Κυκλώματα σε σειρά και παράλληλα
Γιατί τα φώτα του σπιτιού δεν είναι σε σειρά.
30 λεπτά
Θα μάθεις να
- Να ξεχωρίζεις σύνδεση σε σειρά από παράλληλη σύνδεση.
- Να υπολογίζεις ολική αντίσταση στις δύο συνδεσμολογίες.
- Να εξηγείς γιατί οι συσκευές του σπιτιού συνδέονται παράλληλα.
Γιατί τα φώτα του σπιτιού δεν είναι σε σειρά
Αν ήταν, θα συνέβαιναν δύο πράγματα.
Πρώτον, σβήνοντας ένα φως θα έσβηναν όλα. Δεύτερον, ανάβοντας περισσότερα, το καθένα θα φώτιζε λιγότερο.
Και τα δύο ακούγονται παράλογα — γιατί η εγκατάσταση είναι παράλληλη.
Σύνδεση σε σειρά
Ένας δρόμος, όλα στη σειρά.
- Το ρεύμα είναι ίδιο παντού: .
- Η τάση μοιράζεται: .
- Η ολική αντίσταση είναι το άθροισμα:
Προσθέτοντας αντιστάτες σε σειρά, το κύκλωμα δυσκολεύει και το ρεύμα πέφτει.
Παράλληλη σύνδεση
Πολλοί δρόμοι, κοινά άκρα.
- Η τάση είναι ίδια σε κάθε κλάδο: .
- Το ρεύμα μοιράζεται: .
- Η ολική αντίσταση βγαίνει από τους αντιστρόφους:
Και το αποτέλεσμα είναι μικρότερο από κάθε επιμέρους αντίσταση.
Γιατί το σπίτι είναι παράλληλο
| Σε σειρά | Παράλληλα | |
|---|---|---|
| αν σβήσει ένα | σβήνουν όλα | τα άλλα συνεχίζουν |
| τάση ανά συσκευή | μοιρασμένη | πλήρης |
| ανεξάρτητοι διακόπτες | αδύνατο | φυσιολογικό |
Κάθε πρίζα του σπιτιού δίνει τα ίδια V, είτε είναι συνδεδεμένη μία συσκευή είτε δέκα. Αυτό είναι δυνατό μόνο με παράλληλη σύνδεση.
Ας το κάνουμε μαζί
Παράδειγμα 1
Δύο αντιστάτες 4 Ω και 6 Ω συνδέονται σε σειρά σε μπαταρία 20 V. Βρες την ολική αντίσταση και το ρεύμα.
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Παράδειγμα 2
Οι ίδιοι δύο αντιστάτες, τώρα παράλληλα στα 20 V. Ποια η ολική αντίσταση;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Παράδειγμα 3
Γιατί όταν ανάβεις το σίδερο δεν χαμηλώνει το φως του δωματίου;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Ασκήσεις
Από την πιο απλή στην πιο δύσκολη. Κρυμμένη είναι μόνο η απάντηση — ο δρόμος ως εκεί είναι δική σου δουλειά.
Τρεις αντιστάτες Ω, Ω και Ω σε σειρά. Πόση είναι η ολική αντίσταση;
Τεστ
Δεν μετράει βαθμός — μετράει να δεις τι κατάλαβες. Προσπέρασε όποια θες και γύρνα πίσω όποτε θες.
Ερώτηση 1 από 8
Τα κατάφερες;
- Να ξεχωρίζεις σύνδεση σε σειρά από παράλληλη σύνδεση.
- Να υπολογίζεις ολική αντίσταση στις δύο συνδεσμολογίες.
- Να εξηγείς γιατί οι συσκευές του σπιτιού συνδέονται παράλληλα.
Κάνε το τεστ πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.