# Η Αμερικανική και η Γαλλική Επανάσταση

> Ανεξαρτησία, Διακήρυξη των Δικαιωμάτων, και ο Ναπολέων.

Ιστορία, Γ΄ Γυμνασίου. https://www.akademio.gr/el/gym-c/history/american-french-revolutions

## Τι θα μάθεις

- Να εξηγείς τις αιτίες της Αμερικανικής Επανάστασης και τι άλλαξαν η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας (1776) και το Σύνταγμα των ΗΠΑ (1787).
- Να περιγράφεις τις φάσεις της Γαλλικής Επανάστασης, από τις Γενικές Τάξεις του 1789 ως την Τρομοκρατία και το Διευθυντήριο.
- Να αξιολογείς τον Ναπολέοντα από περισσότερες από μία οπτικές: ως συνεχιστή και ως αρνητή της Επανάστασης.
- Να διαβάζεις μια πηγή του 1789, το φυλλάδιο του Σιεγιές, και να τη συνδέεις με την κοινωνία του Παλαιού Καθεστώτος.

## Η εποχή των επαναστάσεων

Ανάμεσα στο **1775** και στο **1815**, δύο επαναστάσεις άλλαξαν τον τρόπο που οι
άνθρωποι σκέφτονταν την εξουσία. Η πρώτη έγινε σε δεκατρείς βρετανικές αποικίες
της Βόρειας Αμερικής και γέννησε ένα νέο κράτος. Η δεύτερη έγινε στη Γαλλία, το
πολυπληθέστερο κράτος της δυτικής Ευρώπης, και ανέτρεψε μια μοναρχία αιώνων.

Και οι δύο στηρίχτηκαν στις ιδέες του **Διαφωτισμού**: φυσικά δικαιώματα,
κυριαρχία του λαού, διάκριση των εξουσιών. Σε αυτή την ενότητα όμως μας
ενδιαφέρει κυρίως κάτι άλλο: **γιατί** ξέσπασαν τότε, **πώς** εξελίχθηκαν, και
**τι άφησαν πίσω τους**.

## Η Αμερικανική Επανάσταση

**Οι αιτίες.** Ο **Επταετής πόλεμος** (1756–1763) έδιωξε τη Γαλλία από τον
Καναδά, αλλά άφησε τη Βρετανία με τεράστιο χρέος. Το Λονδίνο αποφάσισε ότι
έπρεπε να πληρώσουν και οι αποικίες, και επέβαλε νέους φόρους, όπως τον **Νόμο
του Χαρτοσήμου** (1765). Οι άποικοι δεν αρνούνταν κάθε φόρο· αρνούνταν φόρους
που ψήφιζε ένα κοινοβούλιο όπου δεν είχαν ούτε έναν αντιπρόσωπο. Το σύνθημά
τους ήταν «**κανένας φόρος χωρίς αντιπροσώπευση**».

**Η κλιμάκωση.** Το 1773 άποικοι μεταμφιεσμένοι πέταξαν στο λιμάνι της
**Βοστώνης** φορτία τσαγιού μιας βρετανικής εταιρείας. Το Λονδίνο απάντησε με
τιμωρητικούς νόμους, και το **1775** οι πρώτοι πυροβολισμοί ανάμεσα σε
πολιτοφύλακες και βρετανικό στρατό άνοιξαν τον πόλεμο.

**Η Διακήρυξη.** Στις **4 Ιουλίου 1776** το Ηπειρωτικό Συνέδριο ενέκρινε τη
**Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας**, που τη συνέταξε κυρίως ο **Τόμας Τζέφερσον**.
Δεν ζητούσε πια διόρθωση των φόρων: έλεγε ότι μια κυβέρνηση που καταπατά τα
φυσικά δικαιώματα χάνει το δικαίωμα να κυβερνά.

