Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ζούμε μαζί

Ομάδες, κανόνες, δικαιώματα και υποχρεώσεις, και ποιος αποφασίζει για τον τόπο μας.

20 λεπτά

Στο σχολικό βιβλίο: Μελέτη Περιβάλλοντος Γ΄ Δημοτικού, 4 ενότητες

Θα μάθεις να

  1. Να αναγνωρίζεις τις ομάδες στις οποίες ανήκεις και τι κοινό έχουν.
  2. Να εξηγείς γιατί κάθε ομάδα χρειάζεται κανόνες, γραπτούς ή άγραφους.
  3. Να συνδέεις κάθε δικαίωμα με μια υποχρέωση.
  4. Να λες ποιος αποφασίζει για τον δήμο σου και ποιος για όλη τη χώρα.

Ανήκεις σε πολλές ομάδες

Μέσα σε μία μέρα περνάς από πολλές ομάδες:

  • Το πρωί, την τάξη σου. Θέλει να μάθει.
  • Το απόγευμα, την ομάδα του μπάσκετ ή τη χορωδία. Θέλει να παίξει καλά.
  • Το βράδυ, το σπίτι.
  • Και όλη μέρα, τη γειτονιά, τον δήμο, τη χώρα.

Κάθε ομάδα έχει κάτι κοινό: τα μέλη της θέλουν κάτι μαζί.

Γιατί χρειαζόμαστε κανόνες

Όταν πολλοί θέλουν κάτι μαζί, πρέπει να συμφωνήσουν πώς. Αυτή η συμφωνία είναι οι κανόνες.

  • Κάποιοι κανόνες είναι γραπτοί: ο κανονισμός του γηπέδου, ο κώδικας οδικής κυκλοφορίας, οι νόμοι του κράτους.
  • Κάποιοι είναι άγραφοι: λες «καλημέρα», περιμένεις τη σειρά σου στο φούρνο, δεν βάζεις δυνατά μουσική τα μεσάνυχτα.

Τους άγραφους τους μαθαίνεις βλέποντας τους άλλους.

Δικαιώματα και υποχρεώσεις

Κάθε παιδί έχει δικαιώματα: να πηγαίνει σχολείο, να έχει φροντίδα και υγεία, να παίζει, να λέει τη γνώμη του, να το προστατεύουν από τη βία. Τα γράφει η Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα του Παιδιού (1989), που την έχει υπογράψει και η Ελλάδα. Κάθε δικαίωμα φέρνει μαζί του μια υποχρέωση.

ΔικαίωμαΗ υποχρέωση που πάει μαζί
Να λέω τη γνώμη μουνα ακούω και τη γνώμη των άλλων
Να παίζω στην παιδική χαράνα μην τη χαλάω, για να παίξουν κι άλλοι
Να μαθαίνω στο σχολείονα μην εμποδίζω τους άλλους να μάθουν
Να περπατάω με ασφάλεια στον δρόμονα περνάω από τη διάβαση με πράσινο

Ποιος αποφασίζει για τον τόπο μας

Η Ελλάδα χωρίζεται σε δήμους — σήμερα 332332. Ο δήμος φροντίζει τα κοινά της πόλης ή του χωριού σου:

  • Μαζεύει τα σκουπίδια και καθαρίζει τους δρόμους.
  • Φτιάχνει παιδικές χαρές, πάρκα και γήπεδα.
  • Ανάβει τα φώτα στους δρόμους.
  • Φροντίζει τα κτίρια των σχολείων.

Τον δήμο τον διοικούν ο δήμαρχος και το δημοτικό συμβούλιο, που τους διαλέγουν οι κάτοικοι με εκλογές κάθε λίγα χρόνια.

Ένα μακρύ τριώροφο κτίριο σε ανοιχτό κίτρινο χρώμα, με πολλά παράθυρα, σημαίες στην πρόσοψη και μια είσοδο με κίονες. Μπροστά, μια μεγάλη πλακοστρωμένη πλατεία με λίγους περαστικούς.
Το Δημαρχείο της Αθήνας, στην πλατεία Κοτζιά. Εδώ δουλεύουν ο δήμαρχος και οι υπηρεσίες του δήμου, και εδώ συνεδριάζει το δημοτικό συμβούλιο. Κάθε δήμος έχει το δικό του δημαρχείο.Φωτογραφία: C messier · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Για όλη τη χώρα — μαθήματα, νοσοκομεία, κώδικας των δρόμων — αποφασίζουν η Βουλή και η κυβέρνηση. Και τη Βουλή την εκλέγουμε.

Ο Άκης δοκιμάζει

Κάθε πρόβλημα έχει κάποιον που αποφασίζει γι' αυτό. Διάλεξε ένα και βρες ποιος.

Ποιος το αποφασίζει;

Διάλεξε περίπτωση, μετά ποιος αποφασίζει.

Η περίπτωση

Βρήκες 0 από 5

Ποιος αποφασίζει;

Ποιος αποφασίζει;

Παραδείγματα

Η Μυρτώ το λύνει σιγά σιγά · Παράδειγμα 1

Στο διάλειμμα μια παρέα παίζει πάντα μπάλα σε όλη την αυλή και τα άλλα παιδιά δεν έχουν χώρο. Πώς λύνεται;

Σκέψου το πρώτα. Μετά δες την απάντηση.

Παράδειγμα 2

Στην πλατεία της γειτονιάς δεν υπάρχει καθόλου φως το βράδυ. Τι μπορούν να κάνουν τα παιδιά της Γ΄;

Σκέψου το πρώτα. Μετά δες την απάντηση.

Πολλαπλή επιλογή

ΔιάλεξεΆσκηση 1 από 8
Τι έχουν κοινό όλες οι ομάδες, από την τάξη ως τη χορωδία;
Διαλέγω

Ερώτηση 1 από 8

Ασκήσεις

ΘυμάμαιΆσκηση 1 από 4

Ποιοι διοικούν τον δήμο;

Γράφω

Σκαλί 1 από 4 · Θυμάμαι

Τα κατάφερες;

  • Να αναγνωρίζεις τις ομάδες στις οποίες ανήκεις και τι κοινό έχουν.
  • Να εξηγείς γιατί κάθε ομάδα χρειάζεται κανόνες, γραπτούς ή άγραφους.
  • Να συνδέεις κάθε δικαίωμα με μια υποχρέωση.
  • Να λες ποιος αποφασίζει για τον δήμο σου και ποιος για όλη τη χώρα.

Λύσε τις ασκήσεις πιο πάνω και θα δεις εδώ πού στέκεσαι.

Βρήκες κάποιο λάθος;