Μετάβαση στο περιεχόμενο

Εγώ, εσύ, αυτός: προσωπικές αντωνυμίες

Λέξεις που μπαίνουν στη θέση του ονόματος.

20 λεπτά

Θα μάθεις να

  1. Να ξέρεις ότι η προσωπική αντωνυμία μπαίνει στη θέση ενός ονόματος.
  2. Να γράφεις τους δυνατούς τύπους: εγώ, εσύ, αυτός, εμείς, εσείς, αυτοί.
  3. Να χρησιμοποιείς τους αδύνατους τύπους: με, σε, τον, τη(ν), το, μου, σου, του, της.
  4. Να ξαναγράφεις ένα κείμενο ώστε να μην επαναλαμβάνεται το ίδιο όνομα.

Το ίδιο όνομα ξανά και ξανά

Ο Πέτρος έχει έναν σκύλο. Ο Πέτρος βγάζει τον σκύλο βόλτα κάθε πρωί. Ο σκύλος περιμένει τον Πέτρο στην πόρτα.

Το «Πέτρος» και το «σκύλος» κουράζουν. Δες το αλλιώς:

Ο Πέτρος έχει έναν σκύλο. Τον βγάζει βόλτα κάθε πρωί. Ο σκύλος τον περιμένει στην πόρτα.

Το πρώτο «τον» μπήκε στη θέση του σκύλου, το δεύτερο στη θέση του Πέτρου. Οι λέξεις που μπαίνουν στη θέση ενός ονόματος λέγονται αντωνυμίες.

Εγώ, εσύ, αυτός

Όταν μιλάμε, υπάρχουν πάντα τρία πρόσωπα: αυτός που μιλάει (εγώ), αυτός που ακούει (εσύ) κι αυτός για τον οποίο μιλάμε (αυτός, αυτή, αυτό). Οι λέξεις γι' αυτά λέγονται προσωπικές αντωνυμίες.

ΠρόσωποΕνικός (ένας)Πληθυντικός (πολλοί)
α΄ πρόσωπο: μιλάωεγώεμείς
β΄ πρόσωπο: ακούςεσύεσείς
γ΄ πρόσωπο: μιλάμε γι' αυτόναυτός, αυτή, αυτόαυτοί, αυτές, αυτά

Το γ΄ πρόσωπο έχει και τα τρία γένη, όπως ένα επίθετο:

  • αυτός ο σκύλος
  • αυτή η γάτα
  • αυτό το πουλί

Ο Άκης δοκιμάζει

Σε ποιο πρόσωπο είναι κάθε αντωνυμία; Ρώτα: μιλάω, ακούς ή μιλάμε για κάποιον άλλον;

Ποιο πρόσωπο;

Εγώ, εμείς: αυτοί που μιλάνε. Εσύ, εσείς: αυτοί που ακούνε. Όλοι οι άλλοι: γ΄ πρόσωπο.

Σε ποιο πρόσωπο είναι;

εσύ

0 από 12

Οι μικρές αντωνυμίες

Για τον Πέτρο γράψαμε το μικρό «τον», όχι «αυτόν». Κάθε προσωπική αντωνυμία έχει δύο μορφές:

  • τη μεγάλη: εγώ, εσένα, αυτόν. Λέγεται δυνατός τύπος.
  • τη μικρή: με, σου, τον. Λέγεται αδύνατος τύπος. Είναι μικρές λέξεις χωρίς τόνο και κάθονται συνήθως μπροστά στο ρήμα.
Δυνατός τύποςΠοιον;Σε ποιον; Τίνος;
εγώμε βλέπειμου μιλάει
εσύσε βλέπεισου μιλάει
αυτόςτον βλέπειτου μιλάει
αυτήτη βλέπειτης μιλάει
αυτότο βλέπειτου μιλάει
εμείςμας βλέπειμας μιλάει
εσείςσας βλέπεισας μιλάει
αυτοί, αυτές, αυτάτους, τις, τα βλέπειτους μιλάει

Μετά από ένα ουσιαστικό, οι αδύνατοι τύποι λένε σε ποιον ανήκει κάτι: η τσάντα μου, το σπίτι σου, ο φίλος της. Για να δείξεις κάποιον ξεχωριστά, λες τη μεγάλη μορφή: «Φώναξε εμένα, όχι αυτόν.»

Το «του» που δεν είναι άρθρο

Μην ξαναπείς το όνομα. Βάλε μια μικρή αντωνυμία.

Χωρίς επανάληψη

Ρώτα: ποιον; ή σε ποιον; Και κοίτα το γένος του ονόματος.

Είδα τη Μαρία. Χαιρέτησα τη Μαρία.

  

1 / 5

Παραδείγματα

Η Μυρτώ το λύνει σιγά σιγά · Παράδειγμα 1

Ξαναγράψε το κείμενο ώστε να μην επαναλαμβάνονται τα ονόματα: «Η Ελένη έχει μια γάτα. Η Ελένη ταΐζει τη γάτα κάθε πρωί. Η γάτα ακολουθεί την Ελένη παντού.»

Σκέψου το πρώτα. Μετά δες την απάντηση.

Παράδειγμα 2

Στο κείμενο «Η Νεφέλη βλέπει τον Άρη λυπημένο. Τον ρωτάει τι έχει. Αυτός της λέει ότι έχασε το μολύβι του.», ποιον αντικαθιστά κάθε αντωνυμία;

Σκέψου το πρώτα. Μετά δες την απάντηση.

Πολλαπλή επιλογή

ΔιάλεξεΆσκηση 1 από 10
Ποια λέξη είναι προσωπική αντωνυμία στην πρόταση «Εμείς πάμε σινεμά απόψε»;
Διαλέγω

Ερώτηση 1 από 10

Ασκήσεις

Για ζέσταμαΆσκηση 1 από 4

Γράψε τον πληθυντικό των αντωνυμιών «εγώ», «εσύ» και «αυτός».

Γράφω

Σκαλί 1 από 4 · Για ζέσταμα

Τα κατάφερες;

  • Να ξέρεις ότι η προσωπική αντωνυμία μπαίνει στη θέση ενός ονόματος.
  • Να γράφεις τους δυνατούς τύπους: εγώ, εσύ, αυτός, εμείς, εσείς, αυτοί.
  • Να χρησιμοποιείς τους αδύνατους τύπους: με, σε, τον, τη(ν), το, μου, σου, του, της.
  • Να ξαναγράφεις ένα κείμενο ώστε να μην επαναλαμβάνεται το ίδιο όνομα.

Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.

Βρήκες κάποιο λάθος;