*Η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας σε πίνακα του Τζον Τράμπουλ, που κρέμεται σήμερα στο Καπιτώλιο της Ουάσινγκτον. Στο κέντρο, η πενταμελής επιτροπή που τη συνέταξε την παραδίδει στο Συνέδριο· ο ψηλός με το κόκκινο γιλέκο είναι ο Τζέφερσον. Ο ζωγράφος δεν ήταν εκεί: τη σκηνή τη συνέθεσε δεκαετίες αργότερα, και τόσα πρόσωπα μαζί δεν βρέθηκαν ποτέ στην ίδια αίθουσα.*

**Ο πόλεμος και η νίκη.** Οι αποικίες, με αρχιστράτηγο τον **Τζορτζ Ουάσινγκτον**,
δεν θα νικούσαν εύκολα μόνες τους την πρώτη ναυτική δύναμη του κόσμου. Μετά τη
νίκη τους στη **Σαρατόγκα** (1777), η **Γαλλία** μπήκε στον πόλεμο στο πλευρό
τους, για να εκδικηθεί τη Βρετανία. Στο **Γιορκτάουν** (1781) ένας βρετανικός
στρατός παραδόθηκε, και με τη **Συνθήκη του Παρισιού** (1783) η Βρετανία
αναγνώρισε την ανεξαρτησία των **Ηνωμένων Πολιτειών**.

**Το Σύνταγμα.** Το **1787** συντάχθηκε στη Φιλαδέλφεια το **Σύνταγμα** των
ΗΠΑ, που ισχύει, με τροποποιήσεις, ως σήμερα. Ίδρυσε ένα **ομοσπονδιακό**
κράτος, με **πρόεδρο**, **Κογκρέσο** και **Ανώτατο Δικαστήριο**, δηλαδή με τις
τρεις εξουσίες του Μοντεσκιέ σε διαφορετικά χέρια. Πρώτος πρόεδρος έγινε ο
Ουάσινγκτον το 1789.

**Τα όρια.** Η νέα δημοκρατία δεν ήταν δημοκρατία για όλους. Η **δουλεία**
διατηρήθηκε, κυρίως στις νότιες πολιτείες, και καταργήθηκε σε όλη τη χώρα μόνο το
1865, μετά από έναν αιματηρό εμφύλιο. Οι **ιθαγενείς** έχασαν όλο και
περισσότερη γη καθώς οι Αμερικανοί προχωρούσαν δυτικά. Οι **γυναίκες** δεν
ψήφιζαν.

## Η Γαλλική Επανάσταση: οι αιτίες

Η Γαλλία του 18ου αιώνα, το **Παλαιό Καθεστώς**, ήταν μια **απόλυτη
μοναρχία** και μια κοινωνία χωρισμένη σε τρεις **τάξεις**:

| Τάξη    | Ποιοι ήταν                                                                       | Τι είχαν                                                                                   |
| ------- | -------------------------------------------------------------------------------- | ------------------------------------------------------------------------------------------ |
| Πρώτη   | ο κλήρος                                                                         | γη, εισόδημα από τη δεκάτη, απαλλαγή από τους περισσότερους φόρους                         |
| Δεύτερη | οι ευγενείς                                                                      | τίτλους, ανώτερα αξιώματα, φεουδαρχικά δικαιώματα πάνω στους χωρικούς, φορολογικά προνόμια |
| Τρίτη   | όλοι οι άλλοι: αστοί, τεχνίτες, εργάτες, χωρικοί — πάνω από το 95% του πληθυσμού | το μεγαλύτερο βάρος των φόρων, και σχεδόν καμία πολιτική φωνή                              |

Στη δεκαετία του 1780 ήρθαν μαζί πολλά προβλήματα. Το κράτος είχε φτάσει σε
**πτώχευση**, εν μέρει και από τα έξοδα του πολέμου στην Αμερική. Οι ευγενείς
αρνούνταν να χάσουν τα φορολογικά τους προνόμια. Μια κακή σοδειά το 1788
ανέβασε την τιμή του **ψωμιού**, που ήταν η βασική τροφή των φτωχών. Και οι
**αστοί**, μορφωμένοι και συχνά πλούσιοι, διάβαζαν τους στοχαστές του
Διαφωτισμού και έβλεπαν ότι η γέννηση, όχι η αξία, καθόριζε ποιος κυβερνά.

