# Συνέπειες του Θεωρήματος Μέσης Τιμής

> Μηδενική παράγωγος σημαίνει σταθερή, ίσες παράγωγοι σημαίνουν σταθερή διαφορά, και ανισότητες.

Μαθηματικά Προσανατολισμού, Γ΄ Λυκείου. https://www.akademio.gr/el/lyk-c/math-or/mvt-consequences

## Τι θα μάθεις

- Να αποδεικνύεις ότι συνάρτηση με μηδενική παράγωγο σε διάστημα είναι σταθερή, και ότι f΄ = g΄ δίνει f = g + c.
- Να εξηγείς γιατί χρειάζεται διάστημα και να δουλεύεις με μία σταθερά ανά κομμάτι σε ένωση διαστημάτων.
- Να βρίσκεις την f από σχέσεις όπως f΄ = f, f΄ = λf ή f΄ = 2xf, πολλαπλασιάζοντας με τον κατάλληλο εκθετικό παράγοντα.
- Να αποδεικνύεις ανισότητες με το Θεώρημα Μέσης Τιμής, φράζοντας το f΄(ξ).

## Μηδενική ταχύτητα, καμία μετακίνηση

Αν το κοντέρ ενός αυτοκινήτου έδειχνε $0$ σε όλη τη διάρκεια μιας ώρας, το αυτοκίνητο δεν μετακινήθηκε. Ακούγεται αυτονόητο, αλλά στα μαθηματικά θέλει απόδειξη, και η απόδειξη είναι το Θεώρημα Μέσης Τιμής. Από αυτή τη μία πρόταση βγαίνουν όλα τα εργαλεία της ενότητας: πώς βρίσκεις μια συνάρτηση από την παράγωγό της, και πώς αποδεικνύεις ανισότητες.

## Συνάρτηση με μηδενική παράγωγο

**Θεώρημα.** Έστω $f$ ορισμένη σε ένα **διάστημα** $\Delta$. Αν η $f$ είναι συνεχής στο $\Delta$ και $f'(x) = 0$ για κάθε εσωτερικό σημείο $x$ του $\Delta$, τότε η $f$ είναι σταθερή σε όλο το $\Delta$.

**Απόδειξη.** Αρκεί να δείξω ότι η $f$ παίρνει την ίδια τιμή σε δύο οποιαδήποτε σημεία $x_1, x_2$ του $\Delta$. Αν $x_1 = x_2$, δεν έχω τίποτα να δείξω. Έστω $x_1 < x_2$.

Το $[x_1, x_2]$ περιέχεται στο $\Delta$, γιατί το $\Delta$ είναι διάστημα. Άρα η $f$ είναι συνεχής στο $[x_1, x_2]$. Κάθε σημείο του $(x_1, x_2)$ είναι εσωτερικό σημείο του $\Delta$, οπότε εκεί η $f$ είναι παραγωγίσιμη. Ισχύουν λοιπόν οι υποθέσεις του ΘΜΤ, και υπάρχει $\xi \in (x_1, x_2)$ με

$$
f(x_2) - f(x_1) = f'(\xi)(x_2 - x_1)
$$

Το $\xi$ είναι εσωτερικό σημείο του $\Delta$, άρα $f'(\xi) = 0$. Επομένως $f(x_2) - f(x_1) = 0$, δηλαδή $f(x_1) = f(x_2)$.

Αν $x_2 < x_1$, η ίδια απόδειξη γίνεται στο $[x_2, x_1]$. Άρα η $f$ είναι σταθερή στο $\Delta$. ∎

**Πόρισμα.** Αν οι $f, g$ είναι συνεχείς στο διάστημα $\Delta$ και $f'(x) = g'(x)$ για κάθε εσωτερικό σημείο $x$ του $\Delta$, τότε υπάρχει σταθερά $c$ με $f(x) = g(x) + c$ για κάθε $x \in \Delta$.

