Μεταβλητές και αλγεβρικές παραστάσεις
Το γράμμα δεν είναι άγνωστο μυστήριο — είναι θέση για αριθμό.
25 λεπτά
Θα μάθεις να
- Να μεταφράζεις μια φράση σε αλγεβρική παράσταση και να υπολογίζεις την τιμή της.
- Να κάνεις αναγωγή ομοίων όρων, ξέροντας ποιοι όροι είναι όμοιοι και ποιοι όχι.
- Να εφαρμόζεις την επιμεριστική ιδιότητα, και να βγάζεις κοινό παράγοντα.
Το γράμμα δεν κρύβει κάτι — κρατάει θέση
«Σκέψου έναν αριθμό, διπλασίασέ τον, πρόσθεσε .»
Δεν χρειάζεται να ξέρεις ποιον αριθμό σκέφτηκες για να γράψεις το αποτέλεσμα:
Το δεν είναι μυστήριο προς ανακάλυψη. Είναι θέση που περιμένει αριθμό. Βάλε και παίρνεις · βάλε και παίρνεις .
Αυτό είναι όλη η δύναμη της άλγεβρας: γράφεις μία φράση που ισχύει για κάθε αριθμό ταυτόχρονα.
Το λεξιλόγιο
Στην παράσταση :
- οι όροι είναι τρεις: , , (το πρόσημο ανήκει στον όρο)
- ο συντελεστής του είναι
- το είναι σταθερός όρος — δεν αλλάζει ό,τι κι αν γίνει το
Αναγωγή ομοίων όρων
Όμοιοι είναι οι όροι με ακριβώς το ίδιο γράμμα στην ίδια δύναμη. Μόνο αυτοί μαζεύονται.
Λειτουργεί γιατί είναι η επιμεριστική ανάποδα: . Επτά μήλα και τρία μήλα κάνουν δέκα μήλα.
Επιμεριστική ιδιότητα
Ο παράγοντας απ' έξω πολλαπλασιάζει κάθε όρο μέσα, όχι μόνο τον πρώτο.
Όταν μπροστά από την παρένθεση υπάρχει μείον, αλλάζουν όλα τα πρόσημα μέσα — γιατί στην ουσία πολλαπλασιάζεις με :
Παραδείγματα
Παράδειγμα 1
Γράψε ως παράσταση: «η περίμετρος ορθογωνίου με πλάτος x και μήκος κατά 4 μεγαλύτερο»
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Το πλάτος είναι . Το μήκος είναι «κατά μεγαλύτερο», δηλαδή .
Η περίμετρος έχει δύο πλάτη και δύο μήκη.
Επιμεριστική στη δεύτερη παρένθεση:
Αναγωγή ομοίων:
Έλεγχος με αριθμό: για , το ορθογώνιο είναι και η περίμετρος . Η παράσταση δίνει . Συμφωνούν.
Παράδειγμα 2
Απλοποίησε: 5(2x − 1) − 3(x + 4)
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Πρώτη παρένθεση: το πολλαπλασιάζει και τους δύο όρους.
Δεύτερη: το πολλαπλασιάζει και τους δύο όρους — μαζί με το πρόσημό του.
Ενώνω:
Αναγωγή ομοίων: , και .
Η συνηθισμένη παγίδα είναι να γραφεί στο δεύτερο βήμα, ξεχνώντας ότι το μείον επιμερίζεται κι αυτό.
Παράδειγμα 3
Βγάλε κοινό παράγοντα: 12x² − 18x
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Κοιτάζω τους αριθμούς: ο ΜΚΔ των και είναι .
Κοιτάζω τα γράμματα: ο πρώτος όρος έχει , ο δεύτερος . Κοινό είναι το — ο μικρότερος εκθέτης.
Κοινός παράγοντας: .
Έλεγχος: ξανακάνω επιμεριστική. και . Γύρισα στην αρχική.
Η παραγοντοποίηση είναι πάντα ελέγξιμη — απλώς την ξεκάνεις.
Πολλαπλή επιλογή
Ασκήσεις
Απλοποίησε:
Τα κατάφερες;
- Να μεταφράζεις μια φράση σε αλγεβρική παράσταση και να υπολογίζεις την τιμή της.
- Να κάνεις αναγωγή ομοίων όρων, ξέροντας ποιοι όροι είναι όμοιοι και ποιοι όχι.
- Να εφαρμόζεις την επιμεριστική ιδιότητα, και να βγάζεις κοινό παράγοντα.
Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.