Μετάβαση στο περιεχόμενο

Επανάληψη

«Κάν' το 4 φορές» αντί να το γράψεις τέσσερις φορές.

20 λεπτά

Θα μάθεις να

  1. Να εντοπίζεις το κομμάτι που επαναλαμβάνεται μέσα σε ένα μεγάλο πρόγραμμα.
  2. Να γράφεις μια επανάληψη της μορφής «επανάλαβε 4 φορές: …» αντί για πολλές ίδιες εντολές.
  3. Να υπολογίζεις πόσες εντολές εκτελούνται συνολικά σε μια επανάληψη.
  4. Να ξεχωρίζεις τις εντολές που είναι μέσα στην επανάληψη από αυτές που ακολουθούν μετά.

Όταν γράφεις το ίδιο ξανά και ξανά

Το ρομπότ πρέπει να ανέβει μια σκάλα. Κάθε σκαλί είναι ένα τετράγωνο δεξιά και ένα πάνω. Γράψε όλο το πρόγραμμα και μέτρησε πόσες εντολές χρειάστηκες.

Ανέβα τη σκάλα

Οι τοίχοι αφήνουν μόνο έναν δρόμο. Γράψε όλες τις εντολές και πάτα «Τρέξε». Μετά κοίτα προσεκτικά το πρόγραμμα: τι παρατηρείς;

Το πρόγραμμα

  1. Άδειο — πάτα ένα βελάκι.

 

Το πρόγραμμα που φτάνει είναι αυτό:

Δεξιά, Πάνω, Δεξιά, Πάνω, Δεξιά, Πάνω, Δεξιά, Πάνω

Οκτώ εντολές. Αλλά κοίτα τες ξανά: είναι το ίδιο ζευγάρι, «Δεξιά, Πάνω», γραμμένο τέσσερις φορές. Αν η σκάλα είχε 50 σκαλιά, θα έπρεπε να γράψεις 100 εντολές — και κάπου στη μέση σίγουρα θα έχανες το μέτρημα.

Η εντολή «επανάλαβε»

Οι γλώσσες προγραμματισμού έχουν μια εντολή ειδικά γι' αυτό: την επανάληψη. Αντί να γράψεις το ζευγάρι τέσσερις φορές, το γράφεις μία φορά και λες πόσες φορές να γίνει.

Η σκάλα με επανάληψη
  1. επανάλαβε 4 φορές:
  2. Δεξιά
  3. Πάνω

Οι εντολές που είναι γραμμένες πιο μέσα, κάτω από το «επανάλαβε», είναι το κομμάτι που επαναλαμβάνεται (οι γραμμές 2 και 3). Ο υπολογιστής εκτελεί «Δεξιά, Πάνω», μετά ξανά «Δεξιά, Πάνω», και έτσι τέσσερις φορές. Το ρομπότ κάνει ακριβώς τις ίδιες οκτώ κινήσεις με πριν.

Στο Scratch και σε άλλα προγράμματα με τουβλάκια, η επανάληψη είναι ένα τουβλάκι σαν στόμα: βάζεις μέσα του τα τουβλάκια που θέλεις να επαναληφθούν και γράφεις στο κουτάκι πόσες φορές.

Πόσες εντολές εκτελούνται;

Η επανάληψη είναι γραμμένη σύντομα, αλλά ο υπολογιστής εξακολουθεί να εκτελεί όλες τις κινήσεις. Για να βρεις πόσες, πολλαπλασιάζεις:

ΕπανάληψηΕντολές μέσαΦορέςΕκτελούνται συνολικά
επανάλαβε 4 φορές: Δεξιά, Πάνω248
επανάλαβε 6 φορές: Κάτω166
επανάλαβε 3 φορές: Δεξιά, Δεξιά, Κάτω339

Μέσα ή μετά την επανάληψη;

Μια εντολή που γράφεται μετά την επανάληψη, στην αρχή της γραμμής και όχι πιο μέσα, δεν επαναλαμβάνεται. Εκτελείται μία φορά, όταν τελειώσει όλη η επανάληψη.

Τρία βήματα δεξιά και ένα πάνω
  1. επανάλαβε 3 φορές:
  2. Δεξιά
  3. Πάνω

Εδώ το ρομπότ κάνει Δεξιά, Δεξιά, Δεξιά, και μετά μία φορά Πάνω. Αν το «Πάνω» ήταν γραμμένο πιο μέσα, μαζί με το «Δεξιά», θα γινόταν τρεις φορές και το ρομπότ θα ανέβαινε σκάλα.

Δοκίμασε τώρα να βρεις ένα τέτοιο λάθος. Για να κατέβει το ρομπότ την πλαγιά, κάποιος έγραψε το κομμάτι «Κάτω, Κάτω, Δεξιά» ξανά και ξανά — όσες φορές νόμιζε ότι χρειάζεται.

Πόσες φορές χρειάζεται;

Πάτα «Τρέξε». Μέτρησε πόσες φορές γράφτηκε το «Κάτω, Κάτω, Δεξιά» και πόσες χρειάζονται. Μετά συμπλήρωσε το πρόγραμμα.

Το πρόγραμμα

 

Επαναλήψεις γύρω σου

Επαναλήψεις υπάρχουν παντού, όχι μόνο στους υπολογιστές:

  • Στη γυμναστική: «Τρέξε 5 γύρους γύρω από το γήπεδο.»
  • Σε ένα τραγούδι: το ρεφρέν επαναλαμβάνεται μετά από κάθε κουπλέ.
  • Στη συνταγή: «Χτύπα 3 αυγά ένα ένα» — πάρε αυγό, σπάσ' το, χτύπα το, τρεις φορές.

Και σε καμία από αυτές κανείς δεν γράφει την ίδια οδηγία πέντε φορές στη σειρά.

Ας το σκεφτούμε μαζί

Παράδειγμα 1

Γράψε με επανάληψη το πρόγραμμα: Δεξιά, Δεξιά, Κάτω, Δεξιά, Δεξιά, Κάτω, Δεξιά, Δεξιά, Κάτω.

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 2

Ένα ρομπότ δαπέδου εκτελεί «επανάλαβε 4 φορές: Μπροστά, Στρίψε δεξιά». Τι σχήμα κάνει, και πού καταλήγει;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Ασκήσεις

Πρώτα ερωτήσεις με επιλογές: διαλέγεις, πατάς «Έλεγξε» και μαθαίνεις αμέσως αν το βρήκες και γιατί. Στο τέλος, λίγες ασκήσεις χωρίς επιλογές — εκεί κρύβεται μόνο η απάντηση.

Πολλαπλή επιλογήΆσκηση 1 από 12
Γιατί χρησιμοποιούμε την εντολή «επανάλαβε» αντί να γράφουμε τις ίδιες εντολές πολλές φορές;

Τα κατάφερες;

  • Να εντοπίζεις το κομμάτι που επαναλαμβάνεται μέσα σε ένα μεγάλο πρόγραμμα.
  • Να γράφεις μια επανάληψη της μορφής «επανάλαβε 4 φορές: …» αντί για πολλές ίδιες εντολές.
  • Να υπολογίζεις πόσες εντολές εκτελούνται συνολικά σε μια επανάληψη.
  • Να ξεχωρίζεις τις εντολές που είναι μέσα στην επανάληψη από αυτές που ακολουθούν μετά.

Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.