### Παράδειγμα 1: Διάβασε μια πηγή του 1789: «Τι είναι η Τρίτη Τάξη;»

1. **Η πηγή.** Τον Ιανουάριο του 1789 ο κληρικός **Εμμανουέλ-Ζοζέφ Σιεγιές**
   κυκλοφόρησε ένα φυλλάδιο που άρχιζε με τρεις ερωτήσεις: «Τι είναι η Τρίτη
   Τάξη; Τα πάντα. Τι υπήρξε ως τώρα στην πολιτική τάξη; Τίποτα. Τι ζητά; Να γίνει
   κάτι.»
2. **Πότε και γιατί γράφτηκε.** Ο βασιλιάς είχε μόλις συγκαλέσει τις **Γενικές
   Τάξεις**, μια συνέλευση που δεν είχε συνέλθει από το 1614. Το μεγάλο ερώτημα
   ήταν πώς θα ψηφίσουν: αν ψήφιζε **κάθε τάξη** από μία φορά, ο κλήρος και οι
   ευγενείς θα νικούσαν πάντα την Τρίτη Τάξη με δύο ψήφους προς μία. Το φυλλάδιο
   είναι επιχείρημα μέσα σε αυτή τη διαμάχη.
3. **Τι υποστηρίζει.** Τα «πάντα» σημαίνει ότι η Τρίτη Τάξη κάνει όλη τη δουλειά
   της χώρας και αποτελεί σχεδόν όλο το έθνος. Το «τίποτα» σημαίνει ότι δεν είχε
   καμία πραγματική εξουσία. Το «κάτι» είναι μετριοπαθές: ο Σιεγιές δεν ζητά
   ακόμα κατάργηση της βασιλείας, ζητά φωνή.
4. **Το συμπέρασμα.** Η πηγή δείχνει ότι η σύγκρουση ξεκίνησε ως διαφωνία για
   τους **κανόνες της ψηφοφορίας** και όχι ως σχέδιο ανατροπής του βασιλιά. Αυτό
   μας προειδοποιεί να μη διαβάζουμε όλη την Επανάσταση από το τέλος της, σαν να
   ήταν γραμμένο από την αρχή πού θα κατέληγε.

## Η Γαλλική Επανάσταση: οι φάσεις

**1789: το τέλος του Παλαιού Καθεστώτος.** Τον Ιούνιο οι αντιπρόσωποι της
Τρίτης Τάξης αυτοανακηρύχθηκαν **Εθνοσυνέλευση** και ορκίστηκαν να μη
διαλυθούν πριν δώσουν στη Γαλλία σύνταγμα. Στις **14 Ιουλίου** το πλήθος του
Παρισιού κατέλαβε τη **Βαστίλη**. Τη νύχτα της **4ης Αυγούστου** η Συνέλευση
κατάργησε τα φεουδαρχικά προνόμια, και στις **26 Αυγούστου** ψήφισε τη
**Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη**.

*Ο όρκος των αντιπροσώπων της Τρίτης Τάξης, τον Ιούνιο του 1789, σε πίνακα που αποδίδεται στον Ζακ-Λουί Νταβίντ. Κλειδωμένοι έξω από την αίθουσά τους, μαζεύτηκαν στο κλειστό γήπεδο ενός παιχνιδιού με μπάλα στις Βερσαλλίες. Στο κέντρο, όρθιος πάνω σε τραπέζι, ο πρόεδρός τους διαβάζει τον όρκο, και όλοι γύρω σηκώνουν το χέρι.*

**1791–1792: από τη συνταγματική μοναρχία στη Δημοκρατία.** Το Σύνταγμα του
1791 κράτησε τον βασιλιά, με περιορισμένες εξουσίες, και έδωσε ψήφο μόνο
σε άνδρες που πλήρωναν ορισμένο φόρο. Ο **Λουδοβίκος ΙΣΤ΄** όμως προσπάθησε να
διαφύγει στο εξωτερικό, και το 1792 η Γαλλία βρέθηκε σε πόλεμο με την Αυστρία
και την Πρωσία. Τον Σεπτέμβριο του 1792 καταργήθηκε η μοναρχία και ανακηρύχθηκε
η **Δημοκρατία**. Τον Ιανουάριο του 1793 ο βασιλιάς εκτελέστηκε.

