Τι είναι η τεχνητή νοημοσύνη

Όταν οι κανόνες δεν φτάνουν

Στα προηγούμενα μαθήματα έγραψες προγράμματα με κανόνες: «αν το σκορ είναι μεγαλύτερο από 10 τότε…». Ο προγραμματιστής σκέφτεται όλους τους κανόνες και τους γράφει έναν-έναν. Για πολλά πράγματα αυτό δουλεύει τέλεια — μια αριθμομηχανή, ένα ξυπνητήρι, ένα φανάρι.

Δοκίμασε όμως να γράψεις κανόνες για το: «Αυτή η φωτογραφία δείχνει γάτα;».

• «Αν έχει μυτερά αυτιά…» — και οι αλεπούδες έχουν.
• «Αν έχει μουστάκια…» — και οι σκύλοι έχουν.
• Και αν η γάτα κοιμάται κουλουριασμένη και δεν φαίνονται ούτε αυτιά ούτε μουστάκια;

Εσύ αναγνωρίζεις μια γάτα αμέσως, αλλά δεν μπορείς να πεις ακριβώς πώς. Για τέτοια προβλήματα οι επιστήμονες σκέφτηκαν κάτι άλλο: αντί να γράψουν τους κανόνες, δείχνουν στον υπολογιστή χιλιάδες παραδείγματα και τον αφήνουν να βρει μόνος του τι έχουν κοινό.

Κανόνες ή παραδείγματα;

Κανόνες ή παραδείγματα;

Διάλεξε ένα μηχάνημα και αποφάσισε: δουλεύει με κανόνες που έγραψε κάποιος, ή έμαθε από πολλά παραδείγματα;

Διάλεξε μηχάνημα

ΑριθμομηχανήΞεκλείδωμα κινητού με το πρόσωποΦανάρι που αλλάζει κάθε 40 δευτερόλεπταΕφαρμογή που μεταφράζει από τα ελληνικά στα αγγλικάΞυπνητήρι στις 7:00Βοηθός που καταλαβαίνει τι του λες με τη φωνή σου

ΚανόνεςΠαραδείγματα

Πώς μαθαίνει μια μηχανή

Ας πούμε ότι θέλεις ένα πρόγραμμα που ξεχωρίζει τις φωτογραφίες με γάτες. Η εκπαίδευση γίνεται γύρο γύρο:

Ο κύκλος της εκπαίδευσης

Πάτα «Το επόμενο στάδιο» και κάνε έναν γύρο. Σε κάθε γύρο το πρόγραμμα γίνεται λίγο καλύτερο.

Διάλεξε στάδιο

ΠαραδείγματαΕκπαίδευσηΔοκιμήΔιόρθωση

ΠαραδείγματαΆνθρωποι μαζεύουν χιλιάδες φωτογραφίες και γράφουν σε καθεμία «γάτα» ή «όχι γάτα». Αυτά είναι τα δεδομένα εκπαίδευσης.

Το επόμενο στάδιο

Πρόσεξε κάτι σημαντικό: το πρόγραμμα δεν ξέρει τι είναι γάτα, όπως το ξέρεις εσύ. Δεν έχει χαϊδέψει ποτέ γάτα. Έχει βρει μοτίβα στα pixels — στα bits που είδαμε στο μάθημα για το δυαδικό σύστημα.

Γιατί κάνει λάθη

Μια ΤΝ είναι τόσο καλή όσο τα παραδείγματα που της έδωσαν. Αν τα παραδείγματα είναι λίγα ή όλα όμοια, μαθαίνει κάτι λάθος χωρίς να το καταλάβει.

Το ίδιο ισχύει και για τα προγράμματα συνομιλίας (chatbots), που απαντούν σε ερωτήσεις με κείμενο. Έχουν μάθει από τεράστιες ποσότητες κειμένου να προβλέπουν ποια λέξη ταιριάζει να έρθει μετά. Γι' αυτό γράφουν πολύ φυσικά — αλλά μερικές φορές γράφουν κάτι που ακούγεται σωστό και δεν είναι, με την ίδια σιγουριά.

Ας το κάνουμε μαζί

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση