# Φτιάχνω παρουσίαση

> Λίγες λέξεις, μία εικόνα, μία ιδέα σε κάθε διαφάνεια.

Πληροφορική, Δ΄ Δημοτικού. https://www.akademio.gr/el/dim-4/informatics/presentations

## Τι θα μάθεις

- Να εξηγείς τι είναι μια παρουσίαση και μια διαφάνεια.
- Να σχεδιάζεις στο χαρτί μια παρουσίαση, με μία ιδέα σε κάθε διαφάνεια.
- Να μετατρέπεις μια παράγραφο σε λίγες λέξεις-κουκκίδες και μία εικόνα.
- Να διαλέγεις γράμματα και χρώματα που διαβάζονται από μακριά.

## Μιλάς εσύ, η οθόνη βοηθάει

Η ομάδα σου έκανε μια εργασία για τη θαλάσσια χελώνα καρέτα. Τώρα πρέπει να
την πείτε στην τάξη. Ο δάσκαλος ανάβει τον προβολέα και στον τοίχο φαίνονται,
η μία μετά την άλλη, οι σελίδες που φτιάξατε στον υπολογιστή.

Αυτό είναι μια **παρουσίαση**. Κάθε σελίδα της λέγεται **διαφάνεια**. Τις
φτιάχνεις με ένα πρόγραμμα παρουσιάσεων, για παράδειγμα το LibreOffice Impress
ή το PowerPoint.

Υπάρχει ένα μυστικό που κάνει τη διαφορά: **την ιστορία τη λες εσύ**. Η
διαφάνεια δεν είναι για να τη διαβάσεις δυνατά. Είναι για να βοηθάει τα μάτια
των άλλων να καταλάβουν αυτό που ακούνε.

> **Κλειδί**
>
> Μια καλή διαφάνεια έχει:
>
> - **λίγες λέξεις**, όχι ολόκληρες προτάσεις,
> - **μία εικόνα** που δείχνει αυτό που λες,
> - **μία ιδέα**.
>
> Αν έχεις δύο ιδέες, φτιάξε δύο διαφάνειες.

## Πρώτα στο χαρτί

Πριν ανοίξεις τον υπολογιστή, πάρε ένα χαρτί και ζωγράφισε μερικά ορθογώνια,
ένα για κάθε διαφάνεια. Μέσα σε κάθε ορθογώνιο γράψε μόνο **τον τίτλο** και
ποια εικόνα θα βάλεις.

Για την καρέτα, το σχέδιο θα μπορούσε να είναι:

| Διαφάνεια | Τίτλος                                     | Εικόνα                   |
| --------- | ------------------------------------------ | ------------------------ |
| 1         | Η χελώνα καρέτα, και τα ονόματα της ομάδας | μια καρέτα που κολυμπάει |
| 2         | Πού ζει                                    | χάρτης της Μεσογείου     |
| 3         | Τι τρώει                                   | μέδουσα και καβούρι      |
| 4         | Οι φωλιές στην άμμο                        | αυγά στην παραλία        |
| 5         | Πώς τη βοηθάμε                             | παιδιά μαζεύουν πλαστικά |

Έτσι βλέπεις από πριν αν η σειρά βγάζει νόημα, και δεν χάνεσαι μέσα στο
πρόγραμμα ψάχνοντας χρώματα.

## Από την παράγραφο στις κουκκίδες

Στο βιβλίο γράφει: «Η καρέτα τρώει κυρίως μέδουσες, καβούρια, σαλιγκάρια της
θάλασσας και άλλα μικρά ζώα που βρίσκει στον βυθό, και μερικές φορές μπερδεύει
τις πλαστικές σακούλες με μέδουσες».

Αν το αντιγράψεις όλο, η τάξη θα διαβάζει αντί να σε ακούει. Κράτα μόνο τις
λέξεις που **κουβαλάνε** την ιδέα:

- μέδουσες
- καβούρια, σαλιγκάρια
- προσοχή: η σακούλα μοιάζει με μέδουσα

Τα υπόλοιπα τα λες εσύ, με δικά σου λόγια.

> **Θυμήσου**
>
> Κουκκίδα δεν σημαίνει πρόταση. Το πολύ πέντε λέξεις σε κάθε κουκκίδα, και όχι
> πάνω από τέσσερις κουκκίδες σε μια διαφάνεια.

