# Ο κύκλος του νερού

> Το ίδιο νερό, ξανά και ξανά, από τη θάλασσα στο σύννεφο και πίσω.

Μελέτη Περιβάλλοντος, Γ΄ Δημοτικού. https://www.akademio.gr/el/dim-3/environment/water-cycle

## Τι θα μάθεις

- Να περιγράφεις τα στάδια του κύκλου του νερού με τη σωστή σειρά.
- Να ονομάζεις την εξάτμιση, την υγροποίηση και την κατακρήμνιση.
- Να αναγνωρίζεις τις τρεις μορφές του νερού στην καθημερινή ζωή.
- Να εξηγείς γιατί το νερό της Γης δεν τελειώνει αλλά μπορεί να λείψει.

## Το ίδιο νερό, ξανά και ξανά

Το νερό που πίνεις  ήταν σύννεφο, βροχή, ποτάμι,
θάλασσα — αμέτρητες φορές. Η Γη δεν φτιάχνει καινούριο νερό. **Το ίδιο νερό
κυκλοφορεί**, αλλάζοντας μορφή.

*Διαδραστικό στη σελίδα: Οι τρεις μορφές του νερού*

*Διαδραστικό στη σελίδα: Ο κύκλος, βήμα βήμα*

> **Κλειδί**
>
> Ο κύκλος του νερού έχει τρία μεγάλα βήματα, και μία κίνηση που τα ενώνει:
>
> - **1. Εξάτμιση**: ο ήλιος ζεσταίνει θάλασσες, λίμνες και χώμα. Το νερό γίνεται υδρατμός και ανεβαίνει.
> - **2. Υγροποίηση**: ψηλά κάνει κρύο. Ο υδρατμός γίνεται σταγονίτσες: τα **σύννεφα**.
> - **3. Κατακρήμνιση**: οι σταγόνες βαραίνουν και πέφτουν ως **βροχή**, **χιόνι** ή **χαλάζι**.
> - Μετά το νερό κυλάει, μαζεύεται, και ο κύκλος ξαναρχίζει.

*Βροχή πάνω από τη θάλασσα. Η γκρίζα θολή «κουρτίνα» κάτω από το σύννεφο είναι σταγόνες που πέφτουν: αυτό είναι η κατακρήμνιση. Η βροχή πέφτει στη θάλασσα, και από εκεί ο ήλιος θα εξατμίσει πάλι το νερό.*

## Πού το βλέπεις στην καθημερινή ζωή

- Απλωμένα ρούχα στεγνώνουν: **εξάτμιση**.
- Μια λακκούβα εξαφανίζεται: **εξάτμιση**.
- Θολώνει ο καθρέφτης στο μπάνιο: **υγροποίηση**.

Και ο πάγος στην κατάψυξη είναι **στερεοποίηση**. Ο κύκλος του νερού γίνεται
και μέσα στο σπίτι σου.

> **Πρόσεχε**
>
> Το σύννεφο δεν είναι υδρατμός.
>
> Ο **υδρατμός είναι αόρατος** — αν φαίνεται, έχει ήδη γίνει σταγόνες. Ο
> «ατμός» πάνω από την κατσαρόλα είναι σταγονίτσες από ατμό που κρύωσε.

## Δεν τελειώνει, αλλά μπορεί να λείψει

Αν το νερό κυκλοφορεί αιώνια, γιατί μιλάμε για λειψυδρία; Γιατί **δεν είναι
πάντα εκεί που το χρειαζόμαστε**: μπορεί να πέφτει στη θάλασσα αντί για τα
χωράφια, ή να μη βρέξει για μήνες.

Η ποσότητα στον πλανήτη μένει ίδια. Αλλάζει **πού** και **πότε** βρίσκεται.

## Παραδείγματα

### Παράδειγμα 1: Αφήνεις ένα ποτήρι με νερό στο παράθυρο. Μετά από μέρες είναι άδειο. Πού πήγε;

1. Το ποτήρι δεν τρύπησε, ούτε ήπιε κάποιος το νερό.
2. Ο ήλιος το ζέστανε σιγά σιγά. Το νερό έγινε **υδρατμός** και χάθηκε στον αέρα.
3. Κάποτε θα κρυώσει ψηλά και θα γίνει σταγόνα σε ένα σύννεφο. Τίποτα δεν
   χάθηκε. Άλλαξε μορφή.