**Απόδειξη.** Η $h = f - g$ είναι συνεχής στο $\Delta$ και για κάθε εσωτερικό $x$ ισχύει $h'(x) = f'(x) - g'(x) = 0$. Από το θεώρημα, η $h$ είναι σταθερή: $f(x) - g(x) = c$ για κάθε $x \in \Delta$. ∎

Και οι δύο αποδείξεις ζητιούνται ως θεωρία στο Θέμα Α. Γράψε τες με όλα τα βήματα: γιατί το $[x_1, x_2]$ είναι μέσα στο $\Delta$, γιατί η $f$ είναι παραγωγίσιμη στο $(x_1, x_2)$, και γιατί $f'(\xi) = 0$.

> **Πρόσεχε**
>
> Η λέξη **διάστημα** είναι ουσιαστική. Η $f(x) = \dfrac{\lvert x \rvert}{x}$ έχει $f'(x) = 0$ σε όλο το πεδίο ορισμού της $\mathbb{R}^*$, και δεν είναι σταθερή: κάνει $-1$ για $x < 0$ και $1$ για $x > 0$. Το $\mathbb{R}^*$ είναι **ένωση** δύο διαστημάτων, και η απόδειξη σπάει γιατί το $[-1, 1]$ δεν περιέχεται σε αυτό.
>
> Σε ένωση διαστημάτων, η $f$ είναι σταθερή **σε κάθε κομμάτι χωριστά**, με διαφορετική σταθερά στο καθένα. Στο Θέμα Α το «Σωστό ή Λάθος» με τη λέξη «διάστημα» αλλαγμένη σε «σύνολο» είναι κλασικό: είναι **Λάθος**.

## Η συνάρτηση που ισούται με την παράγωγό της

**Αν $f'(x) = f(x)$ για κάθε $x \in \mathbb{R}$, τότε $f(x) = c\, e^x$.**

Η ιδέα είναι να φτιάξεις συνάρτηση με μηδενική παράγωγο. Θέτεις $g(x) = e^{-x} f(x)$ και παραγωγίζεις:

$$
g'(x) = -e^{-x} f(x) + e^{-x} f'(x) = e^{-x}\big(f'(x) - f(x)\big) = 0
$$

Η $g$ έχει μηδενική παράγωγο στο διάστημα $\mathbb{R}$, άρα είναι σταθερή: $e^{-x} f(x) = c$, δηλαδή $f(x) = c\, e^x$. Το $c$ το δίνει μια τιμή: αν $f(0) = 2$, τότε $c = 2$.

Η ίδια ιδέα λύνει όλη την οικογένεια. Πολλαπλασιάζεις με τον εκθετικό παράγοντα που κάνει το πρώτο μέλος παράγωγο γινομένου:

| Σχέση            | Πολλαπλασιάζεις με | Συμπέρασμα                 |
| ---------------- | ------------------ | -------------------------- |
| $f' = f$         | $e^{-x}$           | $f(x) = c\, e^{x}$         |
| $f' = \lambda f$ | $e^{-\lambda x}$   | $f(x) = c\, e^{\lambda x}$ |
| $f' + f = 0$     | $e^{x}$            | $f(x) = c\, e^{-x}$        |
| $f' = 2x f$      | $e^{-x^2}$         | $f(x) = c\, e^{x^2}$       |
| $f' = f + e^x$   | $e^{-x}$           | $f(x) = (x + c)\, e^{x}$   |

Γενικά, για $f' = \alpha'(x) f$ ο παράγοντας είναι $e^{-\alpha(x)}$, γιατί $\big(e^{-\alpha(x)} f(x)\big)' = e^{-\alpha(x)}\big(f'(x) - \alpha'(x) f(x)\big)$.

> **Πρόσεχε**
>
> Μη διαιρέσεις με την $f$. Από το $\dfrac{f'(x)}{f(x)} = 1$ θα έγραφες $\ln \lvert f(x) \rvert = x + c$, αλλά αυτό θέλει $f(x) \neq 0$ **για κάθε** $x$, που δεν το ξέρεις. Η μηδενική συνάρτηση ικανοποιεί τη σχέση $f' = f$, και η διαίρεση θα την έχανε. Ο πολλαπλασιασμός με $e^{-x}$ δεν θέλει καμία τέτοια προϋπόθεση.

