Πολλαπλάσια και διαιρέτες
Ποιοι αριθμοί χωράνε ακριβώς σε ποιους, και τι δείχνει ένα ορθογώνιο.
14 λεπτά
Στο σχολικό βιβλίο: Μαθηματικά Δ΄ Δημοτικού, 1 ενότητα
Θα μάθεις να
- Να βρίσκεις τα πολλαπλάσια ενός αριθμού.
- Να βρίσκεις όλους τους διαιρέτες ενός αριθμού με ορθογώνια.
- Να εξηγείς γιατί διαιρέτες και πολλαπλάσια είναι η ίδια σχέση από δύο πλευρές.
- Να αναγνωρίζεις αριθμούς με ακριβώς δύο διαιρέτες.
Δύο λέξεις για την ίδια σχέση
Το διαιρείται ακριβώς με το . Αυτή η μία πρόταση γράφεται με δύο τρόπους:
- Το είναι διαιρέτης του .
- Το είναι πολλαπλάσιο του .
Ίδια σχέση, δύο οπτικές γωνίες. Η μία κοιτάει από τον μικρό αριθμό προς τον μεγάλο, η άλλη ανάποδα.
Πολλαπλάσια: η προπαίδεια, συνέχεια
Τα πολλαπλάσια του είναι — δεν τελειώνουν ποτέ.
Είναι ακριβώς η προπαίδεια του , χωρίς να σταματάει στο .
Διαιρέτες: πόσα ορθογώνια βγαίνουν
Οι διαιρέτες ενός αριθμού είναι όσοι τον διαιρούν χωρίς υπόλοιπο. Και υπάρχει ένας ωραίος τρόπος να τους βρεις όλους: φτιάχνεις ορθογώνια.
Ο Άκης δοκιμάζει
Φτιάξε το με όσα σχήματα μπορείς. Μετά δοκίμασε το : βγαίνει κάτι άλλο εκτός από μία γραμμή;
Με κουκκίδες φτιάχνεις ορθογώνια , και .
Άρα οι διαιρέτες του είναι:
Πόσους διαιρέτες έχει ένας αριθμός
- Το έχει έναν μόνο διαιρέτη: τον εαυτό του.
- Το έχει δύο: το και το . Δεν φτιάχνει κανένα άλλο ορθογώνιο εκτός από την ίσια γραμμή.
- Το έχει έξι.
Οι αριθμοί με ακριβώς δύο διαιρέτες είναι ξεχωριστοί. Θα τους ξαναδείς στην Ε΄ Δημοτικού με το όνομά τους.
Παραδείγματα
Η Μυρτώ το λύνει σιγά σιγά · Παράδειγμα 1
Βρες όλους τους διαιρέτες του 18
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Ξεκινάω από το και ψάχνω ζευγάρια.
✓ — άρα και
✓ — άρα και
✓ — άρα και
; Το αφήνει υπόλοιπο. Όχι.
; Ούτε.
Φτάνω στο , που το έχω ήδη βρει. Σταματάω — τα ζευγάρια συναντήθηκαν.
Διαιρέτες: ✓
Παράδειγμα 2
Είναι το 48 πολλαπλάσιο του 6;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Ρωτάω: υπάρχει αριθμός που πολλαπλασιασμένος με δίνει ;
✓
Ναι. Το είναι πολλαπλάσιο του — και ταυτόχρονα το είναι διαιρέτης του .
Άλλος τρόπος: διαιρώ. , χωρίς υπόλοιπο.
Το «δεν αφήνει υπόλοιπο» είναι το ίδιο πράγμα με το «είναι πολλαπλάσιο» ✓
Παράδειγμα 3
Πόσα ορθογώνια φτιάχνεις με 7 κουκκίδες;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Δοκιμάζω γραμμές: αφήνει υπόλοιπο. Δεν βγαίνει ορθογώνιο.
γραμμές; Ούτε. , , ; Κανένα.
Μόνο το — μία ίσια γραμμή.
Το έχει μόνο δύο διαιρέτες: το και τον εαυτό του.
Δοκίμασε το ίδιο με το ή το : ίδια ιστορία. Αυτοί οι αριθμοί έχουν όνομα, και θα το μάθεις σύντομα ✓
Πολλαπλή επιλογή
Ερώτηση 1 από 8
Ασκήσεις
Γράψε τα πέντε πρώτα πολλαπλάσια του .
Σκαλί 1 από 4 · Για ζέσταμα
Τα κατάφερες;
- Να βρίσκεις τα πολλαπλάσια ενός αριθμού.
- Να βρίσκεις όλους τους διαιρέτες ενός αριθμού με ορθογώνια.
- Να εξηγείς γιατί διαιρέτες και πολλαπλάσια είναι η ίδια σχέση από δύο πλευρές.
- Να αναγνωρίζεις αριθμούς με ακριβώς δύο διαιρέτες.
Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.