Μετάβαση στο περιεχόμενο
Akademio

Το mol και στοιχειομετρία

Η γέφυρα ανάμεσα στα γραμμάρια του εργαστηρίου και στα άτομα.

26 λεπτά

Θα μάθεις να

  1. Να εξηγείς τι είναι το mol και γιατί χρειάζεται.
  2. Να μετατρέπεις ανάμεσα σε γραμμάρια, mol και σωματίδια.
  3. Να υπολογίζεις γραμμομοριακή μάζα από χημικό τύπο.
  4. Να λύνεις στοιχειομετρικό πρόβλημα με τους συντελεστές της εξίσωσης.

Το πρόβλημα που λύνει το mol

Η χημική εξίσωση σου λέει ότι δύο μόρια υδρογόνου αντιδρούν με ένα οξυγόνου. Ωραία — αλλά στο εργαστήριο δεν μετράς μόρια. Ζυγίζεις γραμμάρια.

Πώς μεταφράζεις; Με το mol.

1 mol=6,02×10231\ \text{mol} = 6{,}02 \times 10^{23}

Ο αριθμός λέγεται σταθερά Avogadro και δεν είναι τυχαίος: επιλέχθηκε ώστε ένα mol οποιασδήποτε ουσίας να ζυγίζει, σε γραμμάρια, όσο η σχετική ατομική ή μοριακή της μάζα.

Οι τρεις μετατροπές

n=mM,N=nNA,VSTP=n22,4 Ln = \frac{m}{M}, \qquad N = n \cdot N_A, \qquad V_{\text{STP}} = n \cdot 22{,}4\ \text{L}

όπου nn τα mol, mm η μάζα σε γραμμάρια, MM η γραμμομοριακή μάζα σε g/mol, και NN το πλήθος σωματιδίων.

Η τελευταία ισχύει μόνο για αέρια σε πρότυπες συνθήκες (0°C0°\text{C}, 1 atm1\ \text{atm}) — και είναι εντυπωσιακή: ένα mol οποιουδήποτε αερίου πιάνει 22,422{,}4 λίτρα, ανεξάρτητα από το τι αέριο είναι.

Γραμμάρια, mol και σωματίδια μαζί

Διάλεξε ουσία και σύρε τα mol. Πρόσεξε ότι το ίδιο πλήθος mol δίνει πολύ διαφορετική μάζα ανά ουσία — αλλά πάντα το ίδιο πλήθος σωματιδίων.

Ουσία

Ζωντανή ενημέρωση
Γραμμομοριακή μάζα
18 g/mol
Μάζα
18 g
Σωματίδια
6,02 · 10²³
Όγκος σε STP (αν είναι αέριο)
22,4 L

Στοιχειομετρία: οι συντελεστές είναι αναλογία mol

Οι συντελεστές μιας ισοσταθμισμένης εξίσωσης δίνουν την αναλογία σε mol — όχι σε γραμμάρια.

2H2+O22H2O2\text{H}_2 + \text{O}_2 \rightarrow 2\text{H}_2\text{O}

2 mol2\ \text{mol} υδρογόνου με 1 mol1\ \text{mol} οξυγόνου. Σε μάζα αυτό είναι 4 g4\ \text{g} με 32 g32\ \text{g} — καθόλου 2:12:1.

Λυμένα παραδείγματα

Παράδειγμα 1

Πόσα mol είναι τα 88 g CO2; (C=12, O=16)88\ \text{g CO}_2; \ (\text{C}{=}12, \ \text{O}{=}16)

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 2

Πόσα γραμμάρια είναι 0,5 mol H2SO4; (H=1, S=32, O=16)0{,}5\ \text{mol H}_2\text{SO}_4; \ (\text{H}{=}1, \ \text{S}{=}32, \ \text{O}{=}16)

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 3

Πόσα g O2\text{O}_2 χρειάζονται για την καύση 16 g CH416\ \text{g CH}_4;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 4

Πόσα άτομα υδρογόνου υπάρχουν σε 2 mol NH32\ \text{mol NH}_3;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Ασκήσεις

Από την πιο απλή στην πιο δύσκολη. Κρυμμένη είναι μόνο η απάντηση — ο δρόμος ως εκεί είναι δική σου δουλειά.

ΒασικήΆσκηση 1 από 4

Πόσα mol είναι τα 3636 g νερού, με M=18M = 18 g/mol;

Τεστ

Δεν μετράει βαθμός — μετράει να δεις τι κατάλαβες. Προσπέρασε όποια θες και γύρνα πίσω όποτε θες.

Ερώτηση 1 από 8

Πόση είναι η γραμμομοριακή μάζα του CaCO3\text{CaCO}_3; (Ca=40\text{Ca}{=}40, C=12\text{C}{=}12, O=16\text{O}{=}16)

Τα κατάφερες;

  • Να εξηγείς τι είναι το mol και γιατί χρειάζεται.
  • Να μετατρέπεις ανάμεσα σε γραμμάρια, mol και σωματίδια.
  • Να υπολογίζεις γραμμομοριακή μάζα από χημικό τύπο.
  • Να λύνεις στοιχειομετρικό πρόβλημα με τους συντελεστές της εξίσωσης.

Κάνε το τεστ πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.