Οικονομία · Γ΄ Λυκείου
Πανελλήνιες 2026
Διάρκεια 180΄ · 100 μονάδες
Θέμα Α115 μονάδες
Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας στο τετράδιό σας το γράμμα που αντιστοιχεί σε κάθε πρόταση και δίπλα του τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, ή τη λέξη Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη.
(15 μονάδες)
Θέμα Α25 μονάδες
Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.
Θέμα Α35 μονάδες
Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.
Ο παρακάτω πίνακας παρουσιάζει τα ετήσια δημόσια έσοδα και τις δημόσιες δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού μιας υποθετικής οικονομίας. Ο κρατικός προϋπολογισμός είναι: α. πλεονασματικός κατά 10 εκατ. ευρώ. β. πλεονασματικός κατά 430 εκατ. ευρώ. γ. πλεονασματικός κατά 190 εκατ. ευρώ. δ. ελλειμματικός κατά 170 εκατ. ευρώ.(5 μονάδες)
Δημόσια έσοδα και δαπάνες, έτος 2025 Δημόσια Έσοδα και Δημόσιες Δαπάνες Έτος 2025 (σε εκατομμύρια ευρώ) Φόροι περιουσίας 145 Δημόσιες επενδύσεις 210 Φόροι δαπάνης 215 Φόροι εισοδήματος 500 Μισθοί δημοσίων υπαλλήλων 320 Μεταβιβαστικές πληρωμές 110 Στρατιωτικές δαπάνες 300 Δασμοί εισαγόμενων προϊόντων 90
Θέμα Β25 μονάδες
- α)
Β1α. Από τις φάσεις των οικονομικών κύκλων να περιγράψετε τη φάση της ύφεσης και τη φάση της ανόδου ή άνθησης (μονάδες 18).
- β)
Β1β. Να σχεδιάσετε το διάγραμμα, στο οποίο απεικονίζονται οι φάσεις ενός οικονομικού κύκλου στη μακροχρόνια ανοδική τάση της οικονομίας (μονάδες 7).
- α)
Θέμα Γ25 μονάδες
Έστω μια υποθετική οικονομία Ω, στην οποία παράγονται μόνο δύο αγαθά, το Χ και το Ψ, με δεδομένη τεχνολογία. Η οικονομία χρησιμοποιεί μόνο τον συντελεστή παραγωγής «εργασία» και οι εργαζόμενοι απασχολούνται πλήρως και αποδοτικά. Το εργατικό δυναμικό της οικονομίας ανέρχεται σε 10.000 άτομα. Κάθε άτομο του εργατικού δυναμικού, όταν απασχολείται στην παραγωγή του αγαθού Χ, παράγει σταθερά 40 μονάδες και, όταν απασχολείται στην παραγωγή του αγαθού Ψ, παράγει σταθερά 20 μονάδες. Στον πίνακα του Γ1 παρουσιάζονται τρεις συνδυασμοί της Καμπύλης Παραγωγικών Δυνατοτήτων (Κ.Π.Δ.) της οικονομίας.
- 1.
Γ1. Να μεταφέρετε τον πίνακα στο τετράδιό σας και να συμπληρώσετε τα κενά όπου υπάρχει ερωτηματικό, παρουσιάζοντας αναλυτικά τους υπολογισμούς και λαμβάνοντας υπόψη ότι στον συνδυασμό Β οι εργαζόμενοι κατανέμονται εξίσου (ίδιος αριθμός εργαζομένων) στην παραγωγή των δύο αγαθών.(6 μονάδες)
Συνδυασμοί της Κ.Π.Δ. (το κόστος ευκαιρίας γράφεται ανάμεσα στους δύο συνδυασμούς) Συνδυασμοί ποσοτήτων Αγαθό Χ Αγαθό Ψ Κόστος Ευκαιρίας αγαθού Ψ () Α 0 ; — Α → Β — — ; Β ; ; — Β → Γ — — ; Γ ; 0 — - 2.
Γ2. Να προσδιορίσετε τον αλγεβρικό τύπο της Καμπύλης Παραγωγικών Δυνατοτήτων (Κ.Π.Δ.) της οικονομίας (μονάδες 4) και να τη σχεδιάσετε (μονάδα 1).(5 μονάδες)
- 3.
Γ3. Εάν η τιμή του αγαθού Χ είναι 3 χ.μ. και του αγαθού Ψ είναι 5 χ.μ., να υπολογίσετε το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (Α.Ε.Π.) σε τρέχουσες τιμές, όταν παράγεται ο μέγιστος συνδυασμός, με ποσότητα παραγωγής του αγαθού Χ ίση με 60.000 μονάδες.(6 μονάδες)
- 4.
Γ4. Εάν η υποθετική οικονομία Ω παύει να λειτουργεί σε συνθήκες πλήρους απασχόλησης και τώρα παράγεται ο εφικτός συνδυασμός και , να υπολογίσετε το ποσοστό της ανεργίας.(8 μονάδες)
Θέμα Δ25 μονάδες
Οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς στην αγορά ενός αγαθού X είναι γραμμικές. Η γραφική παράσταση της συνάρτησης ζήτησης τέμνει τον κατακόρυφο άξονα των τιμών () στο 40 και τον οριζόντιο άξονα των ποσοτήτων () στο 80. Στο σημείο ισορροπίας Ε, η τιμή είναι χ.μ. και η ελαστικότητα προσφοράς .
- 1.
Δ1. Να προσδιορίσετε τους τύπους των συναρτήσεων ζήτησης και προσφοράς.(6 μονάδες)
- 2.
Δ2. Το κράτος προκειμένου να προστατεύσει τις ευπαθείς κοινωνικές ομάδες επιβάλλει ανώτατη τιμή στο αγαθό Χ. Η πολιτική αυτή όμως έχει ως αποτέλεσμα οι καταναλωτές τώρα να αγοράζουν το αγαθό στην παράνομη αγορά και συγκεκριμένα με μέγιστο «καπέλο» ύψους 15 χ.μ. Δεδομένου ότι η συνάρτηση ζήτησης είναι και η συνάρτηση προσφοράς είναι , να υπολογίσετε την ανώτατη τιμή που επιβλήθηκε από το κράτος.(5 μονάδες)
- 3.
Δ3. Η καμπύλη ζήτησης του αγαθού μετατοπίζεται και το νέο σημείο ισορροπίας που προκύπτει είναι το . Έστω το σημείο της νέας γραμμικής συνάρτησης ζήτησης. Εάν η ελαστικότητα ζήτησης του τόξου είναι , να προσδιοριστεί ο τύπος της νέας συνάρτησης ζήτησης .(5 μονάδες)
- 4.
Δ4. Η καμπύλη ζήτησης (του ερωτήματος Δ3) μετατοπίστηκε λόγω μεταβολής του εισοδήματος των καταναλωτών. Να υπολογίσετε την ποσοστιαία μεταβολή του εισοδήματος, εάν είναι γνωστό ότι η εισοδηματική ελαστικότητα στην αρχική τιμή ισορροπίας () είναι .(4 μονάδες)
- 5.
Δ5. Να απεικονίσετε σε ένα κοινό διάγραμμα τις συναρτήσεις ζήτησης και τη συνάρτηση προσφοράς του αγαθού Χ, δείχνοντας τα σημεία ισορροπίας και το σημείο Γ.(5 μονάδες)
Καλή επιτυχία!