Οικοσυστήματα και τροφικές αλυσίδες
Ποιος τρώει ποιον, και τι γίνεται όταν λείψει ένας κρίκος.
20 λεπτά
Θα μάθεις να
- Να εξηγείς τι είναι οικοσύστημα και ποια μέρη το αποτελούν.
- Να φτιάχνεις μια τροφική αλυσίδα με τη σωστή φορά.
- Να ξεχωρίζεις παραγωγούς, καταναλωτές και αποικοδομητές.
- Να προβλέπεις τι συμβαίνει όταν λείψει ένας κρίκος.
Ένα δάσος δεν είναι απλώς πολλά δέντρα
Οικοσύστημα είναι όλα τα ζωντανά μιας περιοχής μαζί με το περιβάλλον τους: το χώμα, το νερό, ο αέρας, το φως.
Ένα δάσος, μια λίμνη, ένα λιβάδι, ακόμα και μια γλάστρα είναι οικοσυστήματα. Αυτό που τα κάνει σύστημα δεν είναι το πλήθος — είναι ότι τα μέλη τους εξαρτώνται το ένα από το άλλο.
Οι τέσσερις ρόλοι
| Ρόλος | Τι κάνει | Παράδειγμα |
|---|---|---|
| Παραγωγός | φτιάχνει τροφή από το φως | χορτάρι, δέντρο, φύκια |
| Καταναλωτής α΄ τάξης | τρώει φυτά | ακρίδα, κουνέλι, πρόβατο |
| Καταναλωτής β΄ τάξης | τρώει φυτοφάγα | βάτραχος, αλεπού, γεράκι |
| Αποικοδομητής | διασπά ό,τι πέθανε | μανιτάρια, βακτήρια, σκουλήκια |
Οι αποικοδομητές είναι οι πιο παραμελημένοι και οι πιο απαραίτητοι: χωρίς αυτούς, τα θρεπτικά συστατικά δεν θα επέστρεφαν ποτέ στο χώμα και τα φυτά θα σταματούσαν να μεγαλώνουν.
Όταν λείψει ένας κρίκος
Φαντάσου ένα λιβάδι: χορτάρι → κουνέλια → αλεπούδες.
- Αν εξαφανιστούν οι αλεπούδες, τα κουνέλια πολλαπλασιάζονται, τρώνε όλο το χορτάρι και στο τέλος πεινάνε κι αυτά.
- Αν καεί το χορτάρι, πεινάνε πρώτα τα κουνέλια και αμέσως μετά οι αλεπούδες.
Ας το σκεφτούμε μαζί
Παράδειγμα 1
Φτιάξε τροφική αλυσίδα με: γεράκι, χορτάρι, φίδι, ποντίκι.
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Παράδειγμα 2
Σε μια λίμνη εξαφανίζονται όλα τα ψάρια. Τι θα συμβεί;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Ασκήσεις
Από την πιο απλή στην πιο δύσκολη. Κρυμμένη είναι μόνο η απάντηση — ο δρόμος ως εκεί είναι δική σου δουλειά.
Παραγωγός ή καταναλωτής: το χορτάρι;
Τεστ
Δεν μετράει βαθμός — μετράει να δεις τι κατάλαβες. Προσπέρασε όποια θες και γύρνα πίσω όποτε θες.
Ερώτηση 1 από 7
Τα κατάφερες;
- Να εξηγείς τι είναι οικοσύστημα και ποια μέρη το αποτελούν.
- Να φτιάχνεις μια τροφική αλυσίδα με τη σωστή φορά.
- Να ξεχωρίζεις παραγωγούς, καταναλωτές και αποικοδομητές.
- Να προβλέπεις τι συμβαίνει όταν λείψει ένας κρίκος.
Κάνε το τεστ πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.