**1793–1794: η Τρομοκρατία.** Με ξένους στρατούς στα σύνορα και εξεγέρσεις στο
εσωτερικό, η **Επιτροπή Δημόσιας Σωτηρίας**, με ηγετική μορφή τον
**Ροβεσπιέρο**, κυβέρνησε με έκτακτα μέτρα. Περίπου 17.000 άνθρωποι
καταδικάστηκαν επίσημα σε θάνατο, και πολλές χιλιάδες ακόμα πέθαναν στις
φυλακές ή εκτελέστηκαν χωρίς δίκη. Ο εμφύλιος στη **Βανδέα**, στη δυτική
Γαλλία, κόστισε κατά τις περισσότερες εκτιμήσεις πάνω από 100.000 ζωές. Τον
Ιούλιο του 1794 ο ίδιος ο Ροβεσπιέρο οδηγήθηκε στη λαιμητόμο.

**1795–1799: το Διευθυντήριο.** Μια πιο συντηρητική κυβέρνηση πέντε μελών
προσπάθησε να βρει τη μέση οδό ανάμεσα στους βασιλόφρονες και στους
ριζοσπάστες. Ήταν αδύναμη και στηριζόταν όλο και περισσότερο στον στρατό.

> **Κλειδί**
>
> Οι δύο επαναστάσεις μοιάζουν στις ιδέες και διαφέρουν στο πρόβλημα που είχαν να
> λύσουν. Οι Αμερικανοί ήθελαν να **αποσπαστούν** από μια μακρινή εξουσία·
> κράτησαν σε μεγάλο βαθμό την κοινωνία τους όπως ήταν. Οι Γάλλοι ήθελαν να
> **αλλάξουν την ίδια τους την κοινωνία**, τα προνόμια, την Εκκλησία, τη
> μοναρχία, και αυτό τους έφερε σε σύγκρουση με μεγάλο μέρος του εαυτού τους
> και με όλη τη μοναρχική Ευρώπη. Γι' αυτό η Γαλλική Επανάσταση ήταν πιο
> ριζοσπαστική, πιο βίαιη και πιο μεταδοτική.

## Ο Ναπολέων

Ο **Ναπολέων Βοναπάρτης**, στρατηγός που είχε νικήσει στην Ιταλία, κατέλαβε την
εξουσία με πραξικόπημα τον Νοέμβριο του **1799** και έγινε **Πρώτος Ύπατος**.
Το **1804** στέφθηκε **αυτοκράτορας**. Την ίδια χρονιά εκδόθηκε ο **Αστικός
Κώδικας**, που κατοχύρωσε την ισότητα των πολιτών μπροστά στον νόμο, την
ατομική ιδιοκτησία και το κοσμικό κράτος, αλλά έβαλε τη γυναίκα κάτω από την
εξουσία του συζύγου.

*Η πρώτη επίσημη έκδοση του Αστικού Κώδικα, το 1804. Η γυναίκα με τη ζυγαριά είναι η Δικαιοσύνη, και η πλάκα δίπλα της γράφει LOI, «νόμος». Η σελίδα λέει «Αστικός Κώδικας των Γάλλων», όχι «του αυτοκράτορα»: ο νόμος απευθύνεται σε όλους τους πολίτες με τον ίδιο τρόπο.*

Με τους πολέμους του έφτασε να ελέγχει το μεγαλύτερο μέρος της ηπειρωτικής
Ευρώπης. Η εκστρατεία στη **Ρωσία** (1812) όμως κατέληξε σε καταστροφή, και
μετά την ήττα του στη Λειψία (1813) παραιτήθηκε το 1814. Επέστρεψε για λίγο το 1815,
ηττήθηκε οριστικά στο **Βατερλό** και πέθανε εξόριστος στην Αγία Ελένη το
1821\. Οι νικητές, στο **Συνέδριο της Βιέννης** (1814–1815), προσπάθησαν να
επαναφέρουν τους παλιούς βασιλείς και να προλάβουν κάθε νέα επανάσταση.

