Πετρέλαιο, καύσιμα και περιβάλλον
Τι βγαίνει από την καύση, και πού καταλήγει.
25 λεπτά
Θα μάθεις να
- Να περιγράφεις τι παράγει η πλήρης και τι η ατελής καύση.
- Να συνδέεις τα προϊόντα της καύσης με το φαινόμενο του θερμοκηπίου και την όξινη βροχή.
- Να συγκρίνεις καύσιμα ως προς τις εκπομπές τους.
Τι βγαίνει από την καύση
Το πετρέλαιο είναι μείγμα υδρογονανθράκων. Στο διυλιστήριο χωρίζεται με κλασματική απόσταξη: κάθε κλάσμα βράζει σε διαφορετική θερμοκρασία, γιατί έχει διαφορετικό μήκος αλυσίδας.
| Κλάσμα | Χρήση |
|---|---|
| υγραέριο | φιάλες, αναπτήρες |
| βενζίνη | αυτοκίνητα |
| κηροζίνη | αεροπλάνα |
| πετρέλαιο ντίζελ | φορτηγά, θέρμανση |
| λιπαντικά και άσφαλτος | μηχανές, δρόμοι |
Όταν καίγεται ένας υδρογονάνθρακας με επαρκές οξυγόνο, τα προϊόντα είναι πάντα δύο:
Διοξείδιο του άνθρακα και νερό. Αυτή είναι η πλήρης καύση.
Η ατελής καύση
Με λίγο οξυγόνο, η καύση δεν ολοκληρώνεται. Τότε παράγονται:
- Μονοξείδιο του άνθρακα (): άχρωμο, άοσμο και θανατηφόρο.
- Αιθάλη: σωματίδια άνθρακα, η μαύρη καπνιά.
Το μονοξείδιο δεσμεύεται στην αιμοσφαιρίνη πολύ ισχυρότερα από το οξυγόνο και εμποδίζει τη μεταφορά του στο σώμα. Δεν το αντιλαμβάνεσαι με καμία αίσθηση.
Οι συνέπειες στο περιβάλλον
Φαινόμενο του θερμοκηπίου: το διοξείδιο του άνθρακα αφήνει το ηλιακό φως να μπει, αλλά εμποδίζει μέρος της θερμότητας να φύγει. Χωρίς αυτό ο πλανήτης θα ήταν παγωμένος — η ανθρώπινη δραστηριότητα όμως το ενισχύει, και η μέση θερμοκρασία ανεβαίνει.
Όξινη βροχή: τα καύσιμα περιέχουν προσμείξεις θείου. Στην καύση δίνουν οξείδια του θείου, που με την υγρασία σχηματίζουν θειικό οξύ.
Αιωρούμενα σωματίδια: η αιθάλη επιβαρύνει το αναπνευστικό, ιδιαίτερα σε πόλεις με λεκανοπέδιο.
Ας το κάνουμε μαζί
Παράδειγμα 1
Γράψε την πλήρη καύση του προπανίου, C₃H₈.
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Παράδειγμα 2
Η φλόγα του θερμοσίφωνα αερίου είναι κίτρινη. Τι σημαίνει και τι κάνεις;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Παράδειγμα 3
Γιατί η όξινη βροχή καταστρέφει τα μάρμαρα;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Ασκήσεις
Από την πιο απλή στην πιο δύσκολη. Κρυμμένη είναι μόνο η απάντηση — ο δρόμος ως εκεί είναι δική σου δουλειά.
Τι παράγει η πλήρης καύση ενός υδρογονάνθρακα;
Τεστ
Δεν μετράει βαθμός — μετράει να δεις τι κατάλαβες. Προσπέρασε όποια θες και γύρνα πίσω όποτε θες.
Ερώτηση 1 από 8
Τα κατάφερες;
- Να περιγράφεις τι παράγει η πλήρης και τι η ατελής καύση.
- Να συνδέεις τα προϊόντα της καύσης με το φαινόμενο του θερμοκηπίου και την όξινη βροχή.
- Να συγκρίνεις καύσιμα ως προς τις εκπομπές τους.
Κάνε το τεστ πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.