> **Κλειδί**
>
> Κάθε άσκηση «βρες την $f$ από μια σχέση με $f'$» γίνεται με τα ίδια τέσσερα βήματα:
>
> 1. **Μαζεύεις** τους όρους με $f$ και $f'$ στο ένα μέλος.
> 2. **Πολλαπλασιάζεις** με τον παράγοντα που λείπει, ώστε να γράψεις $\big(A(x)\big)' = \big(B(x)\big)'$, με $B$ γνωστή.
> 3. **Συμπεραίνεις** $A(x) = B(x) + c$, επειδή το πεδίο είναι **διάστημα**. Αν δεν είναι, μία σταθερά ανά κομμάτι.
> 4. **Βρίσκεις το $c$** από την τιμή που δίνει η εκφώνηση, και λύνεις ως προς $f(x)$.
>
> Τα βήματα 1 και 2 είναι η αναγνώριση παραγώγων από την ενότητα «Παράγωγος σύνθετης συνάρτησης».

## Ανισότητες με το ΘΜΤ

Το ΘΜΤ γράφει μια διαφορά τιμών ως γινόμενο:

$$
f(\beta) - f(\alpha) = f'(\xi)(\beta - \alpha), \quad \alpha < \xi < \beta
$$

Το $\xi$ δεν το ξέρεις, ξέρεις όμως ότι είναι ανάμεσα στα $\alpha$ και $\beta$. Αν η $f'$ είναι γνωστή μονότονη συνάρτηση, όπως η $e^x$ ή η $\frac{1}{x}$, το $f'(\xi)$ φράζεται ανάμεσα στα $f'(\alpha)$ και $f'(\beta)$, και η διαφορά τιμών φράζεται μαζί του.

Η μέθοδος:

1. **Αναγνωρίζεις** τη συνάρτηση: η ζητούμενη ανισότητα έχει διαφορά τιμών, όπως $\ln \beta - \ln \alpha$ ή $e^x - 1 = e^x - e^0$.
2. **Εφαρμόζεις ΘΜΤ** στο σωστό διάστημα, με γραπτό έλεγχο των υποθέσεων.
3. **Φράζεις** το $f'(\xi)$ από το $\alpha < \xi < \beta$.
4. **Πολλαπλασιάζεις** με $\beta - \alpha > 0$. Αν πολλαπλασιάζεις με αρνητικό, η φορά αλλάζει.

Δύο γρήγορα παραδείγματα. Για την $\eta\mu x$, η παράγωγος $\sigma\upsilon\nu x$ έχει $\lvert \sigma\upsilon\nu \xi \rvert \le 1$, οπότε για κάθε $\alpha, \beta$:

$$
\lvert \eta\mu \beta - \eta\mu \alpha \rvert = \lvert \sigma\upsilon\nu \xi \rvert \, \lvert \beta - \alpha \rvert \le \lvert \beta - \alpha \rvert
$$

Για $\alpha = 0$ δίνει $\lvert \eta\mu x \rvert \le \lvert x \rvert$. Και για την $\ln x$ στο $[\alpha, \beta]$ με $0 < \alpha < \beta$, από $\frac{1}{\beta} < \frac{1}{\xi} < \frac{1}{\alpha}$:

$$
\frac{\beta - \alpha}{\beta} < \ln \beta - \ln \alpha < \frac{\beta - \alpha}{\alpha}
$$

> **Θυμήσου**
>
> Όταν το $x$ μπορεί να είναι και αρνητικό, χωρίζεις σε περιπτώσεις. Για $x > 0$ το διάστημα είναι το $[0, x]$, για $x < 0$ το $[x, 0]$, και το $x = 0$ το ελέγχεις χωριστά. Το ΘΜΤ θέλει $\alpha < \beta$.

