Μεταβλητές

Ένα κουτί με όνομα

Φαντάσου ένα κουτί. Πάνω του έχει κολλημένη μια ετικέτα: σκορ. Μέσα του έχει ένα χαρτάκι με τον αριθμό 0.

Αυτό είναι μια μεταβλητή: ένα κουτί στη μνήμη του υπολογιστή, με ένα όνομα απ' έξω και μια τιμή μέσα.

• Το όνομα δεν αλλάζει. Είναι ο τρόπος να βρίσκεις το κουτί.
• Η τιμή μπορεί να αλλάζει όσες φορές θέλεις — γι' αυτό λέγεται μεταβλητή, από το «μεταβάλλεται», δηλαδή αλλάζει.

Ένα παιχνίδι έχει πολλά τέτοια κουτιά: το σκορ, τις ζωές, τον χρόνο που απομένει, το όνομα του παίκτη.

Όπως βλέπεις, μια μεταβλητή μπορεί να κρατά αριθμό ή λέξη.

Βάζω τιμή στο κουτί

Η εντολή που βάζει μια τιμή σε μια μεταβλητή λέγεται ανάθεση. Σε ένα πρόγραμμα με τουβλάκια, όπως το Scratch, υπάρχουν δύο τέτοια τουβλάκια:

• «όρισε σκορ σε 0» — πετάει ό,τι είχε το κουτί και βάζει μέσα 0.
• «άλλαξε σκορ κατά 1» — παίρνει ό,τι έχει το κουτί και του προσθέτει 1.

Στα απλά ελληνικά λέμε «το σκορ γίνεται 0». Στους πίνακες θα το γράφουμε πιο σύντομα με ένα βελάκι: σκορ ← 0. Το βελάκι δείχνει ότι η τιμή μπαίνει μέσα στο κουτί.

Το σκορ γίνεται σκορ + 1

Στα μαθηματικά, το «σκορ = σκορ + 1» θα ήταν αδύνατο: κανένας αριθμός δεν είναι ίσος με τον εαυτό του συν 1.

Στον προγραμματισμό όμως δεν είναι ισότητα. Είναι εντολή, και ο υπολογιστής την κάνει σε δύο κινήσεις:

1. Διαβάζει τι έχει τώρα το κουτί και κάνει τον λογαριασμό στα δεξιά: αν έχει 4, βρίσκει 4 + 1 = 5.
2. Γράφει το αποτέλεσμα πίσω στο ίδιο κουτί: τώρα το σκορ είναι 5.

Δες ένα παιχνίδι να τρέχει

Ένα μικρό παιχνίδι ξεκινά, και ο παίκτης μαζεύει νομίσματα, χτυπά ένα εμπόδιο και πιάνει ένα αστέρι. Πριν πατήσεις, πες δυνατά ποιες θα είναι οι νέες τιμές.

Σκορ και ζωές, βήμα βήμα

Κάθε πάτημα εκτελεί μία εντολή. Μάντεψε πρώτα τι θα έχουν τα δύο κουτιά.

Βήμα	Τι έγινε	Εντολή	σκορ	ζωές
Ζωντανή ενημέρωση

Επόμενο βήμαΌλαΕπαναφορά

Πρόσεξε το βήμα 5: η μεταβλητή μπορεί και να μικραίνει. Το «ζωές ← ζωές − 1» είναι το ίδιο κόλπο, με αφαίρεση.

Καλά ονόματα

Ο υπολογιστής δεν νοιάζεται αν ονομάσεις ένα κουτί «σκορ» ή «χ». Εσύ όμως νοιάζεσαι, όταν ξαναδιαβάσεις το πρόγραμμα μετά από μια εβδομάδα.

Ένα καλό όνομα λέει τι κρατάει το κουτί: «ζωές» και όχι «α», «χρόνος» και όχι «μεταβλητή2».

Ας το κάνουμε μαζί

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση

Δοκίμασέ το πρώτα. Μετά δες τη λύση.

Δείξε τη λύση