## Να φαίνεται από το τελευταίο θρανίο

Αυτό που βλέπεις καθαρά στην οθόνη σου μπορεί να μη φαίνεται καθόλου στον
τοίχο.

- **Μεγάλα γράμματα.** Ο τίτλος πολύ μεγάλος, οι κουκκίδες αρκετά μεγάλες ώστε
  να τις διαβάζει όποιος κάθεται πίσω.
- **Αντίθεση.** Σκούρα γράμματα σε ανοιχτό φόντο, ή ανοιχτά σε σκούρο. Κίτρινα
  γράμματα σε άσπρο φόντο δεν φαίνονται.
- **Μεγάλη εικόνα.** Μια εικόνα με λίγα pixel, αν την τεντώσεις, θα φαίνεται
  θολή στον προβολέα. Διάλεξε εικόνα που είναι ήδη μεγάλη.

> **Πρόσεχε**
>
> Τα προγράμματα έχουν πολλά **εφέ**: γράμματα που πετάνε, διαφάνειες που
> γυρίζουν σαν σβούρα. Ένα απλό εφέ είναι εντάξει. Όταν όμως κάθε λέξη κάνει
> άλλη τούμπα, η τάξη κοιτάζει τις τούμπες και όχι την καρέτα.

## Ποια διαφάνεια βοηθάει;

*Διαδραστικό στη σελίδα: Βοηθάει ή μπερδεύει;*

## Η ώρα της παρουσίασης

Όταν τελειώσεις, πατάς **Προβολή παρουσίασης** (ή κάτι παρόμοιο, ανάλογα με το
πρόγραμμα), ή απλώς το πλήκτρο **F5**. Η διαφάνεια γεμίζει όλη την οθόνη, και
με το βελάκι ή με ένα κλικ πας στην επόμενη. Με το **Esc** βγαίνεις από την
προβολή.

- Κοίτα την τάξη, όχι τον τοίχο.
- Άφησε κάθε διαφάνεια λίγο, να προλάβουν να τη δουν.
- Στην τελευταία διαφάνεια γράψε από πού πήρατε τις πληροφορίες και τις
  εικόνες.

## Παραδείγματα

### Παράδειγμα 1: Η Μαρία έχει αυτή την παράγραφο για μια διαφάνεια: «Οι μέλισσες είναι πολύ σημαντικές γιατί μεταφέρουν τη γύρη από λουλούδι σε λουλούδι και έτσι τα φυτά κάνουν καρπούς, και επίσης φτιάχνουν μέλι και κερί.» Πώς θα γίνει διαφάνεια;

1. Βρίσκουμε την **ιδέα**: οι μέλισσες είναι σημαντικές. Αυτός γίνεται ο τίτλος:
   «Γιατί χρειαζόμαστε τις μέλισσες».
2. Κρατάμε τις λέξεις που κουβαλάνε την ιδέα, σε κουκκίδες:
   - μεταφέρουν τη γύρη
   - τα φυτά κάνουν καρπούς
   - μέλι και κερί
3. Διαλέγουμε **μία** εικόνα: μια μέλισσα πάνω σε λουλούδι.
4. Τα υπόλοιπα, το «από λουλούδι σε λουλούδι» και το «έτσι», η Μαρία τα λέει
   δυνατά, με δικά της λόγια. Οι κουκκίδες έχουν 10 λέξεις, ενώ η παράγραφος
   είχε 25.

### Παράδειγμα 2: Ο Γιάννης έφτιαξε μία διαφάνεια με τίτλο «Ο Όλυμπος και η Κρήτη». Έχει οκτώ κουκκίδες, τέσσερις για κάθε τόπο, και δύο φωτογραφίες. Τι θα του πρότεινες;

1. Μετράμε τις ιδέες: ο Όλυμπος είναι μία, η Κρήτη είναι άλλη. **Δύο ιδέες** σε
   μία διαφάνεια.
2. Τη χωρίζουμε σε **δύο διαφάνειες**: «Ο Όλυμπος» και «Η Κρήτη».
3. Κάθε διαφάνεια παίρνει τις δικές της τέσσερις κουκκίδες και **μία** από τις
   δύο φωτογραφίες.
4. Ίδιες πληροφορίες, αλλά τώρα η τάξη βλέπει μία ιδέα τη φορά, και τα γράμματα
   χωράνε πιο μεγάλα.