### Παράδειγμα 2: Συνέχισε ή πρόδωσε ο Ναπολέων την Επανάσταση;

1. **Το επιχείρημα της συνέχειας.** Ο Αστικός Κώδικας κράτησε την ισότητα
   μπροστά στον νόμο και την κατάργηση των φεουδαρχικών προνομίων. Οι στρατοί του
   τα μετέφεραν σε όσες χώρες κατέκτησε. Τα αξιώματα δόθηκαν συχνά με βάση την
   ικανότητα και όχι την καταγωγή.
2. **Το επιχείρημα της προδοσίας.** Ο Ναπολέων κατάργησε στην πράξη τη λαϊκή
   κυριαρχία: οι εκλογές έγιναν τυπικές, ο Τύπος λογοκρίθηκε, και στη θέση του
   βασιλιά μπήκε ένας αυτοκράτορας. Το 1802 επανέφερε τη δουλεία στις γαλλικές
   αποικίες.
3. **Η οπτική των άλλων λαών.** Σε πολλές περιοχές οι Γάλλοι έφεραν αρχικά νόμους
   ισότητας, αλλά και βαριούς φόρους, στρατολογία και λεηλασίες. Στην Ισπανία
   και στη Γερμανία η αντίσταση στον Ναπολέοντα γέννησε **εθνικά κινήματα**,
   που χρησιμοποίησαν τις ίδιες ιδέες της Επανάστασης εναντίον της Γαλλίας.
4. **Το συμπέρασμα.** Και τα δύο επιχειρήματα στηρίζονται σε γεγονότα. Ο
   Ναπολέων κράτησε τις **κοινωνικές** κατακτήσεις της Επανάστασης και κατάργησε
   τις **πολιτικές**. Μια ιστορική κρίση είναι πιο δυνατή όταν λέει σε τι ακριβώς
   συνέχισε και σε τι αρνήθηκε, αντί για ένα απλό «ναι» ή «όχι».

*Διαδραστικό στη σελίδα: Από το Χαρτόσημο στο Βατερλό*

*Διαδραστικό στη σελίδα: Αμερικανική, Γαλλική ή και οι δύο;*

> **Πρόσεχε**
>
> Η **Βαστίλη** δεν ήταν γεμάτη πολιτικούς κρατούμενους. Στις 14 Ιουλίου 1789
> φυλάσσονταν εκεί μόλις **επτά** κρατούμενοι. Το πλήθος πήγε κυρίως για την
> **πυρίτιδα** που ήταν αποθηκευμένη στο φρούριο, αφού είχε ήδη πάρει όπλα από
> άλλη αποθήκη. Η σημασία της ήταν **συμβολική**: ένα βασιλικό φρούριο έπεσε στα
> χέρια του λαού. Με τον ίδιο τρόπο, η φράση «ας φάνε παντεσπάνι» δεν έχει
> βρεθεί σε καμία πηγή ότι την είπε η βασίλισσα Μαρία Αντουανέτα.

> **Θυμήσου**
>
> - **Αμερικανική Επανάσταση**: φόροι χωρίς αντιπροσώπευση → πόλεμος (1775) →
>   **Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας (1776)** → αναγνώριση (1783) → **Σύνταγμα
>   (1787)**, ομοσπονδία και διάκριση εξουσιών. Η δουλεία έμεινε.
> - **Γαλλική Επανάσταση**: χρέος, προνόμια, ακρίβεια του ψωμιού, ιδέες →
>   **1789** (Εθνοσυνέλευση, Βαστίλη, Διακήρυξη) → Δημοκρατία (1792) →
>   **Τρομοκρατία (1793–1794)** → Διευθυντήριο.
> - **Ναπολέων**: εξουσία το 1799, αυτοκράτορας και Αστικός Κώδικας το 1804,
>   Βατερλό το 1815· κράτησε την ισότητα, κατάργησε την ελευθερία.
> - Το **Συνέδριο της Βιέννης** (1814–1815) θέλησε να γυρίσει την Ευρώπη πίσω —
>   αλλά οι ιδέες είχαν ήδη ταξιδέψει.

## Ερωτήσεις

1. Οι άποικοι της Βόρειας Αμερικής αντέδρασαν στον Νόμο του Χαρτοσήμου (1765). Ποια ήταν η βασική τους αντίρρηση;
   - Τον ψήφισε ένα κοινοβούλιο στο οποίο δεν είχαν αντιπροσώπους
   - Ήταν ο βαρύτερος φόρος που πλήρωνε λαός στον κόσμο
   - Ήθελαν ήδη από το 1765 να γίνουν ανεξάρτητο κράτος
   - Τον είχε επιβάλει η Γαλλία στις αποικίες μετά τον Επταετή πόλεμο
2. Στις Γενικές Τάξεις του 1789 κάθε τάξη ψηφίζει μία φορά. Η Τρίτη Τάξη προτείνει να πληρώνουν φόρους και οι ευγενείς· ο κλήρος και οι ευγενείς είναι αντίθετοι. Ποιο θα είναι το αποτέλεσμα;
   - Η πρόταση απορρίπτεται με 2 ψήφους προς 1
   - Η πρόταση περνά, γιατί η Τρίτη Τάξη είναι πάνω από το 95% του πληθυσμού
   - Αποφασίζει ο βασιλιάς, γιατί υπάρχει ισοψηφία
   - Η πρόταση περνά, γιατί η Τρίτη Τάξη είχε όσους αντιπροσώπους είχαν οι άλλες δύο μαζί
3. Ποια από τις παρακάτω προτάσεις περιέχει αναχρονισμό;
   - Ο Λουδοβίκος ΙΣΤ΄ εκτελέστηκε αφού ο Ναπολέων είχε στεφθεί αυτοκράτορας
   - Ο Λαφαγιέτ πολέμησε στην Αμερική και το 1789 βρισκόταν στο Παρίσι
   - Ο Τόμας Τζέφερσον ήταν πρεσβευτής των ΗΠΑ στη Γαλλία όταν έπεσε η Βαστίλη
   - Ο Ουάσινγκτον ήταν ήδη πρόεδρος όταν ψηφίστηκε η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων στη Γαλλία
4. Ποιο γεγονός συνδέει άμεσα την Αμερικανική με τη Γαλλική Επανάσταση ως αιτία;
   - Η συμμετοχή της Γαλλίας στον αμερικανικό πόλεμο μεγάλωσε το χρέος της
   - Οι Αμερικανοί έστειλαν στρατό για να ρίξουν τον Λουδοβίκο ΙΣΤ΄
   - Η Βρετανία κήρυξε πόλεμο στη Γαλλία το 1789, για τη βοήθεια προς τους Αμερικανούς
   - Το αμερικανικό Σύνταγμα κατάργησε τα προνόμια των Γάλλων ευγενών
5. Γιατί η κατάληψη της Βαστίλης στις 14 Ιουλίου 1789 έγινε σύμβολο της Επανάστασης;
   - Ένα φρούριο της βασιλικής εξουσίας έπεσε στα χέρια του λαού του Παρισιού
   - Απελευθερώθηκαν από τα κελιά της χιλιάδες πολιτικοί κρατούμενοι του βασιλιά
   - Μέσα στο φρούριο ψηφίστηκε την ίδια μέρα η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων
   - Εκεί συνελήφθη ο Λουδοβίκος ΙΣΤ΄ ενώ προσπαθούσε να φύγει από τη Γαλλία
6. Ποιος συνδυασμός αιτιών βοηθά περισσότερο να εξηγηθεί η Τρομοκρατία του 1793–1794;
   - Πόλεμος στα σύνορα και εξεγέρσεις στο εσωτερικό, με φόβο προδοσίας
   - Η προσωπική σκληρότητα ενός μόνο ανθρώπου, του Ροβεσπιέρο
   - Οι διαταγές του Ναπολέοντα, που κυβερνούσε ήδη ως Πρώτος Ύπατος
   - Η επιστροφή του βασιλιά στον θρόνο και η εκδίκησή του στους αντιπάλους του
7. Τι ίδρυσε το Σύνταγμα των ΗΠΑ του 1787;
   - Ομοσπονδιακό κράτος με πρόεδρο, Κογκρέσο και Ανώτατο Δικαστήριο
   - Συνταγματική μοναρχία με βασιλιά τον Ουάσινγκτον
   - Ενιαίο κράτος χωρίς πολιτείες, με μία κυβέρνηση στη Φιλαδέλφεια
   - Καθολική ψηφοφορία για όλους τους ενήλικους, άνδρες και γυναίκες
8. Τρεις προτάσεις περιγράφουν σωστά τους στόχους του Συνεδρίου της Βιέννης (1814–1815). Ποια λέει κάτι διαφορετικό;
   - Να δοθούν συντάγματα και εθνική ανεξαρτησία στους λαούς της Ευρώπης
   - Να επιστρέψουν στους θρόνους τους οι νόμιμοι βασιλείς που είχε διώξει ο Ναπολέων
   - Να προληφθούν νέες επαναστάσεις σαν εκείνη του 1789 στη Γαλλία
   - Να υπάρξει ισορροπία ανάμεσα στις μεγάλες δυνάμεις
9. Πόσα χρόνια χωρίζουν την αμερικανική Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας από τη γαλλική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων;
   - 13
   - 6
   - 2
   - 39
10. Η Διακήρυξη του 1776 έγραφε ότι όλοι οι άνθρωποι πλάστηκαν ίσοι. Τι ίσχυε για τη δουλεία στις ΗΠΑ μετά την ανεξαρτησία;
   - Διατηρήθηκε, κυρίως στις νότιες πολιτείες, ως το 1865
   - Καταργήθηκε αμέσως το 1776
   - Καταργήθηκε σε όλη τη χώρα με το Σύνταγμα του 1787
   - Δεν υπήρξε ποτέ σε καμία από τις δεκατρείς πολιτείες

## Ασκήσεις

1. Ποιος συνέταξε κυρίως τη Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ, και ποια μέρα εγκρίθηκε;
2. Στη γραμμή χρόνου λείπει τι έγινε στο Παρίσι στις 14 Ιουλίου 1789. Τι ήταν;
   *Γραμμή χρόνου από το 1765 ως το 1815· το όνομα του γεγονότος του 1789 λείπει.*
3. Και οι δύο επαναστάσεις στηρίχτηκαν στις ιδέες του Διαφωτισμού. Εξήγησε γιατί η Γαλλική έγινε πολύ πιο ριζοσπαστική και πιο βίαιη από την Αμερικανική.
4. «Άρθρο 1. Οι άνθρωποι γεννιούνται και μένουν ελεύθεροι και ίσοι στα δικαιώματα. Οι κοινωνικές διακρίσεις μπορούν να στηρίζονται μόνο στην κοινή ωφέλεια. […] Άρθρο 3. Η αρχή κάθε κυριαρχίας βρίσκεται ουσιαστικά στο έθνος. Κανένα σώμα, κανένα άτομο δεν μπορεί να ασκεί εξουσία που δεν πηγάζει ρητά από αυτό.» — Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη, 26 Αυγούστου 1789. Ποια χαρακτηριστικά του Παλαιού Καθεστώτος απορρίπτει το κάθε άρθρο;
5. Κάποιοι λένε ότι η Αμερικανική Επανάσταση δεν ήταν πραγματική επανάσταση, αλλά ένας πόλεμος ανεξαρτησίας. Συμφωνείς; Δώσε ένα επιχείρημα υπέρ και ένα κατά.

---

Οι απαντήσεις, τα διαδραστικά και τα παιχνίδια είναι στη σελίδα της ενότητας: https://www.akademio.gr/el/gym-c/history/american-french-revolutions
