Αρχαία Ελληνικά · Γ΄ Λυκείου
Αδίδακτο: δευτερεύουσες προτάσεις και υποθετικοί λόγοι (Ξενοφών)
Διάρκεια 60΄ · 100 μονάδες
Θέμα Α40 μονάδες
Ο Κύρος, ο νεότερος γιος του Δαρείου, συνελήφθη από τον αδελφό του, τον βασιλιά Αρταξέρξη, ύστερα από διαβολή του Τισσαφέρνη, και σώθηκε χάρη στη μητέρα του, την Παρύσατι. Να διαβάσεις το κείμενο και να το μεταφράσεις.
Ο Κύρος ετοιμάζεται
Ὁ δ’ ὡς ἀπῆλθε κινδυνεύσας καὶ ἀτιμασθείς, βουλεύεται ὅπως μήποτε ἔτι ἔσται ἐπὶ τῷ ἀδελφῷ, ἀλλά, ἢν δύνηται, βασιλεύσει ἀντ’ ἐκείνου. Παρύσατις μὲν δὴ ἡ μήτηρ ὑπῆρχε τῷ Κύρῳ, φιλοῦσα αὐτὸν μᾶλλον ἢ τὸν βασιλεύοντα Ἀρταξέρξην. Ὅστις δ’ ἀφικνεῖτο τῶν παρὰ βασιλέως πρὸς αὐτὸν πάντας οὕτω διατιθεὶς ἀπεπέμπετο ὥστε αὐτῷ μᾶλλον φίλους εἶναι ἢ βασιλεῖ. Καὶ τῶν παρ’ ἑαυτῷ δὲ βαρβάρων ἐπεμελεῖτο ὡς πολεμεῖν τε ἱκανοὶ εἴησαν καὶ εὐνοϊκῶς ἔχοιεν αὐτῷ. Τὴν δὲ Ἑλληνικὴν δύναμιν ἥθροιζεν ὡς μάλιστα ἐδύνατο ἐπικρυπτόμενος, ὅπως ὅτι ἀπαρασκευότατον λάβοι βασιλέα.
Να μεταφράσεις το κείμενο. Λεξιλόγιο: εἰμὶ ἐπί τινι = βρίσκομαι στην εξουσία κάποιου· ὑπάρχω τινί = είμαι με το μέρος κάποιου· διατίθημί τινα = διαθέτω κάποιον (απέναντί μου)· ἐπικρύπτομαι = κρύβω τα σχέδιά μου.(40 μονάδες)
Θέμα Β20 μονάδες
Γραμματική.
Να γράψεις τους τύπους που ζητούνται.
- α)
ἀπῆλθε: το ίδιο πρόσωπο στην ευκτική και στην προστακτική του ίδιου χρόνου.(4 μονάδες)
- β)
ἔσται: το ίδιο πρόσωπο στην ευκτική ενεστώτα και στην ευκτική μέλλοντα.(4 μονάδες)
- γ)
δύνηται: το ίδιο πρόσωπο στην οριστική παρατατικού και αορίστου.(4 μονάδες)
- δ)
ἥθροιζεν: το ίδιο πρόσωπο στην οριστική αορίστου της ίδιας φωνής, και τη μετοχή του παθητικού αορίστου (ονομαστική ενικού αρσενικού).(4 μονάδες)
- ε)
βασιλεύσει: το απαρέμφατο του ενεστώτα και του αορίστου.(4 μονάδες)
- α)
Θέμα Γ40 μονάδες
Σύνταξη.
- 1.
Να αναγνωρίσεις συντακτικά τους παρακάτω όρους και προτάσεις.
- α)
ὡς ἀπῆλθε(5 μονάδες)
- β)
ὅπως μήποτε ἔτι ἔσται ἐπὶ τῷ ἀδελφῷ(5 μονάδες)
- γ)
ἢν δύνηται, βασιλεύσει(5 μονάδες)
- δ)
φιλοῦσα(5 μονάδες)
- ε)
ὅπως ὅτι ἀπαρασκευότατον λάβοι βασιλέα(5 μονάδες)
- α)
- 2.
Μετατροπές του υποθετικού λόγου «ἢν δύνηται, βασιλεύσει».
- α)
Να τον μετατρέψεις ώστε να δηλώνει απλή σκέψη του λέγοντος.(8 μονάδες)
- β)
Να τον μετατρέψεις στο αντίθετο του πραγματικού για το παρελθόν.(7 μονάδες)
- α)
Καλή επιτυχία!