Στην ενότητα «Μονοτονία και ακρότατα» θα δεις έναν δεύτερο δρόμο για τις ίδιες ανισότητες, με τη μονοτονία μιας διαφοράς. Το ΘΜΤ μένει ο πιο σύντομος όταν η ανισότητα έχει **διαφορά τιμών**.

## Παραδείγματα

### Παράδειγμα 1: Η \$f: \mathbb{R} \to \mathbb{R}\$ είναι παραγωγίσιμη, με \$f'(x) = e^x + 2x\$ για κάθε \$x\$ και \$f(0) = 3\$. Βρες την \$f\$.

1. **Αναγνώριση.** Η $g(x) = e^x + x^2$ έχει $g'(x) = e^x + 2x$. Άρα $f'(x) = g'(x)$ για κάθε $x \in \mathbb{R}$.
2. Το $\mathbb{R}$ είναι διάστημα, οπότε υπάρχει $c$ με $f(x) = e^x + x^2 + c$.
3. **Η σταθερά.** $f(0) = 1 + 0 + c = 3$, άρα $c = 2$. Τελικά $f(x) = e^x + x^2 + 2$.

### Παράδειγμα 2: Η \$f\$ είναι παραγωγίσιμη στο \$\mathbb{R}^\*\$, με \$f'(x) = -\dfrac{1}{x^2}\$, \$f(-1) = 0\$ και \$f(1) = 3\$. Βρες την \$f\$.

1. **Αναγνώριση.** $\left(\dfrac{1}{x}\right)' = -\dfrac{1}{x^2}$. Άρα $f'(x) = \left(\dfrac{1}{x}\right)'$ για κάθε $x \neq 0$.
2. **Το πεδίο δεν είναι διάστημα.** Το $\mathbb{R}^*$ είναι η ένωση των $(-\infty, 0)$ και $(0, +\infty)$. Εφαρμόζω το πόρισμα χωριστά σε καθένα:

   $f(x) = \dfrac{1}{x} + c_1$ για $x < 0$, και $f(x) = \dfrac{1}{x} + c_2$ για $x > 0$.
3. **Δύο σταθερές, δύο τιμές.** $f(-1) = -1 + c_1 = 0$, άρα $c_1 = 1$. $f(1) = 1 + c_2 = 3$, άρα $c_2 = 2$.
4. $f(x) = \dfrac{1}{x} + 1$ για $x < 0$ και $f(x) = \dfrac{1}{x} + 2$ για $x > 0$.

   Γι' αυτό η εκφώνηση έδωσε **δύο** τιμές: μία σε κάθε κομμάτι. Με μία μόνο, η μία σταθερά θα έμενε άγνωστη.

### Παράδειγμα 3: Η \$f: \mathbb{R} \to \mathbb{R}\$ είναι παραγωγίσιμη, με \$f'(x) = 2x f(x)\$ για κάθε \$x\$ και \$f(0) = 3\$. Βρες την \$f\$.

1. **Ο παράγοντας.** Η σχέση είναι $f' = \alpha'(x) f$ με $\alpha(x) = x^2$. Πολλαπλασιάζω με $e^{-x^2}$ και θέτω $g(x) = e^{-x^2} f(x)$.
2. $g'(x) = -2x e^{-x^2} f(x) + e^{-x^2} f'(x) = e^{-x^2}\big(f'(x) - 2x f(x)\big) = 0$ για κάθε $x \in \mathbb{R}$.
3. Η $g$ είναι σταθερή στο διάστημα $\mathbb{R}$: $e^{-x^2} f(x) = c$. Για $x = 0$: $c = f(0) = 3$.
4. $f(x) = 3 e^{x^2}$.

   **Έλεγχος:** $f'(x) = 6x e^{x^2} = 2x \cdot 3e^{x^2} = 2x f(x)$.

### Παράδειγμα 4: Η \$f: \mathbb{R} \to \mathbb{R}\$ είναι παραγωγίσιμη, με \$f'(x) = f(x) + e^x\$ για κάθε \$x\$ και \$f(0) = 1\$. Βρες την \$f\$.

