Μετάβαση στο περιεχόμενο

Μεταλλάξεις, καρκίνος και γενετική διάγνωση

Διαγώνισμα στις ενότητες: Γονιδιακές μεταλλάξεις · Χρωμοσωμικές ανωμαλίες · Μεταλλαξογόνοι παράγοντες, καρκίνος, διάγνωση.

Λύσε το στην οθόνη ή στο χαρτί. Τα ανοιχτά θέματα τα γράφεις στο τετράδιο. Με την «Παράδοση» η σελίδα βαθμολογεί τις κλειστές ερωτήσεις και σου δείχνει τις λύσεις για τις υπόλοιπες.

Βιολογία · Γ΄ Λυκείου

Μεταλλάξεις, καρκίνος και γενετική διάγνωση

Διάρκεια 60΄ · 100 μονάδες

Θέμα Α25 μονάδες

Στις ερωτήσεις 1–4 να επιλέξεις τη σωστή απάντηση. Στην ερώτηση 5 να χαρακτηρίσεις κάθε πρόταση ως Σωστή ή Λανθασμένη.

  1. 1.
    Στη δρεπανοκυτταρική αναιμία, στη θέση 66 της β-αλυσίδας της αιμοσφαιρίνης:(5 μονάδες)
  2. 2.
    Ποιος είναι ο καρυότυπος ενός άνδρα με σύνδρομο Klinefelter;(5 μονάδες)
  3. 3.
    Ένα ογκοκατασταλτικό γονίδιο χάνει τη λειτουργία του σε ένα κύτταρο όταν:(5 μονάδες)
  4. 4.
    Για ποια περίπτωση ο καρυότυπος του εμβρύου δεν δίνει διάγνωση;(5 μονάδες)
  5. 5.

    Χαρακτήρισε κάθε πρόταση ως Σωστή (Σ) ή Λανθασμένη (Λ).(5 μονάδες)

    • Πρόταση αα)Μια μετάλλαξη σε κύτταρο του δέρματος μπορεί να κληρονομηθεί στους απογόνους.
    • Πρόταση ββ)Η υπεριώδης ακτινοβολία είναι φυσικός μεταλλαξογόνος παράγοντας.
    • Πρόταση γγ)Στους φορείς της β-θαλασσαιμίας βρίσκεται αυξημένη η HbA2.
    • Πρόταση δδ)Η λήψη χοριακών λαχνών γίνεται αργότερα στην κύηση από την αμνιοπαρακέντηση.
    • Πρόταση εε)Στην αναστροφή ένα τμήμα χρωμοσώματος ξανακολλάει ανάποδα στη θέση του.

Θέμα Β25 μονάδες

Να απαντήσεις σύντομα και με ακρίβεια.

  1. 1.

    Να εξηγήσεις γιατί ο καρκίνος χαρακτηρίζεται γενετική ασθένεια των σωματικών κυττάρων, και τι κληρονομείται σε ορισμένες οικογένειες.(8 μονάδες)

  2. 2.

    Να εξηγήσεις τη διαφορά ανάμεσα στη δρεπανοκυτταρική αναιμία και στη β-θαλασσαιμία ως προς το τι συμβαίνει στη β-αλυσίδα.(8 μονάδες)

  3. 3.

    Να γράψεις ποια μέθοδο διάγνωσης θα χρησιμοποιούσες σε κάθε περίπτωση: (α) έλεγχος νεογνού για φαινυλκετονουρία, (β) έλεγχος εμβρύου για τρισωμία 21, (γ) έλεγχος εμβρύου για τη γνωστή μετάλλαξη της δρεπανοκυτταρικής αναιμίας.(9 μονάδες)

Θέμα Γ25 μονάδες

  1. Η αχρωματοψία στο πράσινο και στο κόκκινο κληρονομείται με φυλοσύνδετο υπολειπόμενο τρόπο.

    1. α)

      Πόσα αυτοσωμικά χρωμοσώματα έχει ένα σωματικό κύτταρο μιας γυναίκας με καρυότυπο 47,XX,+21, και ποια σχέση έχει η πιθανότητα αυτού του συνδρόμου με την ηλικία της μητέρας;(5 μονάδες)

    2. β)

      Ένα κορίτσι με σύνδρομο Turner βλέπει φυσιολογικά. Ο πατέρας του έχει αχρωματοψία και η μητέρα του είναι XAXaX^A X^a. Από ποιον γονέα προήλθε ο γαμέτης χωρίς φυλετικό χρωμόσωμα; Να αιτιολογήσεις.(7 μονάδες)

    3. γ)

      Σε έναν άνδρα, τα X και Y δεν χωρίζουν στην 1η μειωτική διαίρεση ενός κυττάρου. Ποια φυλετικά χρωμοσώματα έχουν τα τέσσερα σπερματοζωάρια, και ποιοι καρυότυποι προκύπτουν αν γονιμοποιήσουν φυσιολογικά ωάρια;(7 μονάδες)

    4. δ)

      Το σύνδρομο cri-du-chat: τι είδους χρωμοσωμική ανωμαλία είναι, σε ποιο χρωμόσωμα, και φαίνεται στον καρυότυπο;(6 μονάδες)

Θέμα Δ25 μονάδες

  1. Δίνεται η μεταγραφόμενη αλυσίδα ενός μικρού γονιδίου, γραμμένη από το 3΄ προς το 5΄. Οι βάσεις αριθμούνται από το 3΄ άκρο, ξεκινώντας από το 11.

    3΄-TAC CGT ACC TTT CCG AAA GTA ATT-5΄
    Απόσπασμα του γενετικού κώδικα
    ΚωδικόνιοΑμινοξύΚωδικόνιοΑμινοξύ
    AUGμεθειονίνηGCA, GCU, GCCαλανίνη
    UGGτρυπτοφάνηAAA, AAGλυσίνη
    GGCγλυκίνηUUU, UUCφαινυλαλανίνη
    CAUιστιδίνηAUUισολευκίνη
    UAA, UAG, UGAλήξηGAAγλουταμινικό οξύ
    1. α)

      Να γράψεις το mRNA και το πεπτίδιο του φυσιολογικού γονιδίου.(7 μονάδες)

    2. β)

      Μετάλλαξη Ι: η βάση 99, C, αντικαθίσταται από T. Ποιο είναι το πεπτίδιο, και τι είδους συνέπεια είναι;(6 μονάδες)

    3. γ)

      Μετάλλαξη ΙΙ: χάνεται η βάση 1010. Ποια είναι τα αμινοξέα του πεπτιδίου μέσα στο τμήμα, και τι είδους συνέπεια είναι;(7 μονάδες)

    4. δ)

      Μετάλλαξη ΙΙΙ: η βάση 1212, T, αντικαθίσταται από C. Τι αλλάζει στο πεπτίδιο, και ποια ιδιότητα του κώδικα το εξηγεί;(5 μονάδες)

Καλή επιτυχία!

9 κλειστές απαντήσεις είναι ακόμα κενές.

Όλες οι ενότητες