Μετάβαση στο περιεχόμενο
Akademio

Παράλληλες και κάθετες ευθείες

Ένα αίτημα, και όλες οι γωνίες που προκύπτουν από αυτό.

25 λεπτά

Θα μάθεις να

  1. Να αναγνωρίζεις εντός εναλλάξ και εντός εκτός επί τα αυτά γωνίες σε τέμνουσα.
  2. Να εξηγείς ποιες σχέσεις γωνιών χρειάζονται την παραλληλία και ποιες όχι.
  3. Να αποδεικνύεις ότι δύο ευθείες είναι παράλληλες, χρησιμοποιώντας το αντίστροφο κριτήριο.

Ένα αίτημα, και όλα όσα ακολουθούν

Δύο ευθείες του ίδιου επιπέδου λέγονται παράλληλες όταν δεν έχουν κανένα κοινό σημείο, όσο κι αν προεκταθούν. Γράφουμε ε1ε2\varepsilon_1 \parallel \varepsilon_2.

Κάθετες είναι όταν τέμνονται σχηματίζοντας ορθή γωνία. Γράφουμε ε1ε2\varepsilon_1 \perp \varepsilon_2.

Το αίτημα της παραλληλίας λέει: από σημείο εκτός ευθείας περνάει μία μόνο παράλληλη προς αυτήν.

Δεν αποδεικνύεται. Το δεχόμαστε — και από αυτό κρέμεται όλη η γεωμετρία που ακολουθεί.

Η τέμνουσα και οι οκτώ γωνίες

Μια τρίτη ευθεία που κόβει δύο άλλες λέγεται τέμνουσα. Σχηματίζονται οκτώ γωνίες, τέσσερις σε κάθε τομή.

Πότε χρειάζεται η παραλληλία

Ο δεύτερος ολισθητής γέρνει τη δεύτερη ευθεία. Πρόσεξε ποιες σχέσεις σπάνε μόλις πάψουν να είναι παράλληλες — και ποιες όχι.

ΠαράλληλεςΚατακορυφήν: 1 = 4 = 55°, 2 = 3 = 125°Παραπληρωματικές: 1 + 2 = 180°Εντός εκτός και επί τα αυτά: 1 = 55°, 5 = 55°Εντός εναλλάξ: 3 = 125°, 6 = 125°

Τα ονόματα

Με τέμνουσα που κόβει δύο παράλληλες:

  • εντός εναλλάξ — εκατέρωθεν της τέμνουσας, ανάμεσα στις παράλληλες: ίσες
  • εντός εκτός και επί τα αυτά — ίδια πλευρά της τέμνουσας, μία μέσα μία έξω: ίσες
  • εντός και επί τα αυτά — ίδια πλευρά, και οι δύο ανάμεσα: παραπληρωματικές (180°180°)

Το αντίστροφο: πώς αποδεικνύεις παραλληλία

Ως τώρα: αν είναι παράλληλες, τότε οι γωνίες είναι ίσες.

Ισχύει και ανάποδα — και αυτό είναι που το κάνει εργαλείο:

Αν μια τέμνουσα σχηματίζει ίσες εντός εναλλάξ γωνίες, τότε οι δύο ευθείες είναι παράλληλες.

Έτσι η παραλληλία παύει να είναι κάτι που «φαίνεται» στο σχήμα και γίνεται κάτι που αποδεικνύεται με μέτρηση γωνιών.

Ας το κάνουμε μαζί

Παράδειγμα 1

Δύο παράλληλες τέμνονται από ευθεία. Μία γωνία είναι 118°. Βρες την εντός εναλλάξ και την εντός και επί τα αυτά.

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 2

Μια τέμνουσα σχηματίζει με δύο ευθείες εντός εναλλάξ γωνίες 3x + 10 και 5x − 30. Για ποιο x είναι παράλληλες;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 3

Στο σχήμα, ε₁ ∥ ε₂ και μια τέμνουσα σχηματίζει γωνία 35° με την ε₁. Μια δεύτερη τέμνουσα σχηματίζει 50° με την ε₁, από την ίδια μεριά. Ποια γωνία σχηματίζουν οι δύο τέμνουσες μεταξύ τους;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Ασκήσεις

Από την πιο απλή στην πιο δύσκολη. Κρυμμένη είναι μόνο η απάντηση — ο δρόμος ως εκεί είναι δική σου δουλειά.

ΒασικήΆσκηση 1 από 4

Δύο παράλληλες τέμνονται από ευθεία. Μια εντός εναλλάξ γωνία είναι 118°118°. Πόσο είναι η άλλη;

Τεστ

Δεν μετράει βαθμός — μετράει να δεις τι κατάλαβες. Προσπέρασε όποια θες και γύρνα πίσω όποτε θες.

Ερώτηση 1 από 8

Ποια σχέση γωνιών ισχύει ακόμα κι αν οι δύο ευθείες δεν είναι παράλληλες;

Τα κατάφερες;

  • Να αναγνωρίζεις εντός εναλλάξ και εντός εκτός επί τα αυτά γωνίες σε τέμνουσα.
  • Να εξηγείς ποιες σχέσεις γωνιών χρειάζονται την παραλληλία και ποιες όχι.
  • Να αποδεικνύεις ότι δύο ευθείες είναι παράλληλες, χρησιμοποιώντας το αντίστροφο κριτήριο.

Κάνε το τεστ πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.