1. **Βήμα 1.** Μαζεύω: $f'(x) - f(x) = e^x$.
2. **Βήμα 2.** Πολλαπλασιάζω με $e^{-x}$, για να γίνει το πρώτο μέλος παράγωγος γινομένου:

   $e^{-x}\big(f'(x) - f(x)\big) = 1$, δηλαδή $\big(e^{-x} f(x)\big)' = (x)'$
3. **Βήμα 3.** Στο διάστημα $\mathbb{R}$: $e^{-x} f(x) = x + c$.
4. **Βήμα 4.** Για $x = 0$: $1 = 0 + c$, άρα $c = 1$ και $f(x) = (x + 1)e^x$.

   **Έλεγχος:** $f'(x) = e^x + (x + 1)e^x = e^x + f(x)$.

### Παράδειγμα 5: Δείξε ότι \$\dfrac{x}{1 + x} < \ln(1 + x) < x\$ για κάθε \$x > 0\$.

1. **Αναγνώριση.** $\ln(1 + x) = \ln(1 + x) - \ln 1$: διαφορά τιμών της $\ln t$ στα άκρα του $[1, 1 + x]$.
2. **ΘΜΤ.** Η $\ln t$ είναι συνεχής στο $[1, 1 + x]$ και παραγωγίσιμη στο $(1, 1 + x)$. Υπάρχει $\xi \in (1, 1 + x)$ με

   $\ln(1 + x) - \ln 1 = \dfrac{1}{\xi}\big((1 + x) - 1\big)$, δηλαδή $\ln(1 + x) = \dfrac{x}{\xi}$
3. **Φράγμα.** Από $1 < \xi < 1 + x$, με όλα θετικά: $\dfrac{1}{1 + x} < \dfrac{1}{\xi} < 1$.
4. Πολλαπλασιάζω με $x > 0$, που κρατά τη φορά: $\dfrac{x}{1 + x} < \dfrac{x}{\xi} < x$, και ο μεσαίος όρος είναι το $\ln(1 + x)$.

   **Έλεγχος** με $x = 1$: $0{,}5 < \ln 2 \approx 0{,}69 < 1$.

### Παράδειγμα 6: Δείξε ότι \$e^x \ge 1 + x\$ για κάθε \$x \in \mathbb{R}\$, με ισότητα μόνο για \$x = 0\$.

1. **Αναγνώριση.** $e^x - 1 = e^x - e^0$: διαφορά τιμών της $e^t$. Χρειάζομαι $e^x - 1 \ge x$. Το διάστημα εξαρτάται από το πρόσημο του $x$, οπότε χωρίζω σε περιπτώσεις.
2. **$x = 0$:** $e^0 = 1 = 1 + 0$. Ισότητα.
3. **$x > 0$.** ΘΜΤ στην $e^t$ στο $[0, x]$, που είναι συνεχής και παραγωγίσιμη παντού: υπάρχει $\xi \in (0, x)$ με $e^x - 1 = e^{\xi} x$.

   Αφού $\xi > 0$, είναι $e^{\xi} > 1$, και πολλαπλασιάζοντας με $x > 0$: $e^{\xi} x > x$. Άρα $e^x - 1 > x$.
4. **$x < 0$.** ΘΜΤ στο $[x, 0]$: υπάρχει $\xi \in (x, 0)$ με $1 - e^x = e^{\xi}(0 - x)$, δηλαδή $e^x - 1 = e^{\xi} x$.

   Τώρα $\xi < 0$, άρα $e^{\xi} < 1$. Πολλαπλασιάζω με $x < 0$, που **αλλάζει τη φορά**: $e^{\xi} x > x$. Άρα πάλι $e^x - 1 > x$.
5. Στις τρεις περιπτώσεις μαζί: $e^x \ge 1 + x$ για κάθε $x$, με ισότητα μόνο στο $0$. Η $y = 1 + x$ είναι η εφαπτομένη της $e^x$ στο $(0, 1)$, και η καμπύλη μένει από πάνω της.

## Ερωτήσεις

1. Η $f$ είναι συνεχής σε ένα διάστημα $\Delta$ και $f'(x) = 0$ σε κάθε εσωτερικό σημείο του. Τι συμπεραίνεις;
   - η $f$ είναι σταθερή στο $\Delta$
   - η $f$ είναι η μηδενική συνάρτηση
   - η $f$ είναι γνησίως μονότονη
   - τίποτα, αν δεν δοθεί μια τιμή
2. Στην απόδειξη ότι $f' = 0$ σε διάστημα $\Delta$ σημαίνει $f$ σταθερή, πού εφαρμόζεται το ΘΜΤ;
   - σε τυχαίο $[x_1, x_2]$ μέσα στο $\Delta$
   - σε όλο το $\Delta$, από άκρο σε άκρο
   - στο $[0, x]$ για κάθε $x$ του $\Delta$
   - πουθενά, εφαρμόζεται το Rolle στο $\Delta$
3. Η $f(x) = \dfrac{\lvert x \rvert}{x}$ έχει $f'(x) = 0$ σε όλο το πεδίο ορισμού της και δεν είναι σταθερή. Γιατί δεν αντιφάσκει με το θεώρημα;
   - το πεδίο ορισμού της είναι δύο διαστήματα, όχι ένα
   - η παράγωγός της δεν είναι στην πραγματικότητα μηδέν
   - η $f$ δεν είναι συνεχής στο $0$, άρα ούτε στο πεδίο της
   - το θεώρημα ισχύει μόνο για πολυωνυμικές συναρτήσεις
4. Αν $f'(x) = g'(x)$ για κάθε $x \in \mathbb{R}$, τι ισχύει για τις $f$ και $g$;
   - $f(x) = g(x) + c$ για κάποια σταθερά $c$
   - $f(x) = g(x)$ για κάθε $x \in \mathbb{R}$
   - $f(x) = c \cdot g(x)$ για κάποια σταθερά $c$
   - $f(x) - g(x) = x + c$ για κάποια $c$
5. Αν $f'(x) = f(x)$ για κάθε $x \in \mathbb{R}$, τι συμπεραίνεις για την $f$;
   - $f(x) = c\, e^x$ για κάποια σταθερά $c$
   - $f(x) = e^x$ και καμία άλλη
   - $f(x) = e^x + c$ για κάποια σταθερά $c$
   - η $f$ είναι σταθερή στο $\mathbb{R}$
6. Αν $f'(x) + f(x) = 0$ για κάθε $x \in \mathbb{R}$, ποια είναι η μορφή της $f$;
   - $f(x) = c\, e^{-x}$
   - $f(x) = c\, e^{x}$
   - $f(x) = e^{-x} + c$
   - $f(x) = c - e^{x}$
7. Αν $f'(x) = 2x f(x)$ για κάθε $x$, με ποιον παράγοντα πολλαπλασιάζεις την $f$ για να πάρεις συνάρτηση με μηδενική παράγωγο;
   - $e^{-x^2}$
   - $e^{x^2}$
   - $e^{-2x}$
   - $e^{-x}$
8. Από $f' = f$ ένας μαθητής γράφει $\dfrac{f'}{f} = 1$ και μετά $\ln \lvert f \rvert = x + c$. Τι λείπει από τη λύση του;
   - η απόδειξη ότι $f(x) \neq 0$ για κάθε $x$
   - η απόδειξη ότι $f(x) > 0$ στο $x = 0$ μόνο
   - τίποτα, η λύση είναι πλήρης όπως είναι
   - ο έλεγχος ότι η $f'$ είναι συνεχής
9. Εφαρμόζεις ΘΜΤ στην $\ln x$ στο $[\alpha, \beta]$, με $0 < \alpha < \beta$, και παίρνεις $\ln \beta - \ln \alpha = \dfrac{\beta - \alpha}{\xi}$. Ποιο φράγμα ισχύει για το $\dfrac{1}{\xi}$;
   - $\dfrac{1}{\beta} < \dfrac{1}{\xi} < \dfrac{1}{\alpha}$
   - $\dfrac{1}{\alpha} < \dfrac{1}{\xi} < \dfrac{1}{\beta}$
   - $\alpha < \dfrac{1}{\xi} < \beta$
   - κανένα, το $\xi$ είναι άγνωστο
10. Για $x < 0$, το ΘΜΤ στο $[x, 0]$ δίνει $e^x - 1 = x e^{\xi}$ με $\xi \in (x, 0)$. Γιατί προκύπτει $e^x - 1 > x$;
   - $e^{\xi} < 1$ και ο πολλαπλασιασμός με $x < 0$ αλλάζει τη φορά
   - $e^{\xi} > 1$ και ο πολλαπλασιασμός με $x$ κρατά τη φορά
   - $e^{\xi} > 0$, οπότε το $x e^{\xi}$ είναι πάντα μεγαλύτερο από $x$
   - δεν προκύπτει, η ανισότητα ισχύει μόνο για $x > 0$

