Τι μελετά η Χημεία
Τα υλικά γύρω σου και γιατί συμπεριφέρονται όπως συμπεριφέρονται.
20 λεπτά
Θα μάθεις να
- Να ξεχωρίζεις ένα φυσικό από ένα χημικό φαινόμενο, με κριτήριο αν παράγεται νέα ουσία.
- Να ονομάζεις ιδιότητες μιας ουσίας και να ξέρεις ποιες τη χαρακτηρίζουν.
- Να περιγράφεις τι μελετά η Χημεία και πώς συνδέεται με τη Φυσική.
Τι ακριβώς μελετά η Χημεία
Ένα σιδερένιο καρφί που σκουριάζει. Ένα παγάκι που λιώνει. Ζάχαρη που διαλύεται στο τσάι. Ξύλο που καίγεται.
Και στα τέσσερα «κάτι έγινε». Αλλά μόνο στα δύο από αυτά προέκυψε καινούρια ουσία.
Αυτή η διάκριση είναι η αφετηρία της Χημείας: η επιστήμη που μελετά τις ουσίες, τις ιδιότητές τους και τους μετασχηματισμούς τους.
Φυσικά και χημικά φαινόμενα
Φυσικό είναι το φαινόμενο στο οποίο η ουσία παραμένει η ίδια, όσο κι αν αλλάζει η εμφάνισή της. Ο πάγος που λιώνει είναι ακόμη νερό.
Χημικό είναι το φαινόμενο στο οποίο παράγονται νέες ουσίες, με διαφορετικές ιδιότητες. Η σκουριά δεν είναι σίδηρος: είναι άλλη ουσία, με άλλο χρώμα και άλλη αντοχή.
Ιδιότητες: η ταυτότητα μιας ουσίας
Κάθε καθαρή ουσία έχει ένα σύνολο ιδιοτήτων που την χαρακτηρίζουν:
| Ιδιότητα | Παράδειγμα για το νερό |
|---|---|
| σημείο τήξης | C |
| σημείο βρασμού | C |
| πυκνότητα | g/cm³ |
| διαλυτότητα | διαλύει το αλάτι, όχι το λάδι |
Αυτές δεν εξαρτώνται από την ποσότητα: ένα ποτήρι νερό και μια λίμνη βράζουν στην ίδια θερμοκρασία.
Ας το κάνουμε μαζί
Παράδειγμα 1
Ένα κερί καίγεται. Ποια φαινόμενα συμβαίνουν ταυτόχρονα;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Παράδειγμα 2
Δύο άχρωμα υγρά μοιάζουν ίδια. Πώς θα καταλάβεις αν είναι η ίδια ουσία;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Παράδειγμα 3
Γιατί η σκουριά είναι πρόβλημα, ενώ το λιώσιμο του πάγου δεν είναι;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Ασκήσεις
Από την πιο απλή στην πιο δύσκολη. Κρυμμένη είναι μόνο η απάντηση — ο δρόμος ως εκεί είναι δική σου δουλειά.
Είναι το λιώσιμο του πάγου φυσικό ή χημικό φαινόμενο;
Τεστ
Δεν μετράει βαθμός — μετράει να δεις τι κατάλαβες. Προσπέρασε όποια θες και γύρνα πίσω όποτε θες.
Ερώτηση 1 από 8
Τα κατάφερες;
- Να ξεχωρίζεις ένα φυσικό από ένα χημικό φαινόμενο, με κριτήριο αν παράγεται νέα ουσία.
- Να ονομάζεις ιδιότητες μιας ουσίας και να ξέρεις ποιες τη χαρακτηρίζουν.
- Να περιγράφεις τι μελετά η Χημεία και πώς συνδέεται με τη Φυσική.
Κάνε το τεστ πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.