Η Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Ένωση
Τα όργανα της ΕΕ, πότε μπήκε η Ελλάδα, και τι κερδίζει ένας Ευρωπαίος πολίτης.
20 λεπτά
Θα μάθεις να
- Να ξέρεις πότε και πώς η Ελλάδα έγινε μέλος της σημερινής Ευρωπαϊκής Ένωσης.
- Να ξεχωρίζεις τα κύρια όργανα της ΕΕ και τι κάνει το καθένα.
- Να εξηγείς πώς μοιράζονται οι έδρες στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
- Να απαριθμείς δικαιώματα που έχεις ως πολίτης της Ένωσης.
Είκοσι επτά χώρες, ένα κοινό σπίτι
Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) είναι μια ένωση 27 ευρωπαϊκών χωρών που αποφάσισαν να συνεργάζονται στενά: στο εμπόριο, στο περιβάλλον, στις μεταφορές, στην εκπαίδευση και σε πολλά ακόμα. Κάθε χώρα κρατά το κράτος, το Σύνταγμα και την κυβέρνησή της. Σε ορισμένα θέματα όμως οι κανόνες αποφασίζονται μαζί.
Ξεκίνησε το 1957 με έξι χώρες, ως Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΚ). Το όνομα «Ευρωπαϊκή Ένωση» το πήρε το 1993.
Πώς μπήκε η Ελλάδα
| Πότε | Τι έγινε |
|---|---|
| 28 Μαΐου 1979 | υπογραφή της Συνθήκης Προσχώρησης στο Ζάππειο της Αθήνας |
| 1 Ιανουαρίου 1981 | η Ελλάδα γίνεται το 10ο μέλος |
| 1 Ιανουαρίου 2000 | η Ελλάδα μπαίνει στη ζώνη Σένγκεν |
| 1 Ιανουαρίου 2001 | η Ελλάδα μπαίνει στη ζώνη του ευρώ |
Σήμερα το ευρώ το έχουν 21 από τις 27 χώρες της ΕΕ.
Ποιος κάνει τι
Η ΕΕ έχει δικά της όργανα, όπως ένα κράτος έχει Βουλή, κυβέρνηση και δικαστήρια. Τα πιο σημαντικά:
| Όργανο | Ποιοι είναι μέσα | Τι κάνει |
|---|---|---|
| Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο | 720 ευρωβουλευτές, που τους ψηφίζουν οι πολίτες | ψηφίζει τους νόμους της ΕΕ και τον προϋπολογισμό |
| Συμβούλιο της ΕΕ | οι υπουργοί των 27 κυβερνήσεων | ψηφίζει τους νόμους μαζί με το Κοινοβούλιο |
| Ευρωπαϊκό Συμβούλιο | οι αρχηγοί κρατών ή κυβερνήσεων | χαράζει τη γενική κατεύθυνση |
| Ευρωπαϊκή Επιτροπή | ένας επίτροπος από κάθε χώρα | προτείνει νόμους και φροντίζει να εφαρμόζονται |
| Δικαστήριο της ΕΕ | δικαστές από όλες τις χώρες, στο Λουξεμβούργο | λέει τι σημαίνουν οι νόμοι της ΕΕ |
| Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα | στη Φρανκφούρτη | φροντίζει το ευρώ |
Πόσους ευρωβουλευτές έχει κάθε χώρα
Οι έδρες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου μοιράζονται ανάλογα με τον πληθυσμό, αλλά όχι αυστηρά. Οι μεγάλες χώρες έχουν περισσότερους ευρωβουλευτές, και οι μικρές έχουν τουλάχιστον 6, για να ακούγεται κι η φωνή τους.
Πηγή: Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, κατανομή εδρών για την περίοδο 2024–2029.
Τι κερδίζεις ως Ευρωπαίος πολίτης
Κάθε Έλληνας πολίτης είναι αυτόματα και πολίτης της Ένωσης. Η ιθαγένεια της Ένωσης προστίθεται στην ελληνική, δεν την αντικαθιστά. Έτσι έχεις, μεταξύ άλλων, το δικαίωμα:
- να ταξιδεύεις, να μένεις, να σπουδάζεις και να δουλεύεις σε κάθε χώρα της ΕΕ·
- να ψηφίζεις στις ευρωεκλογές και στις δημοτικές εκλογές της χώρας της ΕΕ όπου μένεις·
- να ζητάς βοήθεια από την πρεσβεία άλλης χώρας της ΕΕ, σε μια χώρα εκτός ΕΕ όπου η Ελλάδα δεν έχει πρεσβεία·
- να γράφεις στα όργανα της ΕΕ στα ελληνικά και να παίρνεις απάντηση στα ελληνικά.
Ας το σκεφτούμε μαζί
Παράδειγμα 1
Η Μάλτα έχει λίγο πάνω από μισό εκατομμύριο κατοίκους και 6 ευρωβουλευτές. Η Γερμανία έχει περίπου 83 εκατομμύρια και 96. Ποιανής χώρας ο ευρωβουλευτής εκπροσωπεί περισσότερους ανθρώπους;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Παράδειγμα 2
Μια Ελληνίδα φοιτήτρια μετακομίζει στη Λισαβόνα για σπουδές. Γίνονται δημοτικές εκλογές εκεί. Μπορεί να ψηφίσει;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Ασκήσεις
Πρώτα ερωτήσεις με επιλογές: διαλέγεις, πατάς «Έλεγξε» και μαθαίνεις αμέσως αν το βρήκες και γιατί. Στο τέλος, λίγες ασκήσεις χωρίς επιλογές — εκεί κρύβεται μόνο η απάντηση.
Τα κατάφερες;
- Να ξέρεις πότε και πώς η Ελλάδα έγινε μέλος της σημερινής Ευρωπαϊκής Ένωσης.
- Να ξεχωρίζεις τα κύρια όργανα της ΕΕ και τι κάνει το καθένα.
- Να εξηγείς πώς μοιράζονται οι έδρες στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
- Να απαριθμείς δικαιώματα που έχεις ως πολίτης της Ένωσης.
Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.