Διαχείριση αρχείων

Πού το έβαλα;

Έχεις σώσει μια εργασία πριν από δύο εβδομάδες. Σήμερα πρέπει να την παραδώσεις και δεν τη βρίσκεις. Είναι στις «Λήψεις»; Στην «Επιφάνεια εργασίας»; Μήπως τη λέγανε «Έγγραφο1»;

Ο δίσκος ενός υπολογιστή μπορεί να έχει εκατοντάδες χιλιάδες αρχεία. Χωρίς οργάνωση, η εύρεση ενός από αυτά μοιάζει με αναζήτηση βιβλίου σε βιβλιοθήκη όπου όλα τα βιβλία είναι πεταμένα σε έναν σωρό. Γι' αυτό το λειτουργικό σύστημα οργανώνει τα αρχεία σε φακέλους.

Αρχεία και φάκελοι

Ένα αρχείο (file) είναι ένα σύνολο δεδομένων με όνομα, αποθηκευμένο σε μια μονάδα αποθήκευσης: μια φωτογραφία, ένα τραγούδι, ένα έγγραφο, ένα πρόγραμμα.

Ένας φάκελος (folder, ή κατάλογος, directory) είναι ένα «κουτί» που περιέχει αρχεία, και μπορεί να περιέχει και άλλους φακέλους, τους υποφακέλους.

Επειδή ένας φάκελος μπορεί να έχει μέσα φακέλους, που έχουν μέσα φακέλους, η οργάνωση μοιάζει με ανάποδο δέντρο: στην κορυφή η ρίζα, από κάτω τα κλαδιά, και στις άκρες τα αρχεία. Αυτή η οργάνωση λέγεται ιεραρχική ή δενδρική.

C:\
└── Users
    └── Maria
        ├── Documents
        │   └── Σχολείο
        │       ├── Ιστορία
        │       │   └── Πυραμίδες.docx
        │       └── Πληροφορική
        │           └── Υλικό.odt
        ├── Pictures
        │   └── Εκδρομή.jpg
        └── Music

Η κορυφή του δέντρου λέγεται ριζικός φάκελος. Στα Windows κάθε μονάδα έχει το δικό της γράμμα: C: είναι συνήθως ο κύριος δίσκος, και ένα στικάκι μπορεί να πάρει π.χ. το E:.

Η διαδρομή

Για να περιγράψεις ακριβώς πού βρίσκεται ένα αρχείο, γράφεις τον δρόμο από τη ρίζα ως αυτό: όλους τους φακέλους με τη σειρά, και στο τέλος το όνομα του αρχείου. Αυτό λέγεται διαδρομή (path).

Στα Windows οι φάκελοι χωρίζονται με την ανάποδη κάθετο \:

C:\Users\Maria\Documents\Σχολείο\Ιστορία\Πυραμίδες.docx

Στο Linux, στο macOS και στις διευθύνσεις του ιστού χρησιμοποιείται η κανονική κάθετος /, και η ρίζα είναι απλώς /:

/home/maria/Documents/Σχολείο/Ιστορία/Πυραμίδες.docx

Όνομα και επέκταση

Το όνομα ενός αρχείου έχει συνήθως δύο μέρη, χωρισμένα με τελεία:

Πυραμίδες.docx
└───┬───┘ └┬─┘
  όνομα   επέκταση

Η επέκταση λέει στο λειτουργικό τι είδους αρχείο είναι, και άρα με ποια εφαρμογή να το ανοίξει.

Τα Windows συχνά κρύβουν τις επεκτάσεις. Μπορείς να τις εμφανίσεις από την Εξερεύνηση αρχείων, στο μενού Προβολή, με την επιλογή «Επεκτάσεις ονομάτων αρχείων».

Κανόνες για τα ονόματα

• Στα Windows δεν επιτρέπονται στα ονόματα οι χαρακτήρες \ / : * ? " < > |.
• Δύο αρχεία στον ίδιο φάκελο δεν μπορούν να έχουν το ίδιο όνομα.
• Δώσε ονόματα που λένε τι είναι το αρχείο: Ιστορία_Πυραμίδες_2026-10.docx βρίσκεται πολύ πιο εύκολα από το Έγγραφο1.docx.

Οι βασικές εργασίες

Ο Κάδος Ανακύκλωσης είναι μια δεύτερη ευκαιρία: από εκεί μπορείς να επαναφέρεις ένα αρχείο. Όταν αδειάσεις τον κάδο, τα αρχεία χάνονται. Και προσοχή: τα αρχεία που σβήνεις από ένα στικάκι συνήθως δεν περνούν από τον κάδο.

Τι είδους αρχείο είναι;

Από την επέκταση μόνο, κατάταξε κάθε αρχείο.

Τι είναι αυτό το αρχείο;

Εκδρομή.jpg

ΚείμενοΕικόναΉχος ή βίντεοΠρόγραμμα ή αρχειοθήκη

0 / 9

Αντίγραφα ασφαλείας

Ένας δίσκος μπορεί να χαλάσει, ένα κινητό να χαθεί, ένα αρχείο να σβηστεί κατά λάθος. Το μόνο που σε σώζει τότε είναι ένα αντίγραφο ασφαλείας (backup): ένα δεύτερο αντίγραφο των σημαντικών αρχείων, σε άλλη μονάδα αποθήκευσης.

Ένας εύκολος κανόνας είναι ο 3-2-1: 3 αντίγραφα των σημαντικών δεδομένων, σε 2 διαφορετικά μέσα (π.χ. δίσκος και εξωτερικός δίσκος), από τα οποία 1 μακριά από το σπίτι (π.χ. στο νέφος).

Ας το κάνουμε μαζί

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση