Αρχαία από μετάφραση · Α΄ Γυμνασίου
Οδύσσεια: οι περιπέτειες
Διάρκεια 45΄ · 100 μονάδες
Θέμα Α35 μονάδες
Να διαβάσεις τα αποσπάσματα και να απαντήσεις στις ερωτήσεις.
Ο Οδυσσέας φεύγει από τη χώρα των Κυκλώπων
Ο Οδυσσέας φωνάζει από το καράβι:
Κύκλωπα, αν άνθρωπος θνητός κανένας σε ρωτήξηπώς έτυχε το μάτι σου κακοτυφλιά να πάθη,τό 'χει τυφλώσει να τους πης ο κουρσευτής Δυσσέας,του Λαέρτη ο γιος, που βρίσκεται στο Θιάκι η κατοικιά του.
Και ο Πολύφημος προσεύχεται στον πατέρα του, τον Ποσειδώνα:
κάμε ο Δυσσέας ο κουρσευτής να μη γυρίση πίσω, […]ας κακοφτάση αργά, χωρίς κανένα σύντροφό του,με ξένο πλοίο, και συφορές να βρη στο σπιτικό του.
- 1.
Ποιος αφηγείται αυτή τη σκηνή, σε ποιους και πού; Πώς λέγεται αυτός ο τρόπος αφήγησης;(8 μονάδες)
- 2.
Γιατί ο Οδυσσέας λέει στον Πολύφημο το αληθινό του όνομα; Ήταν σωστή η κίνησή του; Να απαντήσεις με βάση τις έννοιες μῆτις, ύβρις και μέτρο.(9 μονάδες)
- 3.
Στη Νέκυια ο Τειρεσίας λέει στον Οδυσσέα: «θα κακοφτάσης / αργά, με δίχως σύντροφο, και με καράβι ξένο. / Και θα 'βρης μες στο σπίτι σου μεγάλα κακοπάθια» (λ 113-115). Να συγκρίνεις την προφητεία με την κατάρα του Πολύφημου. Πώς πραγματοποιούνται;(8 μονάδες)
- 4.
Χαρακτήρισε κάθε πρόταση ως Σωστή (Σ) ή Λανθασμένη (Λ).(10 μονάδες)
Θέμα Β20 μονάδες
Να επιλέξεις τη σωστή απάντηση.
- 1.
- 2.
- 3.
- 4.
Θέμα Γ25 μονάδες
Να απαντήσεις στις ερωτήσεις.
- 1.
«Καὶ σὰ λιοντάρι χούμιξε βουνόθρεφτο, ποὺ ξέρει / τὴ δύναμη του, ποὺ βροχὴ κι ἀνέμους δὲ φοβᾶται, / μόνο μὲ μάτια φλογερὰ βόδια κι ἀρνιὰ ζυγώνει, […] / ἔτσι στὶς ὡριοπλέξουδες κοπέλες ὁ Ὀδυσσέας / ἐρχόταν, ἂν κι ὁλόγυμνος, τὶ ἀνάγκη τὸν τραβοῦσε» (ζ 130-136). Να βρεις τα δύο σκέλη της παρομοίωσης και να εξηγήσεις τι δείχνει.(10 μονάδες)
- 2.
Η Ναυσικά και ο ξένος.
- α)
Πώς χειρίζεται ο Οδυσσέας την ικεσία του, για να μην τρομάξει τη Ναυσικά;(8 μονάδες)
- β)
«νὰ τὸν δεχτοῦμε πρέπει μας, γιατὶ ὁ Δίας μᾶς στέλνει / φτωχοὺς καὶ ξένους» (ζ 207-208). Ποια αξία του ομηρικού κόσμου εκφράζει η Ναυσικά;(7 μονάδες)
- α)
Θέμα Δ20 μονάδες
Να απαντήσεις στις ερωτήσεις.
- 1.
Στη Νέκυια ο Οδυσσέας συναντά τον Ελπήνορα, τον Τειρεσία, τη μητέρα του Αντίκλεια και τον Αχιλλέα. Τι μαθαίνει από τον καθένα;(8 μονάδες)
- 2.
Η Καλυψώ προσφέρει στον Οδυσσέα αθανασία, αλλά εκείνος λέει: «Ὅμως περίσσια λαχταρῶ, καὶ τὸ ζητῶ ὁλοένα, / νὰ πάω στὸν τόπο, νὰ χαρῶ τοῦ γυρισμοῦ τὴ μέρα» (ε 219-220). Να γράψεις ένα κείμενο 80–120 λέξεων: γιατί, κατά τη γνώμη σου, διαλέγει τη θνητή ζωή; Εσύ τι θα διάλεγες;(12 μονάδες)
Καλή επιτυχία!