Ποτάμια και λίμνες
Μικρά, ορμητικά νερά — και τι κάνουν οι άνθρωποι με αυτά.
20 λεπτά
Στο σχολικό βιβλίο: Γεωγραφία Ε΄ Δημοτικού, 3 ενότητες
Θα μάθεις να
- Να ονομάζεις τα μεγαλύτερα ποτάμια και λίμνες της Ελλάδας.
- Να εξηγείς γιατί τα ελληνικά ποτάμια είναι μικρά και ορμητικά.
- Να περιγράφεις τι δίνει ένα ποτάμι σε μια περιοχή.
- Να ξεχωρίζεις τις φυσικές από τις τεχνητές λίμνες.
Μικρά ποτάμια, μεγάλη δουλειά
Τα ελληνικά ποτάμια δεν μοιάζουν με τον Δούναβη ή τον Ρήνο. Είναι κοντά και γρήγορα, και ο λόγος είναι το ανάγλυφο: τα βουνά φτάνουν σχεδόν ως τη θάλασσα, οπότε το νερό έχει λίγα χιλιόμετρα να διανύσει και μεγάλη υψομετρική διαφορά να κατέβει.
Ποτάμια που περνούν σύνορα
Τέσσερα μεγάλα ποτάμια της βόρειας Ελλάδας γεννιούνται σε άλλες χώρες:
| Ποτάμι | Πηγές |
|---|---|
| Αξιός | Βόρεια Μακεδονία |
| Στρυμόνας | Βουλγαρία |
| Νέστος | Βουλγαρία |
| Έβρος | Βουλγαρία, και σύνορο με Τουρκία |
Αυτό σημαίνει ότι η ποιότητα του νερού τους δεν εξαρτάται μόνο από εμάς: ό,τι ρίξει μια χώρα στο ποτάμι, το παραλαμβάνει η επόμενη.
Λίμνες, φυσικές και τεχνητές
- Φυσικές: Τριχωνίδα (η μεγαλύτερη), Βόλβη, Βεγορίτιδα, Παμβώτιδα.
- Τεχνητές: Κρεμαστών, Πολυφύτου, Πλαστήρα, Κερκίνη — φτιάχτηκαν με φράγματα πάνω σε ποτάμια.
Οι τεχνητές δίνουν ρεύμα και άρδευση, αλλά έχουν και κόστος: σκεπάζουν χωριά και χωράφια, και αλλάζουν τη ροή του ποταμού για πάντα.

Παραδείγματα
Παράδειγμα 1
Γιατί τα ελληνικά ποτάμια δεν είναι πλωτά;
Σκέψου το πρώτα. Μετά δες την απάντηση.
Για να είναι πλωτό ένα ποτάμι, χρειάζεται μεγάλο βάθος και ήρεμη ροή.
Τα ελληνικά κατεβαίνουν απότομα από βουνά, άρα είναι ρηχά και ορμητικά.
Επιπλέον, το καλοκαίρι η παροχή τους πέφτει πολύ.
Γι' αυτό στην Ελλάδα τα εμπορεύματα ταξίδεψαν πάντα από τη θάλασσα, ενώ στην κεντρική Ευρώπη από τα ποτάμια.
Παράδειγμα 2
Ένα φράγμα σχεδιάζεται σε ορεινό ποτάμι. Τι κερδίζει και τι κοστίζει η περιοχή;
Σκέψου το πρώτα. Μετά δες την απάντηση.
Κερδίζει: ηλεκτρική ενέργεια χωρίς καύσιμα, νερό για άρδευση το καλοκαίρι, προστασία από πλημμύρες.
Χάνει: εκτάσεις που σκεπάζονται από το νερό, μαζί με σπίτια και καλλιέργειες.
Αλλάζει και το οικοσύστημα: τα ψάρια δεν ανεβαίνουν πια το ποτάμι, και τα φερτά υλικά σταματούν στο φράγμα αντί να φτάνουν στο δέλτα.
Η απόφαση δεν είναι «καλό ή κακό» αλλά ζύγισμα: ποιος κερδίζει, ποιος χάνει, και για πόσο.
Πολλαπλή επιλογή
Ερώτηση 1 από 7
Ασκήσεις
Πώς λέγονται τα ρέματα που τον Αύγουστο είναι στεγνά και τον Νοέμβριο κατεβάζουν πολύ νερό;
Σκαλί 1 από 4 · Θυμάμαι
Τα κατάφερες;
- Να ονομάζεις τα μεγαλύτερα ποτάμια και λίμνες της Ελλάδας.
- Να εξηγείς γιατί τα ελληνικά ποτάμια είναι μικρά και ορμητικά.
- Να περιγράφεις τι δίνει ένα ποτάμι σε μια περιοχή.
- Να ξεχωρίζεις τις φυσικές από τις τεχνητές λίμνες.
Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.
Παιχνίδια
Παίξε εδώ, μέσα στην ενότητα, ή πάτα την κάρτα για να ανοίξει σε δική του σελίδα.