# Τα φυτά

> Από τον σπόρο στον καρπό και πάλι στον σπόρο: πώς μεγαλώνει ένα φυτό και τι μας δίνει.

Μελέτη Περιβάλλοντος, Β΄ Δημοτικού. https://www.akademio.gr/el/dim-2/environment/how-plants-grow

## Τι θα μάθεις

- Να βάζεις στη σειρά τη ζωή ενός φυτού, από τον σπόρο ως τον καρπό.
- Να ξεχωρίζεις πόες, θάμνους και δέντρα από τον βλαστό τους και από το πόσο ζουν.
- Να εξηγείς σε τι χρησιμεύουν στο φυτό τα άνθη, οι καρποί και τα αγκάθια.
- Να λες ποιο μέρος του φυτού τρως σε κάθε τρόφιμο.

## Από τον σπόρο ξανά στον σπόρο

Φυτεύεις ένα κουκί  στον κήπο. Του δίνεις **ήλιο** , **νερό** , **χώμα**  και **αέρα** . Τι γίνεται μετά;

*Διαδραστικό στη σελίδα: Η ζωή ενός φυτού*

> **Κλειδί**
>
> Το φυτό κάνει **σπόρους**. Από κάθε σπόρο φυτρώνει **νέο φυτό**, ίδιο με αυτό.
>
> Έτσι τα φυτά **πολλαπλασιάζονται**. Και κάποτε γερνάνε και πεθαίνουν, όπως κάθε ζωντανό.

## Πόες, θάμνοι, δέντρα

Κοιτάς τον **βλαστό** και ρωτάς: πόσα χρόνια ζει;

|             | Ο βλαστός                           | Πόσο ζει              |
| ----------- | ----------------------------------- | --------------------- |
|  **Πόα**    | μαλακός, πράσινος                   | συνήθως **ένα χρόνο** |
|  **Θάμνος** | πολλοί σκληροί βλαστοί              | **πολλά χρόνια**      |
|  **Δέντρο** | ένας χοντρός, σκληρός: ο **κορμός** | **πολλά χρόνια**      |

Τα φυτά που ζουν πολλά χρόνια είναι δύο ειδών:

- **Φυλλοβόλα**: ρίχνουν τα φύλλα τους το φθινόπωρο, όπως ο πλάτανος.
- **Αειθαλή**: μένουν πράσινα όλο τον χρόνο, όπως το πεύκο.

## Τίποτα δεν είναι τυχαίο

- Τα **άνθη** έχουν χρώματα και άρωμα. Φέρνουν τις μέλισσες, που βοηθούν να γίνουν σπόροι.
- Οι **καρποί** είναι γλυκοί. Τα ζώα τους τρώνε, και πάνε τους σπόρους μακριά.
- Η τριανταφυλλιά έχει **αγκάθια**. Διώχνουν τα ζώα που θα την έτρωγαν.
- Η φραγκοσυκιά **κρατάει νερό** στον βλαστό της. Αντέχει τη ζέστη χωρίς βροχή.

*Μια μέλισσα πάνω σε άνθη. Ψάχνει γλυκό χυμό για να φτιάξει μέλι. Πετώντας από λουλούδι σε λουλούδι, βοηθάει το φυτό να κάνει καρπούς και σπόρους.*

## Ποιο μέρος του φυτού τρως;

*Διαδραστικό στη σελίδα: Ρίζα, φύλλο, καρπός ή σπόρος;*

> **Πρόσεχε**
>
> Το φυτό **δεν τρώει χώμα**. Από το χώμα παίρνει νερό. Την τροφή τη φτιάχνει **μόνο του**, εκεί που είναι ριζωμένο.

> **Θυμήσου**
>
> Τα φυτά μάς δίνουν **τροφή** και **οξυγόνο**. Κρατούν το χώμα, δίνουν σκιά, και είναι το σπίτι πολλών ζώων.

## Παραδείγματα

### Παράδειγμα 1: Η Άννα φύτεψε σπόρους σε μια γλάστρα στη σκιά. Φύτρωσαν, αλλά είναι αδύναμοι και κίτρινοι. Τι τους λείπει;

1. &#x20;Τους έδωσε χώμα και νερό. Αέρας υπάρχει παντού.
2. &#x20;Λείπει ο **ήλιος**. Στη σκιά τα φύλλα δεν φτιάχνουν αρκετή τροφή.

### Παράδειγμα 2: Το δεντρολίβανο ζει πολλά χρόνια και έχει πολλούς σκληρούς βλαστούς από κάτω. Τι φυτό είναι;

1. &#x20;Ζει πολλά χρόνια: **δεν** είναι πόα.
2. Δεν έχει έναν κορμό αλλά **πολλούς** βλαστούς: είναι **θάμνος**.

## Ερωτήσεις

1. {{seed}} Ένας σπόρος φυτρώνει. Τι βγαίνει πρώτο;
   - Η ρίζα
   - Το άνθος
   - Ο καρπός
   - Τα αγκάθια
2. Σε τι γίνεται το άνθος;
   - Σε καρπό
   - Σε ρίζα
   - Σε φύλλο
   - Σε χώμα
3. {{pottedPlant}} Τι χρειάζεται ένα φυτό για να μεγαλώσει;
   - Ήλιο, νερό, χώμα, αέρα
   - Μόνο νερό
   - Σκοτάδι και ησυχία
   - Ζάχαρη και γάλα
4. {{tree}} Ένα φυτό έχει ένα χοντρό, σκληρό βλαστό και ζει πολλά χρόνια. Τι είναι;
   - Δέντρο
   - Πόα
   - Θάμνος
   - Σπόρος
5. {{autumnLeaf}} Ο πλάτανος ρίχνει τα φύλλα του το φθινόπωρο. Πώς λέγεται ένα τέτοιο φυτό;
   - Φυλλοβόλο
   - Αειθαλές
   - Φυτοφάγο
   - Πόα
6. {{bee}} Γιατί τα άνθη έχουν ωραία χρώματα και άρωμα;
   - Για να έρθουν τα έντομα
   - Για να τα κόβουμε για βάζο
   - Για να διώξουν τα ζώα
   - Τυχαία, χωρίς λόγο
7. {{carrot}} Ποιο μέρος του φυτού τρως όταν τρως καρότο;
   - Τη ρίζα
   - Τα φύλλα
   - Το άνθος
   - Τον καρπό
8. {{leaf}} Τι δίνουν τα φυτά σε όλα τα ζωντανά, εκτός από τροφή;
   - Οξυγόνο
   - Χώμα
   - Βροχή
   - Φως

## Ασκήσεις

1. {{pine}} Το πεύκο μένει πράσινο όλο τον χρόνο. Είναι φυλλοβόλο ή αειθαλές;
2. Πες με τη σειρά: σπόρος, …, φύλλα, άνθος, …
3. {{salad}} Ποιο μέρος του φυτού τρως στη σαλάτα με μαρούλι;
4. {{flower}} Αν δεν υπήρχαν μέλισσες, τι θα έλειπε από πολλά φυτά;

---

Οι απαντήσεις, τα διαδραστικά και τα παιχνίδια είναι στη σελίδα της ενότητας: https://www.akademio.gr/el/dim-2/environment/how-plants-grow
