Το άτομο και τα δομικά σωματίδια

Σχεδόν όλο κενό

Αν μεγέθυνες ένα άτομο ώστε ο πυρήνας του να γίνει μια μπάλα ποδοσφαίρου στο κέντρο του γηπέδου, τα ηλεκτρόνια θα κινούνταν κάπου έξω από τις κερκίδες.

Ανάμεσά τους: τίποτα.

Κι όμως, αυτό το σχεδόν άδειο σωματίδιο είναι η μονάδα από την οποία φτιάχνεται κάθε υλικό γύρω σου.

Τα τρία σωματίδια

Η μάζα του ατόμου είναι πρακτικά όλη στον πυρήνα, γιατί τα ηλεκτρόνια ζυγίζουν σχεδόν τίποτα. Ο όγκος όμως καθορίζεται από τα ηλεκτρόνια, που κινούνται πολύ μακριά.

Ατομικός και μαζικός αριθμός

Ατομικός αριθμός $Z$: πόσα πρωτόνια έχει ο πυρήνας. Αυτός ορίζει ποιο στοιχείο είναι το άτομο.

Μαζικός αριθμός $A$: πρωτόνια συν νετρόνια.

$$A = Z + N \Rightarrow N = A - Z$$

Σε ουδέτερο άτομο, τα ηλεκτρόνια είναι όσα και τα πρωτόνια, ώστε τα φορτία να αλληλοαναιρούνται.

Χτίσε ένα άτομο

Άλλαξε τα πρωτόνια και δες πώς αλλάζει το στοιχείο. Μετά άλλαξε μόνο τα ηλεκτρόνια: το στοιχείο μένει το ίδιο, αλλά το άτομο φορτίζεται.

Πρωτόνια6

Νετρόνια6

Ηλεκτρόνια6

Ζωντανή ενημέρωση

Στοιχείο

C — Άνθρακας

Μαζικός αριθμός

12

Φορτίο

0 · ουδέτερο άτομο

Στιβάδες

2 · 4

Ηλεκτρόνια εξωτερικής στιβάδας

4

Ιόντα

Όταν ένα άτομο χάσει ηλεκτρόνια, μένει με περίσσεια θετικού φορτίου και γίνεται κατιόν: $\text{Na}^+$.

Όταν κερδίσει ηλεκτρόνια, γίνεται ανιόν: $\text{Cl}^-$.

Τα ιόντα δεν είναι εξωτικά. Το μαγειρικό αλάτι είναι ακριβώς κατιόντα νατρίου και ανιόντα χλωρίου, που κρατιούνται μεταξύ τους από την έλξη των αντίθετων φορτίων.

Ας το κάνουμε μαζί

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση