Μετάβαση στο περιεχόμενο

Εξισώσεις 2ου βαθμού

Η διακρίνουσα και τι σου λέει πριν κάνεις πράξεις.

28 λεπτά

Στο σχολικό βιβλίο: Άλγεβρα και Στοιχεία Πιθανοτήτων Α΄ Λυκείου, 2 ενότητες

Θα μάθεις να

  1. Να λύνεις κάθε εξίσωση δευτέρου βαθμού με τον τύπο και να ελέγχεις τη διακρίνουσα πρώτη.
  2. Να συνδέεις το πλήθος των ριζών με τη θέση της παραβολής ως προς τον άξονα x.
  3. Να χρησιμοποιείς άθροισμα και γινόμενο ριζών χωρίς να τις υπολογίσεις.
  4. Να βρίσκεις το πρόσημο του τριωνύμου για κάθε x.

Η διακρίνουσα απαντάει πριν κάνεις πράξεις

Κάθε εξίσωση δευτέρου βαθμού γράφεται

αx2+βx+γ=0,α≠0\alpha x^2 + \beta x + \gamma = 0, \quad \alpha \neq 0

και λύνεται με τον τύπο

x=−β±Δ2α,Δ=β2−4αγx = \frac{-\beta \pm \sqrt{\Delta}}{2\alpha}, \qquad \Delta = \beta^2 - 4\alpha\gamma

Το Δ\Delta λέγεται διακρίνουσα και είναι το πρώτο πράγμα που υπολογίζεις — όχι επειδή το χρειάζεται ο τύπος, αλλά επειδή σου λέει τι θα βρεις:

  • Δ>0\Delta > 0 → δύο διαφορετικές πραγματικές ρίζες.
  • Δ=0\Delta = 0 → μία διπλή ρίζα, x=−β2αx = -\frac{\beta}{2\alpha}.
  • Δ<0\Delta < 0 → καμία πραγματική ρίζα. Η ρίζα αρνητικού δεν ορίζεται στους πραγματικούς.

Η παραβολή y = αx² + βx + γ

Σύρε τους συντελεστές και παρακολούθησε τη διακρίνουσα. Το πρόσημο του Δ και το πλήθος των τομών με τον άξονα x λένε πάντα την ίδια ιστορία.

Ζωντανή ενημέρωση
Δ = β² − 4αγ
16
Κορυφή x
1
Ρίζες
−1, 3
  • y = αx² + βx + γ

Οι τρεις περιπτώσεις

Άθροισμα και γινόμενο ριζών

Αν x1,x2x_1, x_2 είναι οι ρίζες, τότε

S=x1+x2=−βα,P=x1x2=γαS = x_1 + x_2 = -\frac{\beta}{\alpha}, \qquad P = x_1 x_2 = \frac{\gamma}{\alpha}

Αυτοί οι δύο τύποι σου επιτρέπουν να απαντήσεις ερωτήσεις χωρίς να λύσεις την εξίσωση: πόσο κάνει το x12+x22x_1^2 + x_2^2, είναι ομόσημες οι ρίζες, τι πρόσημο έχουν.

Χρήσιμη ταυτότητα που προκύπτει: x12+x22=S2−2Px_1^2 + x_2^2 = S^2 - 2P.

Πρόσημο τριωνύμου

Όταν Δ>0\Delta > 0 με ρίζες x1<x2x_1 < x_2, το τριώνυμο έχει:

  • πρόσημο ομόσημο του α\alpha έξω από τις ρίζες,
  • πρόσημο ετερόσημο του α\alpha ανάμεσά τους.

Η φράση που το θυμάσαι: «ετερόσημο ανάμεσα, ομόσημο έξω». Όταν Δ=0\Delta = 0 το τριώνυμο είναι ομόσημο του α\alpha παντού εκτός από τη ρίζα, και όταν Δ<0\Delta < 0 ομόσημο του α\alpha παντού.

Παραδείγματα

Παράδειγμα 1

x2−5x+6=0x^2 - 5x + 6 = 0

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 2

4x2−12x+9=04x^2 - 12x + 9 = 0

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 3

2x2+x+3=02x^2 + x + 3 = 0

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 4

Αν x1,x2x_1, x_2 ρίζες της x2−6x+4=0x^2 - 6x + 4 = 0, βρες το x12+x22x_1^2 + x_2^2

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 5

Για ποια xx ισχύει x2−x−6>0x^2 - x - 6 > 0;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Πολλαπλή επιλογή

Πολλαπλή επιλογήΆσκηση 1 από 8
Πόσες πραγματικές ρίζες έχει η εξίσωση x2+4x+7=0x^2 + 4x + 7 = 0;

Ασκήσεις

ΒασικήΆσκηση 1 από 6

Λύσε την x2−7x+12=0x^2 - 7x + 12 = 0.

Τα κατάφερες;

  • Να λύνεις κάθε εξίσωση δευτέρου βαθμού με τον τύπο και να ελέγχεις τη διακρίνουσα πρώτη.
  • Να συνδέεις το πλήθος των ριζών με τη θέση της παραβολής ως προς τον άξονα x.
  • Να χρησιμοποιείς άθροισμα και γινόμενο ριζών χωρίς να τις υπολογίσεις.
  • Να βρίσκεις το πρόσημο του τριωνύμου για κάθε x.

Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.

Βρήκες κάποιο λάθος;