Η γραμμή παραγωγής

Η γραμμή της τάξης

Η εικονική επιχείρηση της τάξης στήνει τη γραμμή παραγωγής της για τις ξύλινες μολυβοθήκες. Τα θρανία μπαίνουν στη σειρά, και σε κάθε θρανίο κάθεται ένας σταθμός: μία εργασία, με τα δικά της εργαλεία. Το κομμάτι περνά από τον έναν σταθμό στον άλλο, ενώ οι άνθρωποι μένουν στη θέση τους.

Η τάξη χρονομέτρησε κάθε σταθμό (τα νούμερα είναι της εικονικής μας επιχείρησης):

Πόσες μολυβοθήκες βγάζει αυτή η γραμμή την ώρα; Η πρώτη σκέψη είναι να προσθέσεις τους χρόνους. Είναι λάθος, και το γιατί είναι όλο το μάθημα.

Το στενό σημείο

Φαντάσου ένα μπουκάλι που αδειάζει. Όσο φαρδύ κι αν είναι από κάτω, το νερό βγαίνει τόσο γρήγορα όσο επιτρέπει ο λαιμός. Στα αγγλικά το λένε bottleneck· στα ελληνικά στενό σημείο.

Σε μια γραμμή παραγωγής, το στενό σημείο είναι ο πιο αργός σταθμός. Στη γραμμή μας είναι η λείανση, με 6 λεπτά. Ό,τι κι αν κάνουν οι άλλοι σταθμοί, από τη λείανση βγαίνει ένα κομμάτι κάθε 6 λεπτά, και άρα από το τέλος της γραμμής επίσης. Αυτός ο χρόνος λέγεται χρόνος κύκλου της γραμμής.

Κομμάτια την ώρα = 60 ÷ χρόνος του πιο αργού σταθμού (σε λεπτά)

Για τη γραμμή μας: $60 : 6 = 10$ μολυβοθήκες την ώρα.

Και οι άλλοι σταθμοί; Ο σταθμός του σημαδέματος δουλεύει 1 λεπτό και περιμένει 5. Ο σταθμός του τρυπήματος, που είναι πριν από τη λείανση, θα γεμίσει το θρανίο της λείανσης με κομμάτια που περιμένουν τη σειρά τους. Αυτά λέγονται ενδιάμεσο απόθεμα, και είναι πάντα ένα σημάδι: όπου μαζεύονται κομμάτια, εκεί είναι το στενό σημείο.

Δύο διαφορετικοί χρόνοι

Το άθροισμα των χρόνων δεν είναι άχρηστο· απαντά σε άλλη ερώτηση.

• Χρόνος του πρώτου κομματιού: πόσο κάνει ένα κομμάτι να περάσει από όλη τη γραμμή, όταν ξεκινάς από άδεια γραμμή. Εδώ: $3 + 1 + 4 + 6 + 2 + 1 = 17$ λεπτά.
• Ρυθμός: όταν η γραμμή έχει γεμίσει, πόσο συχνά βγαίνει ένα κομμάτι. Εδώ: κάθε 6 λεπτά.

Η πρώτη μολυβοθήκη βγαίνει στο 17ο λεπτό· από εκεί και πέρα βγαίνει μία κάθε 6 λεπτά. Μια γραμμή κερδίζει χρόνο επειδή πολλά κομμάτια δουλεύονται ταυτόχρονα, ένα σε κάθε σταθμό.

Οι χρόνοι των σταθμών, σε λεπτά

Αυτή είναι η γραμμή της τάξης. Η ψηλότερη στήλη είναι το στενό σημείο. Φαντάσου ότι βάζετε δεύτερο μαθητή στη λείανση, οπότε ο χρόνος της πέφτει στα 3 λεπτά: άλλαξέ τον και δες ποιος σταθμός γίνεται τώρα το στενό σημείο. Μετά δοκίμασε να φέρεις όλους τους σταθμούς στα 3 λεπτά ή λιγότερο.

012345678314621

Κοπή−+Σημάδεμα−+Τρύπημα−+Λείανση−+Βάψιμο−+Συσκευασία−+

Στενό σημείο

Λείανση

Ο πιο γρήγορος σταθμός

Σημάδεμα, Συσκευασία

Χρόνος του πρώτου κομματιού (λεπτά)

17

Αναμονή του πιο γρήγορου σε κάθε κύκλο (λεπτά)

5

Εξισορρόπηση της γραμμής

Μια γραμμή είναι εξισορροπημένη όταν όλοι οι σταθμοί έχουν περίπου τον ίδιο χρόνο. Τότε κανείς δεν περιμένει πολύ, και κανένα κομμάτι δεν στοιβάζεται. Τρεις τρόποι να πλησιάσεις εκεί:

1. Διπλασιάζεις το στενό σημείο: δύο μαθητές στη λείανση, που δουλεύουν ο καθένας ένα κομμάτι.
2. Μοιράζεις τη δουλειά του: λείανση με χοντρό γυαλόχαρτο σε έναν σταθμό, με ψιλό στον επόμενο.
3. Ενώνεις σταθμούς που περιμένουν: σημάδεμα και συσκευασία είναι από 1 λεπτό· ένας μαθητής μπορεί να κάνει και τα δύο, και να ελευθερωθεί ένας για το στενό σημείο.

Η κινούμενη γραμμή του Φορντ

Η ιδέα των σταθμών είναι παλιά. Το 1913 όμως ο Χένρι Φορντ πρόσθεσε κάτι καινούργιο στο εργοστάσιο της εταιρείας του στο Χάιλαντ Παρκ του Μίσιγκαν: τη γραμμή που κινείται. Από την 1η Δεκεμβρίου 1913 το σασί του αυτοκινήτου Model T δεν έμενε ακίνητο όσο οι εργάτες πηγαινοέρχονταν γύρω του· τραβιόταν σιγά-σιγά μπροστά από σταθμό σε σταθμό, και κάθε εργάτης έκανε μία δουλειά καθώς περνούσε.

• Η συναρμολόγηση του σασί έπεσε από περίπου 12,5 ώρες σε 1 ώρα και 33 λεπτά.
• Η τιμή του Model T έπεσε από 825 δολάρια το 1908 σε 260 δολάρια το 1925 (στοιχεία της Ford). Ένα αυτοκίνητο, από είδος πολυτελείας, έγινε κάτι που αγόραζαν απλοί εργαζόμενοι.

Η κινούμενη γραμμή έκανε κάτι που οι σταθμοί μόνοι τους δεν έκαναν: επέβαλε έναν ρυθμό σε όλους. Αυτό ήταν και η αδυναμία της. Η δουλειά ήταν εξαντλητική και πολλοί εργάτες έφευγαν σε λίγους μήνες. Τον Ιανουάριο του 1914 η Ford ανακοίνωσε ότι θα πληρώνει 5 δολάρια τη μέρα, πάνω από τα διπλά από πριν, για οκτάωρη δουλειά, για να κρατήσει τους εργάτες της.

Ας το κάνουμε μαζί

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση