Αρχαία από μετάφραση · Γ΄ Γυμνασίου
Αρχαία ελληνική φιλοσοφία
Διάρκεια 45΄ · 100 μονάδες
Θέμα Α30 μονάδες
Να διαβάσεις το απόσπασμα και να απαντήσεις στις ερωτήσεις.
Ο Σωκράτης μετρά τη σοφία του
Μάλλον κανείς από τους δυο μας δεν ξέρει τίποτα σπουδαίο· αλλά αυτός νομίζει ότι ξέρει κάτι ενώ δεν ξέρει, ενώ εγώ, όπως δεν ξέρω, έτσι ούτε νομίζω. Φαίνεται λοιπόν ότι είμαι λίγο σοφότερος από αυτόν σε τούτο ακριβώς: ό,τι δεν ξέρω, ούτε νομίζω ότι το ξέρω.
- 1.
Τι είχε προηγηθεί, για να καταλήξει ο Σωκράτης σε αυτό το συμπέρασμα; Σε τι είναι «λίγο σοφότερος» από τον άλλον;(8 μονάδες)
- 2.
Πώς συζητούσε ο Σωκράτης; Να εξηγήσεις τι ρωτούσε και τους όρους έλεγχος, ειρωνεία, μαιευτική και απορία.(10 μονάδες)
- 3.
Χαρακτήρισε κάθε πρόταση ως Σωστή (Σ) ή Λανθασμένη (Λ).(12 μονάδες)
Θέμα Β20 μονάδες
Να επιλέξεις τη σωστή απάντηση.
- 1.
- 2.
- 3.
- 4.
Θέμα Γ25 μονάδες
Να διαβάσεις το απόσπασμα του Πρωταγόρα και να απαντήσεις.
«Ο άνθρωπος μέτρο όλων»
πάντων χρημάτων μέτρον ἐστὶν ἄνθρωπος, τῶν μὲν ὄντων ὡς ἔστιν, τῶν δὲ οὐκ ὄντων ὡς οὐκ ἔστιν.
Όλων των πραγμάτων μέτρο είναι ο άνθρωπος· αυτών που υπάρχουν, ότι υπάρχουν, κι αυτών που δεν υπάρχουν, ότι δεν υπάρχουν.
- 1.
Τι σημαίνει η φράση του Πρωταγόρα; Πώς λέγεται η θέση αυτή;(8 μονάδες)
- 2.
Ο σοφιστής Αντιφών ξεχωρίζει όσα ισχύουν «φύσει» από όσα ισχύουν «νόμῳ». Να εξηγήσεις τη διάκριση με ένα δικό σου παράδειγμα.(9 μονάδες)
- 3.
Ποιοι ήταν οι σοφιστές; Γιατί είχαν επιτυχία στην Αθήνα του 5ου αιώνα π.Χ. και γιατί επικρίθηκαν;(8 μονάδες)
Θέμα Δ25 μονάδες
Να απαντήσεις στις ερωτήσεις.
- 1.
Ο Αριστοτέλης γράφει: «Γινόμαστε δίκαιοι κάνοντας δίκαιες πράξεις, σώφρονες κάνοντας σώφρονες, ανδρείοι κάνοντας ανδρείες.» Πώς αποκτιέται, κατά τον Αριστοτέλη, η αρετή; Τι είναι η μεσότητα; Να δώσεις ένα παράδειγμα.(10 μονάδες)
- 2.
Ο Επίκτητος γράφει: «Από όσα υπάρχουν, άλλα εξαρτώνται από εμάς κι άλλα όχι.» Να γράψεις ένα κείμενο 100–150 λέξεων όπου εφαρμόζεις τη στωική αυτή διάκριση σε μια κατάσταση της δικής σου ζωής (π.χ. ένα διαγώνισμα, έναν αγώνα, μια διαφωνία με φίλο).(15 μονάδες)
Καλή επιτυχία!