## Ερωτήσεις

1. Πώς λέγεται κάθε σελίδα μιας παρουσίασης;
   - Διαφάνεια
   - Κελί
   - Φάκελος
   - Προβολέας
2. Ποια είναι η δουλειά της διαφάνειας όταν παρουσιάζεις;
   - Να βοηθάει τα μάτια των άλλων, ενώ εσύ μιλάς
   - Να έχει όλο το κείμενο, για να το διαβάσω δυνατά
   - Να έχει όσα περισσότερα εφέ γίνεται
   - Να αντικαθιστά εμένα, για να μη χρειαστεί να μιλήσω
3. Έχεις να πεις δύο διαφορετικές ιδέες. Τι κάνεις;
   - Φτιάχνω δύο διαφάνειες, μία για κάθε ιδέα
   - Τις βάζω μαζί σε μία, με μικρότερα γράμματα
   - Λέω μόνο τη μία
   - Τις γράφω σε μια μεγάλη παράγραφο
4. Τι είναι καλό να κάνεις πριν ανοίξεις το πρόγραμμα παρουσιάσεων;
   - Να σχεδιάσω τις διαφάνειες πρώτα στο χαρτί
   - Να διαλέξω πρώτα τα εφέ
   - Να αντιγράψω όλο το κεφάλαιο του βιβλίου
   - Τίποτα, τα σκέφτομαι όλα την ώρα που τα γράφω
5. Ποια κουκκίδα είναι πιο κατάλληλη για διαφάνεια;
   - Τρώει μέδουσες
   - Η θαλάσσια χελώνα καρέτα, όπως έχουν παρατηρήσει οι επιστήμονες, τρώει και μέδουσες
   - Τροφή
   - Διάφορα πράγματα
6. Ποιος συνδυασμός διαβάζεται πιο εύκολα στον τοίχο της τάξης;
   - Μαύρα γράμματα σε ανοιχτό κίτρινο φόντο
   - Κίτρινα γράμματα σε άσπρο φόντο
   - Σκούρα μπλε γράμματα σε κατάμαυρο φόντο
   - Γκρι γράμματα σε γκρι φόντο
7. Γιατί δεν είναι καλή ιδέα να μπαίνει κάθε λέξη με άλλο εφέ;
   - Γιατί η τάξη κοιτάζει τα εφέ και όχι αυτό που λες
   - Γιατί τα εφέ απαγορεύονται στις σχολικές παρουσιάσεις
   - Γιατί σβήνουν τις εικόνες
   - Γιατί χαλάνε τον υπολογιστή
8. Πόσες εικόνες είναι καλό να έχει συνήθως μια διαφάνεια;
   - Μία, που δείχνει αυτό που λες
   - Όσες χωράνε μέσα στη διαφάνεια
   - Καμία, μόνο κείμενο
   - Ακριβώς πέντε
9. Η εικόνα στη διαφάνειά σου φαίνεται θολή στον προβολέα. Ποια είναι η πιο πιθανή αιτία;
   - Ήταν μικρή εικόνα, με λίγα pixel, και την τέντωσα
   - Ο προβολέας θολώνει πάντα όλες τις εικόνες που δείχνει
   - Είχε πολύ έντονα χρώματα
   - Η διαφάνεια είχε τίτλο
10. Τι είναι καλό να γράφει η τελευταία διαφάνεια;
   - Από πού πήραμε τις πληροφορίες και τις εικόνες
   - Όλο το κείμενο της παρουσίασης ξανά
   - Τίποτα, να είναι άδεια
   - Τα ονόματα όλων των εφέ και των μεταβάσεων που βάλαμε

## Ασκήσεις

1. Γράψε τα τρία πράγματα που έχει μια καλή διαφάνεια.
2. Κάνε κουκκίδα με το πολύ πέντε λέξεις: «Ο σκαντζόχοιρος, όταν φοβάται, κουλουριάζεται και γίνεται μια μπάλα με αγκάθια».
3. Μια παρουσίαση για τον σκύλο έχει: τίτλο, τι τρώει, πώς παίζει, πώς τον φροντίζουμε, πηγές. Πόσες διαφάνειες χρειάζεται;
4. Μια διαφάνεια με τίτλο «Ο ήλιος και η βροχή» έχει έξι κουκκίδες και τρεις φωτογραφίες. Τι θα άλλαζες;

---

Οι απαντήσεις, τα διαδραστικά και τα παιχνίδια είναι στη σελίδα της ενότητας: https://www.akademio.gr/el/dim-4/informatics/presentations
