Μετάβαση στο περιεχόμενο

Τι είναι η ιστορία

Μύθος ή αλήθεια; Πώς ξέρουμε τι έγινε πριν από χιλιάδες χρόνια.

20 λεπτά

Θα μάθεις να

  1. Να ξεχωρίζεις έναν μύθο από ένα ιστορικό γεγονός.
  2. Να αναγνωρίζεις γραπτές, προφορικές πηγές και αρχαιολογικά ευρήματα.
  3. Να διαβάζεις χρονολογίες με π.Χ. και μ.Χ. και να βρίσκεις ποια είναι πιο παλιά.
  4. Να λες σε ποιον αιώνα έγινε ένα γεγονός.

Μύθος ή ιστορία;

Ο Μινώταυρος ήταν ένα τέρας, μισός άνθρωπος και μισός ταύρος, που ζούσε σε έναν λαβύρινθο στην Κνωσό.

Το ανάκτορο της Κνωσού στην Κρήτη υπάρχει. Μπορείς σήμερα να περπατήσεις στα ερείπιά του.

Ερείπια από πέτρα και, πάνω τους, μια στοά με κόκκινες κολόνες. Στον τοίχο πίσω από τις κολόνες είναι ζωγραφισμένος ένας κόκκινος ταύρος σε γαλάζιο φόντο.
Ένα κομμάτι από το ανάκτορο της Κνωσού, όπως το βλέπεις σήμερα. Τις κόκκινες κολόνες και τον ζωγραφιστό ταύρο τα έφτιαξαν ξανά οι αρχαιολόγοι, για να δείξουν πώς ήταν κάποτε.Φωτογραφία: Jebulon · CC0 · Wikimedia Commons

Το ένα είναι μύθος, το άλλο ιστορία.

  • Μύθος είναι μια φανταστική διήγηση με θεούς, ήρωες και τέρατα. Με αυτόν οι αρχαίοι εξηγούσαν πώς φτιάχτηκε ο κόσμος ή γιατί βρέχει. Δεν αποδεικνύεται.
  • Ιστορία είναι όσα έγιναν πραγματικά. Τα ξέρουμε από τα σημάδια που άφησαν: αντικείμενα, κτίρια, κείμενα, αναμνήσεις.

Κάποιοι μύθοι κρύβουν λίγη αλήθεια. Την Τροία του Ομήρου τη νόμιζαν παραμύθι, ώσπου οι αρχαιολόγοι έσκαψαν και βρήκαν μια πραγματική πόλη.

Οι πηγές: τα ίχνη του παρελθόντος

Ο ιστορικός μοιάζει με ντετέκτιβ: μαζεύει πηγές και από αυτές βγάζει συμπεράσματα.

  • Γραπτές πηγές: βιβλία, επιγραφές σε πέτρα, γράμματα, εφημερίδες.
  • Αρχαιολογικά ευρήματα: αγγεία, εργαλεία, νομίσματα, κοσμήματα, ερείπια.
  • Προφορικές πηγές: όσα διηγούνται οι άνθρωποι που τα έζησαν.

Τα ευρήματα τα βρίσκουν οι αρχαιολόγοι, σκάβοντας προσεκτικά, στρώμα στρώμα. Ο Ηρόδοτος, τον 5ο αιώνα π.Χ., έγραψε πρώτος ιστορία ψάχνοντας τις αιτίες των γεγονότων: είναι ο «πατέρας της ιστορίας».

Τι είδους πηγή είναι;

Διάλεξε μια πηγή και μετά ένα είδος. Κάποια πηγή ανήκει σε δύο είδη.

Η πηγή

Βρήκες 0 από 5

Το είδος

Το είδος

Ο χρόνος: π.Χ. και μ.Χ.

Για να μετράμε τα χρόνια χρειαζόμαστε αφετηρία: τη γέννηση του Χριστού.

  • Ό,τι έγινε πριν γράφεται π.Χ. (προ Χριστού).
  • Ό,τι έγινε μετά γράφεται μ.Χ. (μετά Χριστόν). Συνήθως δεν το γράφουμε: το 2004 σημαίνει 2004 μ.Χ.

Εκατό χρόνια λέγονται αιώνας. Τα 1901 ως 2000 είναι ο 20ός αιώνας· από το 2001 ζούμε στον 21ο.

Από την Κνωσό ως την Αθήνα του 2004

Πάτα ένα γεγονός για να το δεις στη γραμμή. Μετά δοκίμασε «Βάλ' τα σε σειρά».

Ανάκτορα στην Κρήτη · περίπου 2000 π.Χ.Οι Μινωίτες χτίζουν μεγάλα ανάκτορα, όπως της Κνωσού. Τα ερείπιά τους τα βλέπουμε ακόμα.

Παραδείγματα

Η Μυρτώ το λύνει σιγά σιγά · Παράδειγμα 1

Ποιο έγινε πρώτο: οι πρώτοι Ολυμπιακοί αγώνες (776 π.Χ.) ή η μάχη του Μαραθώνα (490 π.Χ.);

Σκέψου το πρώτα. Μετά δες την απάντηση.

Παράδειγμα 2

Ο Θησέας σκότωσε τον Μινώταυρο στο ανάκτορο της Κνωσού. Τι από αυτά είναι μύθος και τι ιστορία;

Σκέψου το πρώτα. Μετά δες την απάντηση.

Πολλαπλή επιλογή

ΔιάλεξεΆσκηση 1 από 8
Τι είναι ο μύθος;
Διαλέγω

Ερώτηση 1 από 8

Ασκήσεις

ΘυμάμαιΆσκηση 1 από 5

Πώς λέγονται τα αντικείμενα που βρίσκουν οι αρχαιολόγοι όταν σκάβουν;

Γράφω

Σκαλί 1 από 4 · Θυμάμαι

Τα κατάφερες;

  • Να ξεχωρίζεις έναν μύθο από ένα ιστορικό γεγονός.
  • Να αναγνωρίζεις γραπτές, προφορικές πηγές και αρχαιολογικά ευρήματα.
  • Να διαβάζεις χρονολογίες με π.Χ. και μ.Χ. και να βρίσκεις ποια είναι πιο παλιά.
  • Να λες σε ποιον αιώνα έγινε ένα γεγονός.

Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.

Βρήκες κάποιο λάθος;