Προβλήματα με πολλά βήματα
Σπας το πρόβλημα σε κομμάτια που ξέρεις ήδη να λύνεις.
20 λεπτά
Στο σχολικό βιβλίο: Μαθηματικά Ε΄ Δημοτικού, §1.3
Θα μάθεις να
- Να ξεχωρίζεις τι ζητάει το πρόβλημα από τα δεδομένα που σου δίνει.
- Να σπας ένα πρόβλημα σε ενδιάμεσα ερωτήματα που ξέρεις ήδη να απαντάς.
- Να γράφεις τη λύση ως μία παράσταση με παρενθέσεις.
- Να ελέγχεις το αποτέλεσμα με εκτίμηση πριν το γράψεις ως απάντηση.
Το δύσκολο δεν είναι οι πράξεις
Στην Ε΄ τάξη ξέρεις ήδη να προσθέτεις κλάσματα, να πολλαπλασιάζεις δεκαδικούς και να βρίσκεις ποσοστά. Κι όμως, τα προβλήματα συνεχίζουν να δυσκολεύουν.
Ο λόγος είναι απλός: το πρόβλημα δεν σου λέει ποια πράξη να κάνεις. Σου λέει μια ιστορία και περιμένει να τη μεταφράσεις.
Τα ενδιάμεσα αποτελέσματα θέλουν όνομα
Το πιο συχνό λάθος δεν είναι πράξη. Είναι ότι ο μαθητής ξεχνάει τι σημαίνει ο αριθμός που μόλις βρήκε.
Γράψε το δίπλα, με λέξεις:
| Βήμα | Πράξη | Τι είναι το αποτέλεσμα |
|---|---|---|
| 1 | το κόστος των τετραδίων, σε ευρώ | |
| 2 | τα ρέστα, σε ευρώ |
Δύο δεκάρια, δύο εντελώς διαφορετικά πράγματα. Όποιος δεν τα ονομάσει, κάποια στιγμή θα τα μπερδέψει.
Ο έλεγχος με εκτίμηση
Πριν γράψεις την απάντηση, κάνε τη χοντρικά στο μυαλό σου.
- Τετράδια προς €, τέσσερα → «περίπου ευρώ».
- Από τα → «περίπου πίσω».
Αν το χαρτί σου λέει € ρέστα ή €, κάτι πήγε στραβά — και το έπιασες χωρίς να ξαναλύσεις τίποτα.
Παραδείγματα
Παράδειγμα 1
Ένα σχολείο αγοράζει 3 κιβώτια με 24 χαρτοφύλακες. Μοιράζει 60. Πόσοι έμειναν;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Τι ζητάει; Πόσοι χαρτοφύλακες έμειναν.
Τι χρειάζομαι; Πόσοι ήταν συνολικά. Αυτό δεν μου δίνεται — το φτιάχνω.
χαρτοφύλακες συνολικά.
Τώρα αφαιρώ όσους μοιράστηκαν.
Ως μία παράσταση: .
Απάντηση: έμειναν χαρτοφύλακες.
Παράδειγμα 2
Η Μαρία διαβάζει τα 2/5 ενός βιβλίου 200 σελίδων τη Δευτέρα και 30 σελίδες την Τρίτη. Πόσες της μένουν;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Τι ζητάει; Πόσες σελίδες μένουν αδιάβαστες.
Δευτέρα: τα των .
και σελίδες.
Σύνολο διαβασμένων: σελίδες.
Απάντηση: της μένουν σελίδες.
Εκτίμηση: διάβασε λίγο πάνω από το μισό, άρα πρέπει να μένουν λίγο κάτω από ✓
Παράδειγμα 3
Ένας κήπος 12 m × 8 m έχει πλακόστρωτο 20 τετραγωνικά μέτρα. Πόσο γρασίδι χρειάζεται;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Τι ζητάει; Το εμβαδόν που θα καλυφθεί με γρασίδι.
Ολόκληρος ο κήπος: τετραγωνικά μέτρα.
Το πλακόστρωτο δεν θέλει γρασίδι, άρα φεύγει.
Απάντηση: χρειάζονται τετραγωνικά μέτρα γρασίδι.
Πρόσεξε ότι το πρόβλημα είχε τρεις αριθμούς και η λύση χρειάστηκε δύο πράξεις. Κάθε πράξη ενώνει δύο αριθμούς σε έναν, ώσπου να μείνει μόνο η απάντηση.
Παράδειγμα 4
Τρεις φίλοι μοιράζονται εξίσου τον λογαριασμό: 4 σουβλάκια προς 3,30 € και 3 αναψυκτικά προς 1,80 €. Πόσα πληρώνει ο καθένας;
Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.
Τι ζητάει; Το μερίδιο ενός ατόμου. Χρειάζομαι πρώτα το σύνολο.
Σουβλάκια: €.
Αναψυκτικά: €.
Λογαριασμός: €.
Απάντηση: ο καθένας πληρώνει €.
Ως μία παράσταση: . Οι παρενθέσεις εδώ δεν είναι διακόσμηση — χωρίς αυτές η διαίρεση θα έπιανε μόνο τα αναψυκτικά.
Πολλαπλή επιλογή
Ερώτηση 1 από 8
Ασκήσεις
Πέντε κουτιά με μπάλες. Δίνονται οι . Πόσες έμειναν;
Σκαλί 1 από 4 · Βασική
Τα κατάφερες;
- Να ξεχωρίζεις τι ζητάει το πρόβλημα από τα δεδομένα που σου δίνει.
- Να σπας ένα πρόβλημα σε ενδιάμεσα ερωτήματα που ξέρεις ήδη να απαντάς.
- Να γράφεις τη λύση ως μία παράσταση με παρενθέσεις.
- Να ελέγχεις το αποτέλεσμα με εκτίμηση πριν το γράψεις ως απάντηση.
Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.