Ηλεκτρικό ρεύμα — ένταση και τάση

Τι ρέει και τι το σπρώχνει

Σε ένα μεταλλικό καλώδιο υπάρχουν αμέτρητα ελεύθερα ηλεκτρόνια, που κινούνται άτακτα προς κάθε κατεύθυνση.

Σύνδεσε το καλώδιο σε μπαταρία και η άτακτη κίνηση αποκτά κατεύθυνση. Αυτή η προσανατολισμένη κίνηση φορτίων είναι το ηλεκτρικό ρεύμα.

Η μπαταρία δεν παρέχει τα ηλεκτρόνια — αυτά ήταν ήδη εκεί. Παρέχει το σπρώξιμο.

Το κύκλωμα πρέπει να κλείνει

Σβήσε τη μπαταρία, άνοιξε τον διακόπτη ή κόψε το καλώδιο. Κάθε φορά ο λαμπτήρας σβήνει — και ο λόγος είναι διαφορετικός.

＋−

Ο λαμπτήρας ανάβει

ΜπαταρίαΔιακόπτης κλειστόςΚαλώδιο συνεχές

Ένταση: πόσο φορτίο περνά

Η ένταση μετράει πόσο φορτίο περνά από μια διατομή του αγωγού σε κάθε δευτερόλεπτο:

$$I = \frac{q}{t}$$

Μονάδα το Ampere (A). Ένα αμπέρ σημαίνει ένα coulomb φορτίου ανά δευτερόλεπτο.

Μετριέται με αμπερόμετρο, που συνδέεται σε σειρά — γιατί το ρεύμα πρέπει να περάσει μέσα από αυτό για να μετρηθεί.

Τάση: πόσο δυνατά σπρώχνει

Η τάση μετράει την ενέργεια που δίνει η πηγή σε κάθε μονάδα φορτίου:

$$V = \frac{E}{q}$$

Μονάδα το Volt (V). Μετριέται με βολτόμετρο, που συνδέεται παράλληλα — γιατί η τάση είναι διαφορά ανάμεσα σε δύο σημεία.

Γιατί το κύκλωμα πρέπει να κλείνει

Τα ηλεκτρόνια δεν καταναλώνονται στον λαμπτήρα. Περνούν από μέσα του, χάνουν ενέργεια και συνεχίζουν προς τον άλλο πόλο της μπαταρίας.

Αν κοπεί ο δρόμος — ανοιχτός διακόπτης, κομμένο καλώδιο, καμένο νήμα — η ροή σταματά παντού, όχι μόνο στο σημείο της διακοπής.

Ας το κάνουμε μαζί

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση