Φυσική · Γ΄ Λυκείου
Επαναληπτικές 2021
Διάρκεια 180΄ · 100 μονάδες
Θέμα Α25 μονάδες
Στις ερωτήσεις Α1-Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη φράση η οποία συμπληρώνει σωστά την ημιτελή πρόταση.
- 1.
- 2.
- 3.
- 4.
- 5.
Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας στο τετράδιό σας, δίπλα στο γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση, τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, ή τη λέξη Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη.(5 μονάδες)
Θέμα Β25 μονάδες
- 1.
Εκτός ύλης 2026-27Σε έναν οριζόντιο σωλήνα μεγάλου μήκους σταθερής διατομής , κινείται ιδανικό ρευστό πυκνότητας ρ, με ταχύτητα . Το τελικό τμήμα του σωλήνα είναι κατακόρυφο και καταλήγει σε δύο οριζόντιους σωλήνες σταθερής διατομής και , από τους οποίους το ιδανικό ρευστό εξέρχεται στην ατμόσφαιρα (σχήμα 2). Οι οριζόντιοι σωλήνες απέχουν μεταξύ τους απόσταση h και βρίσκονται σε ύψη και αντίστοιχα από το έδαφος. Το ιδανικό ρευστό εξέρχεται από τους οριζόντιους σωλήνες με ταχύτητες και αντίστοιχα για τις οποίες ισχύει . Στο τμήμα του σωλήνα διατομής η κινητική ενέργεια του ιδανικού ρευστού ανά μονάδα όγκου είναι ίση με: i. ii. iii. Όπου g η επιτάχυνση της βαρύτητας και . α) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. (Μονάδες 2) β) Να δικαιολογήσετε την επιλογή σας. (Μονάδες 6)(8 μονάδες)

- 2.
Εκτός ύλης 2026-27Λεπτή σανίδα κινείται οριζόντια με σταθερή ταχύτητα , χωρίς να ολισθαίνει, πάνω σε δύο τροχούς (1) και (2) αντίστοιχα όπως στο σχήμα 3. Ο τροχός (1) ακτίνας περιστρέφεται γύρω από σταθερό άξονα χωρίς τριβές και ο τροχός (2) ακτίνας (όπου λ > 1) κυλίεται χωρίς να ολισθαίνει. Όταν η σανίδα σε χρόνο t έχει μετακινηθεί κατά x οι δύο τροχοί έχουν κάνει και περιστροφές αντίστοιχα. Ο λόγος των περιστροφών των δύο κυλίνδρων είναι ίσος με: i. λ ii. 2λ iii. 4λ Η σανίδα δεν χάνει την επαφή της κατά τη διάρκεια της κίνησης της πάνω στους δύο τροχούς. α) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. (Μονάδες 2) β) Να δικαιολογήσετε την επιλογή σας. (Μονάδες 6)(8 μονάδες)

- 3.
Σώμα μάζας ισορροπεί δεμένο στο πάνω άκρο κατακόρυφου ιδανικού ελατηρίου σταθεράς K, το άλλο άκρο του οποίου είναι στερεωμένο στο δάπεδο. Το ελατήριο είναι συμπιεσμένο κατά σε σχέση με το φυσικό του μήκος όπως φαίνεται στο σχήμα 4. Από ύψος πάνω από το στην ίδια κατακόρυφο με τον άξονα του ελατηρίου αφήνεται ελεύθερο σώμα μάζας , το οποίο συγκρούεται ακαριαία με το κεντρικά και πλαστικά. Το συσσωμάτωμα που προκύπτει αμέσως μετά την κρούση εκτελεί αμείωτη απλή αρμονική ταλάντωση με σταθερά επαναφοράς D = K και πλάτος A. Το πλάτος A της απλής αρμονικής ταλάντωσης του συσσωματώματος είναι ίσο με: i. ii. iii. α) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. (Μονάδες 2) β) Να δικαιολογήσετε την επιλογή σας. (Μονάδες 7)(9 μονάδες)

Θέμα Γ25 μονάδες
Οι δύο παράλληλοι οριζόντιοι αγωγοί, Αx και Γy του σχήματος 5, έχουν μεγάλο μήκος, αμελητέα ωμική αντίσταση και απέχουν μεταξύ τους απόσταση L = 1 m. Τα άκρα τους Α και Γ συνδέονται με σωληνοειδές ωμικής αντίστασης , του οποίου ο αριθμός των σπειρών ανά μονάδα μήκους είναι σπείρες/m. Στα σημεία Δ και Ζ των παράλληλων αγωγών έχει συνδεθεί ηλεκτρική πηγή με ηλεκτρεγερτική δύναμη E = 24 V και εσωτερική αντίσταση r = 2 Ω. Στα σημεία Η και Θ συνδέεται αντιστάτης ωμικής αντίστασης σε σειρά με τον διακόπτη , ενώ μεταξύ των σημείων Ζ και Θ παρεμβάλλεται διακόπτης . Ευθύγραμμος μεταλλικός αγωγός ΚΛ, μάζας m = 1 kg, μήκους L = 1 m και ωμικής αντίστασης , του οποίου τα άκρα βρίσκονται συνεχώς σε επαφή με τους αγωγούς Αx και Γy και μπορεί να ολισθαίνει παραμένοντας συνεχώς κάθετος σε αυτούς. Στην γραμμοσκιασμένη περιοχή του επιπέδου των αγωγών Αx και Γy εφαρμόζεται εξωτερικό ομογενές μαγνητικό πεδίο έντασης B = 1 T (σχήμα 5), του οποίου οι μαγνητικές γραμμές είναι κάθετες στο επίπεδο αυτό, με φορά από την σελίδα προς τον αναγνώστη. Αρχικά ο διακόπτης είναι κλειστός και ο διακόπτης ανοιχτός. Ο αγωγός ΚΛ ισορροπεί οριακά λόγω τριβής, που εμφανίζεται στα σημεία επαφής Κ και Λ, συνολικού μέτρου Τ. Η διάταξη κατά τη διάρκεια της κίνησης του αγωγού ΚΛ παραμένει ακίνητη. Δίνεται .

- α)
Γ1. Να υπολογίσετε το μέτρο της δύναμης τριβής Τ.(6 μονάδες)
- β)
Γ2. Να υπολογίσετε την ένταση του μαγνητικού πεδίου στο μέσον του άξονα του σωληνοειδούς. Θεωρείστε πως τα δύο μαγνητικά πεδία δεν αλληλεπιδρούν.(6 μονάδες)
- γ)
Τη χρονική στιγμή κλείνουμε τον διακόπτη και ανοίγουμε τον διακόπτη . Την ίδια στιγμή στο μέσον του αγωγού ΚΛ και κάθετα σε αυτόν ασκείται κατάλληλη δύναμη F με φορά προς τα δεξιά, ώστε αυτός να κινείται με σταθερή επιτάχυνση ίδιας κατεύθυνσης με την δύναμη F. Γ3. Να γράψετε τη σχέση που δίνει την εξωτερική δύναμη σε συνάρτηση με τον χρόνο F = F(t). Η συνολική τριβή του αγωγού ΚΛ με τους οριζόντιους αγωγούς σε όλη τη διάρκεια της κίνησής του είναι ίση με Τ.(7 μονάδες)
- δ)
Γ4. Να υπολογίσετε το επαγωγικό φορτίο που πέρασε από μία διατομή του αγωγού ΚΛ στο χρονικό διάστημα από έως .(6 μονάδες)
- α)
Θέμα Δ25 μονάδες
Η ομογενής λεπτή, λεία ράβδος ΟΑ του σχήματος 6 μάζας M = 8 kg και μήκους L = 2 m είναι αρθρωμένη στο άκρο της Ο και μπορεί να στρέφεται χωρίς τριβές γύρω από οριζόντιο ακλόνητο άξονα κάθετο στο επίπεδο του σχεδίου. Η ράβδος ισορροπεί δεμένη, στο άκρο της Α, από κατακόρυφο αβαρές, μη εκτατό νήμα 1 το πάνω άκρο του οποίου είναι ακλόνητα δεμένο στο Γ. Η ράβδος και το νήμα βρίσκονται στο ίδιο κατακόρυφο επίπεδο και η ράβδος σχηματίζει γωνία φ = 30° με την οριζόντια διεύθυνση. Επάνω στη ράβδο ισορροπεί σώμα μάζας , μικρών διαστάσεων, που είναι δεμένο σε ιδανικό ελατήριο σταθεράς K και σε αβαρές μη εκτατό νήμα 2 τα οποία είναι παράλληλα στη ράβδο και τα επάνω άκρα τους είναι ακλόνητα στερεωμένα (σχήμα 6). Στη θέση αυτή το ελατήριο έχει το φυσικό του μήκος και το σώμα βρίσκεται στη θέση Δ, όπου ΟΔ = 0,5 m. Η ράβδος παραμένει σε ισορροπία σε όλη τη διάρκεια του φαινομένου και δίνονται: , και η επιτάχυνση της βαρύτητας .

- α)
Δ1. Υπολογίστε τη δύναμη που δέχεται η ράβδος από το νήμα 1 στο άκρο της Α.(6 μονάδες)
- β)
Δ2. Κάποια χρονική στιγμή κόβεται το νήμα 2 οπότε το σώμα αρχίζει να εκτελεί απλή αρμονική ταλάντωση, με σταθερά επαναφοράς D = K, επάνω στη λεία ράβδο με ολική ενέργεια E = 2 J. Γράψτε τη χρονική εξίσωση της κινητικής ενέργειας ταλάντωσης της ως προς το χρόνο. Θεωρήστε t = 0 τη χρονική στιγμή που κόβεται το νήμα και θετική φορά από το Α προς το Ο.(7 μονάδες)
- γ)
Κατά τη διάρκεια της ταλάντωσης του σώματος μάζας δεύτερο μικρό σώμα μάζας που εκτοξεύεται από το άκρο Α της ράβδου, συγκρούεται κεντρικά ελαστικά (ακαριαία) με το σώμα μάζας , έχοντας ακριβώς πριν την κρούση με το σώμα μάζας , ταχύτητα μέτρου , παράλληλη στη ράβδο με φορά προς τα επάνω. Τη στιγμή αυτή το σώμα έχει απομάκρυνση , όπου (το σώμα μάζας μετά την κρούση απομακρύνεται). Δ3. Να βρεθεί η απομάκρυνση ώστε το σώμα αμέσως μετά την κρούση να εκτελεί απλή αρμονική ταλάντωση με το μέγιστο δυνατό πλάτος.(6 μονάδες)
- δ)
Δ4. Αν δίνεται πως το νέο πλάτος ταλάντωσης του σώματος μάζας ισούται με 0,4 m, υπολογίστε την ταχύτητα του σώματος μάζας .(6 μονάδες)
- α)
Καλή επιτυχία!