Θετικοί και αρνητικοί αριθμοί
Η αριθμογραμμή επεκτείνεται αριστερά από το μηδέν.
15 λεπτά
Στο σχολικό βιβλίο: Μαθηματικά Ε΄ Δημοτικού, §6.33
Θα μάθεις να
- Να τοποθετείς θετικούς και αρνητικούς στην αριθμογραμμή.
- Να συγκρίνεις αρνητικούς σωστά.
- Να προσθέτεις και να αφαιρείς με πρόσημα ως κίνηση στη γραμμή.
- Να διαβάζεις αρνητικούς αριθμούς σε πραγματικά συμφραζόμενα.
Η αριθμογραμμή συνεχίζει αριστερά
Ως τώρα το ήταν το τέρμα. Δεν είναι — είναι απλώς το σημείο αναφοράς.
Αρνητικοί αριθμοί υπάρχουν παντού:
| Πού | Τι σημαίνει το μηδέν | Τι σημαίνει το αρνητικό |
|---|---|---|
| Θερμόμετρο | σημείο πήξης νερού | κάτω από το μηδέν |
| Ασανσέρ | ισόγειο | υπόγειο |
| Τραπεζικός λογαριασμός | ούτε χρέος ούτε κατάθεση | χρωστάς |
| Υψόμετρο | επιφάνεια θάλασσας | κάτω από τη θάλασσα |
Σύγκριση: η θέση αποφασίζει, όχι το μέγεθος
Πράξεις ως κίνηση
Όταν προσθέτεις ή αφαιρείς έναν θετικό αριθμό, δύο κανόνες αρκούν:
- Προσθέτω → κινούμαι δεξιά
- Αφαιρώ → κινούμαι αριστερά
Ξεκίνα στο , κάνε βήματα αριστερά. Περνάς το μηδέν και σταματάς στο .
Ξεκίνα στο , κάνε βήματα δεξιά.
Ξεκίνα στο , κάνε βήματα αριστερά — απομακρύνεσαι κι άλλο από το μηδέν.
Απόλυτη τιμή: η απόσταση από το μηδέν
Η απόλυτη τιμή αγνοεί την κατεύθυνση και κρατάει μόνο πόσο μακριά είσαι.
Γι' αυτό το και το έχουν την ίδια απόλυτη τιμή αλλά είναι διαφορετικοί αριθμοί: ίδια απόσταση, αντίθετες πλευρές.
Παραδείγματα
Παράδειγμα 1
Βάλε σε σειρά από τον μικρότερο: 3, −5, 0, −1, 2
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Πρώτα οι αρνητικοί, γιατί είναι όλοι αριστερά από το μηδέν.
Ανάμεσα σε και : το είναι πιο αριστερά, άρα μικρότερο.
Μετά το , και τέλος οι θετικοί σε κανονική σειρά.
Έλεγχος: διάβασέ τους από αριστερά προς δεξιά στη γραμμή — με αυτή τη σειρά εμφανίζονται ✓
Παράδειγμα 2
Η θερμοκρασία είναι −4°C και πέφτει άλλους 6 βαθμούς. Πόση γίνεται;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
«Πέφτει» σημαίνει κίνηση αριστερά:
Ξεκινώ στο και κάνω βήματα αριστερά.
.
Πρόσεξε: ξεκίνησα από αρνητικό και αφαίρεσα, άρα απομακρύνθηκα κι άλλο από το μηδέν. Οι δύο αριθμοί «μαζεύτηκαν» σε μέγεθος () αλλά το πρόσημο έμεινε αρνητικό.
Παράδειγμα 3
Ένας δύτης είναι στα −18 μέτρα και ανεβαίνει 7 μέτρα. Πού βρίσκεται;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
«Ανεβαίνει» σημαίνει κίνηση δεξιά (προς το μηδέν):
Από το , επτά βήματα δεξιά.
Στα μέτρα — δηλαδή ακόμα μέτρα κάτω από την επιφάνεια.
Έλεγχος λογικής: ανέβηκε, άρα πρέπει να είναι πιο κοντά στο μηδέν. Το είναι πιο κοντά από το ✓
Πόσο ακόμα για την επιφάνεια; μέτρα.
Πολλαπλή επιλογή
Ερώτηση 1 από 8
Ασκήσεις
Ποιος είναι μικρότερος, το ή το ;
Σκαλί 1 από 4 · Βασική
Τα κατάφερες;
- Να τοποθετείς θετικούς και αρνητικούς στην αριθμογραμμή.
- Να συγκρίνεις αρνητικούς σωστά.
- Να προσθέτεις και να αφαιρείς με πρόσημα ως κίνηση στη γραμμή.
- Να διαβάζεις αρνητικούς αριθμούς σε πραγματικά συμφραζόμενα.
Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.
Αρνητικοί στην αριθμογραμμή
Κάθε φορά καινούργιες ερωτήσεις. Στην τάξη, πατήστε «Στον πίνακα».
Αρνητικοί · γραμμή από −10 ως 10 · 10 ερωτήσεις