### Παράδειγμα 2: Γιατί θολώνει ο καθρέφτης όταν κάνεις ζεστό ντους;

1. Το ζεστό νερό του ντους εξατμίζεται και γεμίζει το μπάνιο με υδρατμό.
2. Ο καθρέφτης είναι **πιο κρύος** από τον αέρα γύρω του.
3. Ο υδρατμός ακουμπάει το κρύο γυαλί και υγροποιείται: χιλιάδες σταγονίτσες,
   η θολούρα. Ο ίδιος μηχανισμός φτιάχνει τα σύννεφα.

## Ερωτήσεις

1. Πώς λέγεται η μετατροπή του νερού σε υδρατμό;
   - Εξάτμιση
   - Υγροποίηση
   - Κατακρήμνιση
   - Στερεοποίηση
2. Πώς φτιάχνονται τα σύννεφα;
   - Ο υδρατμός κρυώνει ψηλά και γίνεται σταγόνες
   - Ο καπνός μαζεύεται ψηλά
   - Η θάλασσα ανεβαίνει στον ουρανό
   - Τα φτιάχνει ο αέρας από τη σκόνη που σηκώνει
3. Πότε πέφτει βροχή από ένα σύννεφο;
   - Όταν οι σταγόνες μεγαλώσουν και βαρύνουν
   - Όταν το σύννεφο γεμίσει τελείως, σαν κουβάς
   - Όταν φυσήξει δυνατός αέρας
   - Όταν βγει ο ήλιος
4. Γιατί θολώνει ο καθρέφτης στο ζεστό ντους;
   - Ο υδρατμός υγροποιείται πάνω στο κρύο γυαλί
   - Ο καθρέφτης βρωμίζει από το σαπούνι και τον αφρό
   - Το γυαλί λιώνει λίγο
   - Ο ατμός ζωγραφίζει πάνω στο γυαλί
5. Ποια είναι η στερεή μορφή του νερού;
   - Ο πάγος
   - Ο υδρατμός
   - Η ομίχλη
   - Η βροχή
6. Πώς είναι ο υδρατμός;
   - Αόρατος
   - Άσπρος σαν σύννεφο
   - Γκρίζος σαν καπνός
   - Γαλάζιος
7. Αν το νερό κυκλοφορεί για πάντα, γιατί μιλάμε για λειψυδρία;
   - Δεν είναι πάντα εκεί και τότε που το θέλουμε
   - Το νερό εξαφανίζεται σιγά σιγά από τη Γη
   - Το πίνουν τα ζώα
   - Ο ήλιος το καίει

## Ασκήσεις

1. Με ποιες τρεις μορφές πέφτει το νερό από τα σύννεφα;
2. Βγάζεις ένα παγωμένο μπουκάλι από το ψυγείο και σε λίγο γεμίζει σταγόνες απ' έξω. Από πού ήρθαν;
3. Ο Νικόλας γέμισε με νερό δύο ίδια πιατάκια. Το ένα το έβαλε στον ήλιο και το άλλο στη σκιά, και κάθε πρωί κοίταζε πόσο νερό είχε μείνει.

   Το πείραμα του Νικόλα: πόσο νερό είχε κάθε πιατάκι, τρία πρωινά στη σειρά.

   | Μέρα | Πιατάκι στον ήλιο | Πιατάκι στη σκιά |
   | --- | --- | --- |
   | Δευτέρα | γεμάτο | γεμάτο |
   | Τρίτη | μισό | σχεδόν γεμάτο |
   | Τετάρτη | άδειο | μισό |

   α) Ποιο πιατάκι άδειασε πιο γρήγορα;
   β) Πού πήγε το νερό που έλειπε;
4. Στο νησί της γιαγιάς σου λείπει νερό κάθε καλοκαίρι. Τι θα έκανες εσύ στο σπίτι της για να μη χάνεται νερό;

---

Οι απαντήσεις, τα διαδραστικά και τα παιχνίδια είναι στη σελίδα της ενότητας: https://www.akademio.gr/el/dim-3/environment/water-cycle