## Ασκήσεις

1. Η $f: \mathbb{R} \to \mathbb{R}$ είναι παραγωγίσιμη, με $f'(x) = 4x^3 + 1$ για κάθε $x$ και $f(0) = 2$. Βρες την $f$.
2. Η $f: \mathbb{R} \to \mathbb{R}$ είναι παραγωγίσιμη, με $f'(x) = -3 f(x)$ για κάθε $x$ και $f(0) = 2$. Βρες την $f$.
3. Η $f$ είναι συνεχής στο $\mathbb{R}$, με $f'(x) = 2x$ για κάθε $x \neq 0$ και $f(1) = 3$. Βρες την $f$.
4. Θέλεις να δείξεις ότι $\eta\mu x < x$ για κάθε $x > 0$.
   α) Για $0 < x \le 1$, εφάρμοσε ΘΜΤ στην $\eta\mu t$ στο $[0, x]$ και γράψε την ισότητα.
   β) Δείξε την ανισότητα για $0 < x \le 1$.
   γ) Γιατί για $x > 1$ η ανισότητα δεν θέλει ΘΜΤ;
5. Η $f: (0, +\infty) \to \mathbb{R}$ είναι παραγωγίσιμη, με $x f'(x) - f(x) = x^2$ για κάθε $x > 0$ και $f(1) = 2$. Βρες την $f$.
6. Για $\alpha < \beta$ εφαρμόζεις το Θεώρημα Μέσης Τιμής στην $f(x) = e^x$ στο $[\alpha, \beta]$.
   α) Ανάμεσα σε ποιες δύο ποσότητες βρίσκεται το $e^\beta - e^\alpha$;
   β) Τι ανισότητα παίρνεις για $\alpha = 0$ και $\beta = x > 0$;
   γ) Τι ανισότητα παίρνεις για $\alpha = x < 0$ και $\beta = 0$;
7. Η $f: (-1, +\infty) \to \mathbb{R}$ είναι παραγωγίσιμη, με $f'(x)\, e^{f(x)} = 1$ για κάθε $x > -1$ και $f(0) = 0$.
   α) Βρες την $f$.
   β) Δείξε ότι $f(x) \le x$ για κάθε $x > -1$, με ισότητα μόνο για $x = 0$.
8. Οι $f, g: \mathbb{R} \to \mathbb{R}$ είναι παραγωγίσιμες, με $f'(x) = g(x)$ και $g'(x) = -f(x)$ για κάθε $x$, $f(0) = 0$ και $g(0) = 1$.
   α) Δείξε ότι $f^2(x) + g^2(x) = 1$ για κάθε $x$.
   β) Δείξε ότι η $h(x) = \big(f(x) - \eta\mu x\big)^2 + \big(g(x) - \sigma\upsilon\nu x\big)^2$ είναι σταθερή και βρες την τιμή της.
   γ) Βρες τις $f$ και $g$.

---

Οι απαντήσεις, τα διαδραστικά και τα παιχνίδια είναι στη σελίδα της ενότητας: https://www.akademio.gr/el/lyk-c/math-or/mvt-consequences
