Διαχωρισμός μειγμάτων

Απόσταξη, διήθηση, εξάτμιση: διαλέγεις με βάση την ιδιότητα.

25 λεπτά

Θα μάθεις να

Να διαλέγεις μέθοδο διαχωρισμού με βάση την ιδιότητα που διαφέρει.
Να περιγράφεις πώς δουλεύουν η διήθηση, η απόσταξη και η χρωματογραφία.
Να εξηγείς γιατί ο διαχωρισμός μειγμάτων δεν απαιτεί χημική αντίδραση.

Κάθε μέθοδος εκμεταλλεύεται μια διαφορά

Δεν υπάρχει γενική μέθοδος διαχωρισμού. Υπάρχει μια ερώτηση:

Σε τι διαφέρουν τα συστατικά του μείγματος;

Αν διαφέρουν σε μέγεθος σωματιδίων, τα χωρίζει ένα φίλτρο. Αν διαφέρουν σε σημείο βρασμού, τα χωρίζει η θερμότητα. Αν διαφέρουν σε πυκνότητα, τα χωρίζει η ηρεμία ή η φυγοκέντρηση.

Και επειδή τα συστατικά ενός μείγματος δεν είναι χημικά ενωμένα, ο διαχωρισμός γίνεται πάντα με φυσικές μεθόδους: καμία αντίδραση, κανένα νέο υλικό.

Ποια μέθοδος για ποιο μείγμα

Διάλεξε μείγμα και δοκίμασε μέθοδο. Η απάντηση εξηγεί ποια διαφορά εκμεταλλεύεται η καθεμιά — ή γιατί αποτυγχάνει.

Διάλεξε μείγμα

Διάλεξε μέθοδο

ΔουλεύειΟι κόκκοι της άμμου δεν περνούν από τους πόρους του ηθμού. Το νερό περνά και μαζεύεται καθαρό.

Οι μέθοδοι με μια πρόταση

Μέθοδος	Εκμεταλλεύεται	Παράδειγμα
διήθηση	μέγεθος σωματιδίων	άμμος από νερό
καθίζηση	διαφορά πυκνότητας	λάσπη από νερό
φυγοκέντρηση	διαφορά πυκνότητας, γρήγορα	κρέμα από γάλα
εξάτμιση	το ένα συστατικό φεύγει ως ατμός	αλάτι από θαλασσινό νερό
απόσταξη	διαφορά σημείου βρασμού	οινόπνευμα από νερό
χρωματογραφία	διαφορά στην κίνηση πάνω σε χαρτί	χρωστικές σε μελάνι

Ας το κάνουμε μαζί

Παράδειγμα 1

Πώς θα πάρεις πόσιμο νερό από θαλασσινό;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 2

Έχεις μείγμα από ρινίσματα σιδήρου, άμμο και αλάτι. Πώς τα χωρίζεις και τα τρία;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 3

Γιατί η χρωματογραφία χωρίζει χρώματα που φαίνονται ένα;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Ασκήσεις

Από την πιο απλή στην πιο δύσκολη. Κρυμμένη είναι μόνο η απάντηση — ο δρόμος ως εκεί είναι δική σου δουλειά.

Βασική

Ποια μέθοδος χωρίζει άμμο από νερό;

Τεστ

Δεν μετράει βαθμός — μετράει να δεις τι κατάλαβες. Προσπέρασε όποια θες και γύρνα πίσω όποτε θες.

Γιατί η διήθηση δεν χωρίζει το αλάτι από το νερό;

Γιατί τα σωματίδια του διαλυμένου αλατιού περνούν από τους πόρους του ηθμούΓιατί το αλάτι αντιδρά με το χαρτίΓιατί το νερό διαλύει το φίλτροΓιατί το αλάτι είναι ελαφρύτερο από το νερό

Τα κατάφερες;

Να διαλέγεις μέθοδο διαχωρισμού με βάση την ιδιότητα που διαφέρει.
Να περιγράφεις πώς δουλεύουν η διήθηση, η απόσταξη και η χρωματογραφία.
Να εξηγείς γιατί ο διαχωρισμός μειγμάτων δεν απαιτεί χημική αντίδραση.

Κάνε το τεστ πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.