Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ενέργεια — πηγές και μετατροπές

Από πού έρχεται το ρεύμα στην πρίζα.

15 λεπτά

Στο σχολικό βιβλίο: Φυσικά ΣΤ΄ Δημοτικού, 1 ενότητα

Θα μάθεις να

  1. Να ξεχωρίζεις ανανεώσιμες από μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
  2. Να περιγράφεις την αλυσίδα μετατροπών από την πηγή ως την πρίζα.
  3. Να αναγνωρίζεις ότι σχεδόν κάθε πηγή ανάγεται στον ήλιο.
  4. Να συγκρίνεις πηγές με βάση τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματά τους.

Από πού έρχεται το ρεύμα στην πρίζα

Η πρίζα δεν παράγει ενέργεια. Είναι ο τελευταίος κρίκος μιας αλυσίδας που ξεκινάει πολύ μακριά.

Σχεδόν κάθε εργοστάσιο ηλεκτρισμού κάνει το ίδιο πράγμα: γυρίζει μια γεννήτρια.

πηγή → κίνηση → γεννήτρια → ηλεκτρισμός

Αλλάζει μόνο τι γυρίζει τη γεννήτρια.

Ένας τεράστιος κυρτός τοίχος από μπετόν κλείνει ένα στενό φαράγγι. Πίσω του απλώνεται μια λίμνη, και στη βάση του υπάρχει ένα μακρόστενο κτίριο δίπλα στο ποτάμι.
Το φράγμα Χούβερ στις ΗΠΑ. Ο τοίχος κρατάει το νερό ψηλά, στη λίμνη από πίσω. Το νερό πέφτει μέσα από μεγάλους σωλήνες ως το κτίριο στη βάση του, και εκεί γυρίζει τις τουρμπίνες και τις γεννήτριες.Φωτογραφία: APK · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Ποια μετατροπή, από ποια πηγή;

Διάλεξε πηγή και μορφή ενέργειας από την οποία ξεκινάει. Η απάντηση δίνει ολόκληρη την αλυσίδα.

Ποιο εργοστάσιο;

Βρήκες 0 από 4

Από ποια μορφή ξεκινάει;

Από ποια μορφή ξεκινάει;

Ανανεώσιμες και μη ανανεώσιμες

ΠαραδείγματαΤο πρόβλημα
Ανανεώσιμεςήλιος, άνεμος, νερό, γεωθερμία, βιομάζαδεν είναι πάντα διαθέσιμες
Μη ανανεώσιμεςπετρέλαιο, κάρβουνο, φυσικό αέριο, ουράνιοτελειώνουν, και ρυπαίνουν

Σχεδόν όλα ξεκινούν από τον ήλιο

Αυτό εκπλήσσει, αλλά αντέχει στον έλεγχο:

  • Άνεμος → ο ήλιος ζεσταίνει άνισα τον αέρα, ο αέρας κινείται
  • Υδροηλεκτρικά → ο ήλιος εξατμίζει το νερό, που πέφτει ως βροχή στα βουνά
  • Βιομάζα και τροφή → τα φυτά δεσμεύουν ηλιακή ενέργεια
  • Κάρβουνο και πετρέλαιο → αρχαία φυτά και οργανισμοί, δηλαδή αποθηκευμένο ηλιακό φως

Οι εξαιρέσεις είναι λίγες: η γεωθερμία (θερμότητα από το εσωτερικό της Γης), η πυρηνική ενέργεια και η παλίρροια (που οφείλεται κυρίως στη Σελήνη).

Τίποτα δεν είναι δωρεάν

ΠηγήΥπέρΚατά
Ήλιοςκαθαρή, ανεξάντλητημόνο με φως, θέλει χώρο
Άνεμοςκαθαρήμόνο με αέρα, θόρυβος
Νερόσταθερή, αποθηκεύσιμηαλλάζει το τοπίο και τα ποτάμια
Κάρβουνοφθηνό, πάντα διαθέσιμορυπαίνει πολύ, τελειώνει
Πυρηνικήπολλή ενέργεια από λίγο καύσιμο, χωρίς CO₂ στη λειτουργίαεπικίνδυνα απόβλητα
Από αεροπλάνο: ένα μεγάλο ορθογώνιο γεμάτο σκούρες σειρές από ηλιακά πάνελ, στη μέση μιας ξερής, αμμώδους πεδιάδας.
Ένα πάρκο με φωτοβολταϊκά στη Ναμίμπια, από ψηλά. Κάθε σκούρα γραμμή είναι μια σειρά από πάνελ. Πρόσεξε πόσο χώρο πιάνουν: αυτό σημαίνει «θέλει χώρο» στον πίνακα.Φωτογραφία: Hp.Baumeler · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Παραδείγματα

Παράδειγμα 1

Γράψε την αλυσίδα μετατροπών σε ένα υδροηλεκτρικό φράγμα.

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 2

Είναι το κάρβουνο ηλιακή ενέργεια;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Παράδειγμα 3

Γιατί μια χώρα δεν στηρίζεται μόνο στον ήλιο;

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Πολλαπλή επιλογή

Πολλαπλή επιλογήΆσκηση 1 από 8
Ποια από αυτές είναι μη ανανεώσιμη πηγή;
Διαλέγω

Ερώτηση 1 από 8

Ασκήσεις

ΒασικήΆσκηση 1 από 5

Είναι το ουράνιο ανανεώσιμη ή μη ανανεώσιμη πηγή;

Γράφω

Σκαλί 1 από 4 · Βασική

Τα κατάφερες;

  • Να ξεχωρίζεις ανανεώσιμες από μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
  • Να περιγράφεις την αλυσίδα μετατροπών από την πηγή ως την πρίζα.
  • Να αναγνωρίζεις ότι σχεδόν κάθε πηγή ανάγεται στον ήλιο.
  • Να συγκρίνεις πηγές με βάση τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματά τους.

Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.

Βρήκες κάποιο λάθος;