Μετάβαση στο περιεχόμενο
Akademio

Τριγωνομετρικοί αριθμοί

Ημ, συν, εφ για οποιαδήποτε γωνία — όχι μόνο οξεία.

30 λεπτά

Θα μάθεις να

  1. Να ορίζεις τους τριγωνομετρικούς αριθμούς με τη βοήθεια του τριγωνομετρικού κύκλου.
  2. Να βρίσκεις το πρόσημο ημιτόνου και συνημιτόνου σε κάθε τεταρτημόριο.
  3. Να χρησιμοποιείς τη σχέση ημ²ω + συν²ω = 1.

Τι σημαίνει ημίτονο γωνίας 150 μοιρών;

Στη Β΄ Γυμνασίου το ημίτονο ορίστηκε ως λόγος πλευρών σε ορθογώνιο τρίγωνο. Εκεί κάθε γωνία είναι οξεία, μικρότερη από 9090^\circ.

Τι γίνεται όμως με γωνία 150150^\circ; Δεν υπάρχει ορθογώνιο τρίγωνο με τέτοια οξεία γωνία.

Χρειάζεται ένας ορισμός που να δουλεύει για κάθε γωνία. Και τον δίνει ένας κύκλος.

Ο τριγωνομετρικός κύκλος

Πάρε κύκλο με κέντρο την αρχή των αξόνων και ακτίνα 11. Φέρε ημιευθεία από το κέντρο, με γωνία ω\omega από τον θετικό οριζόντιο άξονα, και βρες πού τέμνει τον κύκλο.

Αυτό το σημείο έχει συντεταγμένες (συνω,  ημω)(\sigma\upsilon\nu\omega, \; \eta\mu\omega).

Δηλαδή: το συνημίτονο είναι η οριζόντια συντεταγμένη και το ημίτονο η κατακόρυφη.

Το σημείο πάνω στον κύκλο

Γύρισε τη γωνία. Το πορτοκαλί κομμάτι είναι το συνημίτονο και το μπλε το ημίτονο. Πρόσεξε πότε αλλάζουν πρόσημο.

ημω0,5

συνω0,866

εφω0,577

Τεταρτημόριο: 1ο — και τα δύο θετικάΤο πρόσημο δείχνει απλώς προς ποια μεριά των αξόνων βρίσκεται το σημείο.

Πρόσημα ανά τεταρτημόριο

ΤεταρτημόριοΓωνίεςημωσυνω
1ο00^\circ ως 9090^\circ++++
2ο9090^\circ ως 180180^\circ++-
3ο180180^\circ ως 270270^\circ--
4ο270270^\circ ως 360360^\circ-++

Δεν χρειάζεται αποστήθιση: κοίτα σε ποιο τεταρτημόριο βρίσκεται το σημείο. Αν είναι αριστερά, το συνημίτονο είναι αρνητικό. Αν είναι κάτω, το ημίτονο είναι αρνητικό.

Η βασική ταυτότητα

Το σημείο βρίσκεται πάνω σε κύκλο ακτίνας 11. Από το Πυθαγόρειο, για κάθε γωνία:

ημ2ω+συν2ω=1\eta\mu^2\omega + \sigma\upsilon\nu^2\omega = 1

Και η εφαπτομένη ορίζεται ως πηλίκο:

εφω=ημωσυνω\varepsilon\varphi\omega = \frac{\eta\mu\omega}{\sigma\upsilon\nu\omega}

Γι' αυτό δεν ορίζεται στις 9090^\circ και στις 270270^\circ: εκεί το συνημίτονο είναι μηδέν.

Ας το κάνουμε μαζί

Παράδειγμα 1

Ποιο είναι το πρόσημο του συνημιτόνου γωνίας 200°;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 2

Αν ημω = 0,6 και η ω είναι οξεία, πόσο είναι το συνω;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 3

Πόσο είναι η εφαπτομένη των 45°;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Ασκήσεις

Από την πιο απλή στην πιο δύσκολη. Κρυμμένη είναι μόνο η απάντηση — ο δρόμος ως εκεί είναι δική σου δουλειά.

ΒασικήΆσκηση 1 από 4

Ποιο είναι το πρόσημο του ημ120\eta\mu 120^\circ;

Τεστ

Δεν μετράει βαθμός — μετράει να δεις τι κατάλαβες. Προσπέρασε όποια θες και γύρνα πίσω όποτε θες.

Ερώτηση 1 από 8

Ποιο είναι το πρόσημο του ημιτόνου γωνίας 120120^\circ;

Τα κατάφερες;

  • Να ορίζεις τους τριγωνομετρικούς αριθμούς με τη βοήθεια του τριγωνομετρικού κύκλου.
  • Να βρίσκεις το πρόσημο ημιτόνου και συνημιτόνου σε κάθε τεταρτημόριο.
  • Να χρησιμοποιείς τη σχέση ημ²ω + συν²ω = 1.

Κάνε το τεστ πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.